Teke Kale'de Bir Mezar

Özet

Amyzon ile Tralleis arasındaki en yüksek tepe üzerinde yer alan, "Teke Kale" ismiyle anılan iyi korunmuş durumdaki kale Hellenistik Dönemde iç Karia'ya yönelik askeri sızmaları engellemek amacıyla stratejik bir noktada inşa edilmiştir. Teke Kale'nin etrafında, Amyzon'a bağlı iki küçük kasaba olan Thasthara veya Parpari-otai gibi yakınlardaki bazı yerleşimler ile ilişki kurulabilecek önemli bir nekropo-lis bulunmaktadır. Teke Kale etrafındaki kaya nekropolisi bazı anıtsal mezarları da içerir; bunlardan ikisi piramidal yapılı, onbir adedi ise Karia tipi, anakayaya oyulu tekne mezarlardır. Karia tipi tekne mezarlar, anakaya gövdelerinin yeryüzüne çıkmış uzantıları üzerine işlenmişlerdir. Özellikle bu mezarlardan biri, kesme bloklar ile inşa edilmiş bir duvar ile çevrilmiş olup, batı kenarında yer alan üç basamakla geçiş sağlanan, bir podyumu andıran tıraşlanmış anakaya cephe yüzeyine sahiptir. Mezar, Hellenistik "Teke Kale" kalesinin kaya yüzeyine işli duvar yataklarmca iptal edilmiştir; bu nedenle Teke Kale'nin duvar işçiliği, mezarın tarihlenme problemini çözmekte bize yardımcı olacaktır. Karia'daki savunma duvarlarının büyük bir kısmı Maussollos Dönemine verilmektedir. Bu Maussollos merkezci yaklaşım L. Karlsson tarafından sorgulanmış, ve Karia'daki savunma duvarlarının yalnızca Maussollos Döneminde değil, aynı zamanda M.Ö. 3. yüzyılda da inşa edilmiş olduğu düşüncesi önerilmiştir. Teke Kale, M.Ö. 3. yüzyıla işaret eden, uzun yatay bloklar ve duvar yüzeyinden dışarı taşan dar atkı bloklarla inşa edilmiş isodomik duvar örgü sistemine sahiptir; bu nedenle, Teke Kale'ye ait duvar yataklarmca iptal edilmiş olan mezar yapısının kale inşasından önce yapılmış olduğunu, muhtemelen M.Ö. 4. ya da erken 3. yüzyıla tarihlenebileceğini öneriyorum.

Abstract

On the highest hill between Amyzon and Tralleis stands an admirably preserved fortress so-called "Teke Kale" which was built at a strategic point of Northern Caria for blocking military infiltration to interior Caria in the Hellenistic period. There is a very important necropolis around Teke Kale which suggests an association with some nearby settlements, perhaps Thasthara or Parpariotai which are small towns of Amyzon. The rock-cut necropolis also have some monumental tombs around Teke Kale. Two of them are pyramid tombs and eleven are Carian type rock-hewn trough graves. The trough graves are sunk into the outcrops of the bedrock, which are worked out in Carian type. Especially one of them is the monumental Carian type rock-hewn trough grave which was surrounded by a wall constructed by rectangular blokes, and has rock hewn three-steps at the west side which makes transition to the smoothed front surface resembling a podium. The tomb was canceled by rock-hewn wall beds of the Hellenistic fortress of Teke Kale; for this reson, the masonry of Teke Kale helps us to solve the problem of dating the tomb. A large number of fortification walls in Caria have been assigned to the period of Maussollos. This Maussollo-centric approach was questioned by L. Karlsson, and he suggested that the fortification walls in Caria were built not only in the period of Maussollos, but olso built in the third century B.C. The masonry of the fortress of Teke Kale is isodomic ashlar with long stretchers and projected narrow headers, which point out to the third century B.C. Thus I suggested that the tomb which was canceled by rock-hewn wall beds of Teke Kale was built before the construction of the fortress, probably dating to the fourth or early third century B.C.