Ortalama sıcaklık verisinde gidişlerin belirlenmesi: Antalya ve Alanya örneği

Özet

Amaç: Bu çalışmada Antalya ve Alanya sıcaklık gözlem istasyonlarına ait ortalama aylık sıcaklık verilerinin (1975–2018) yılları arasındaki olası gidişlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntemler ve Bulgular: Hidrolojik değişkenlerin gidiş analizi kuraklık ve iklim değişimi nedeniyle günümüzde daha fazla önem kazanmıştır. Hidrolojik zaman serilerindeki gidişin varlığı parametrik ve parametrik olmayan testlerle belirlenebilir. Bu çalışmada Mann Kendall Sıra Korelasyon testi kullanılmıştır. Araştırma sonucuna göre Antalya istasyonunda Aralık ve Ocak ayları dışında ortalama sıcaklık verilerinde Mann-Kendall sıra korelasyon testi ile önemli artma gidişleri belirlenmiştir. Antalya istasyonun da yıllık ortalama sıcaklık değerlerinde 0,036 derece yıl-1 büyüklüğünde artma olduğu saptanmış ve bu artmanın istatistiksel olarak önemli olduğu sonucu belirlenmiştir. Alanya istasyonun da ise bütün aylarda ortalama sıcaklılarda önemli artma eğilimleri belirlenmiştir. Yıllık olarak ise önemli artış değeri 0.071 derece yıl-1 olarak tespit edilmiştir. Genel Yorum: Genel olarak Antalya ve Alanya İstasyonlaırında sıcaklıklarda artma eğilimi belirlenmiştir. Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Sıcaklılarda görülecek artma ve azalma eğilimleri iklim değişikliği ile ilişkilendirilebilir. Sıcaklık artışı tarımsal açıdan son derece öenmli sonuçlar ortaya koymaktadır. Bu bağlamda yüksek sıcaklıklar ekim. dikim ve hasat zamanlarında değişikliğe sebeb olabilir.

Abstract

Aims: In this study, it is aimed to determine the average monthly temperature data of Antalya and Alanya temperature observation stations (1975–2018). Methods and Results: In this study, the long-term climate values of the provinces in TR63 region have been determined and the temperature values reached during different periods of the air conditioning and production period, the required heating, ventilation, cooling times and the required fuel and cooling water amount have been determined. Heat requirement was calculated by using ISIGER-SERA expert system model using hourly temperature, solar radiation and wind speed values considering the temperature rise in the greenhouse. The heat energy required for keeping the greenhouse temperature at 16/18 °C day and night is 132.1 kWh m-2 a -1 in Kahramanmaraş province in the second region according to TS825 standards. The provinces in the first region were calculated as 85.5 and 71.8 kWh m-2 a -1 for Hatay and Osmaniye respectively. Conclusions: In general, temperatures tend to increase in Antalya and Alanya stations. Significance and Impact of the Study: The tendency to increase and decrease in temperature can be related to climate change. The increase in temperature shows very important agricultural results. In this context sowing high temperatures. may cause changes in planting and harvesting times.