Yatay gölge elemanı tasarımına bir yaklaşım ve Adana örneği

Özet

Enerji etkin bina tasarımının bir parçası olan dış gölge elemanları, pencerenin konumuna göre, iç mekanlardaki güneş ışınımını istenen zamana bağlı olarak denetleyen bir yapma çevre değişkenidir. Gölge elemanı tasarımda, pencere ölçüleri, güneş geometrisi ve iklim verileri gibi bir çok değişken bir arada değerlendirilir. Bu araştırmada Adana’da ve 37º enlemde yer alan binalara uygulanabilecek gölge elemanları incelenmiştir. Çalışmada dış gölge elemanı tasarımını kolaylaştıran bir yaklaşım önerilmiştir. Bu amaçla, gölge elemanı tasarım ilkeleri Adana’nın konumu ve iklim verileri doğrultusunda önceliklerine göre sınıflandırılmıştır. The solar tool programı ile yapılan analizlerde Adana’nın bulunduğu 37º enlemde, yatay gölge elemanının güneşin taradığı bütün yönlerde istenmeyen ısı artışına karşı etkili olduğu tespit edilmiştir. Yatay tipteki gölge elemanı, Adana’da bir “P” penceresine uygulanarak, çalışma alanının bulunduğu 37º enlemde uygulanabilecek yatay gölge elemanı boyut seçenekleri ve davranışları belirlenmiştir. Böylece analizlerde izlenen “gölge elemanı tasarım ilkeleri” herhangi bir yerleşime de uygulanabilecektir.

Abstract

External shading device, which is the part of passive solar systems, is an artificial environmental variable component to control interior solar radiation on the base of desirable orientation of a window space. In the design of shading devices, evaluation of many parameters such as window dimension, solar geometry, and climate data are present. In the present work, shading device of buildings in Adana at the latitude 37º is studied. The paper describes an approach to simplify and clarify external shading device design. So phases and priorities of shading device criteria are classified for the Adana climate data, after which the Solar Tool computerized program analyzed the obtained data design criteria. It was found that, the application of horizontal shading device to prevent undesirable solar heat gain in Adana of latitude 37 works successfully. North is effective in all directions which the sun scans. With application of horizontal shading to a “P” type window in Adana of Latitude 37°, horizontal dimension alternatives of shading devices and shading efficiencies were determined. The design strategies of shading devices that were developed in this study were found to be applicable any any built area for the region.