Osmanlı imparatorluğu’nda modern ziraat eğitiminin yaygınlaşması: Ankara numune tarlası ve coban mektebi

Widespread of modern agricultural education in the ottoman empire: Ankara model field and shepherd school

Özet

Osmanlı Devleti’nde zirâî üretim tekniklerinin geliştirilmesi ve tarımda verimliliği arttırmaya yönelik ilk teşebbüsler Tanzimat döneminde başladı. Tanzimat devlet adamları reformların başarısı için her alanda uzman kadrolar yetiştirilmesini hedefliyorlardı. Bu doğrultuda öncelikle ziraat reformlarını uygulayacak kadrolar istihdam edildi, ardından 1847 yılında İstanbul’da ilk Ziraat Mektebi açıldı. Ayamama Çiftliği’ndeki başarısız ilk girişimden kırk yıl sonra, Fransa ve Almanya’da ziraat eğitimi alan bürokratların hazırladıkları plan dâhilinde pek çok vilayette ziraat mektepleri ve numune tarlaları açıldı. Bunlardan biri olan Ankara Numune Tarlası ve Çoban Mektebi de vilayetteki çiftçilerin devrin tarım yenilikleri ile tanıştırılması ve tiftik keçilerinin ıslahı amacı ile 1898 yılında hizmete girdi. Bâbıâlî’nin teknik ve malî teşviklerine rağmen Ankara çiftçisinin ilgisizliği, 1908’de Çoban mektebinin Ziraat Mektebine dönüştürülmesine neden olmuş ve ağıl bölümü tasfiye edildi. 1914–1918 yılları arasında savaş şartlarından dolayı eğiteme ara verilirken, mektep binası Mustafa Kemal’in Ankara’ya gelişinden sonra karargâh olarak kullanıldı.

Abstract

The first attempts to improve cultivating techniques and increase agricultural productivity in the Ottoman Empire, were introduced during the Tanzimat period. For the success of reforms, Tanzimat statesmen aimed at training or employing experts in every field. In this regard, they employed experienced staffs to implement agricultural reforms and opened the first Agricultural School in Istanbul in 1847. Forty years after