SUCCESSION RIGHTS OF SURVIVOR SPOUSE DURING DIVORCE SUIT BY DECISIONS OF THE TURKISH COURT OF APPEALS

‘Türk Yargıtay Kararları Çerçevesinde Boşanma Davası Sırasında Sağ Kalan Eşin Mirasçılığı’

Özet

Legal heirs are specified in the first chapter of 3rd Book of Turkish Civil Code (TCC) No. 4721. The surviving spouse is defined as one of the legal heirs. If one of the spouses has died during a divorce suit that has been filed because of the negativities in a marriage, then the divorce suit becomes devoid of essence and the lawsuit ends because it is not possible to make a decision based on the lack of essence. In the same context, until the Civil Code No. 4721 entered into force, the Court of Appeal remained consistent in its decisions that the heirship rights of the surviving spouse continue in case of the death of complainant or defendant spouse. On the other hand, the heirship of surviving spouse in case of the death of the other spouse during a divorce suit, especially one filed with the imputation of gross fault has been considered to be irritating. For this reason, Article 181 of Turkish Civil Code No. 4721 regulating the consequences of divorce has been amended. After the amendment, the article in force is to the effect that: The divorced spouses cannot fall heir to each other and, unless indicated otherwise, the testamentary dispositions become void (181/I). Article 181/II goes ahead to state that, in case of death of one of the spouses during a divorce lawsuit, and if one of the heirs of the deceased complainant continues the lawsuit and evidences the fault of defendant spouse, the same provisions mentioned above shall be applied; i.e., they cannot inherit from the deceased spouse. However, examining some legal systems under comparative law, it is evident that (in some systems)the heirship of spouse does not continue upon filing the lawsuit or rather the law has imposed certain conditions for such situations. In this paper, the provisions entered into force will be analyzed and discussed.

Abstract

Yasal mirasçılar 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun Üçüncü Kitabının Birinci kısmında düzenlenmiştir. Sağ kalan eş, yasal mirasçılardan biridir. Boşanma davası devam ederken, eşlerden birinin ölmesi halinde, dava konusuz kalacağı için, boşanma davası sona erecektir. Oysa, ölüm evliliği sona erdirmekte olup, mirasa ilişkin sorunlar doğacaktır. 4721 sayılı Medeni Kanun yürürlüğe girenedek, Yüksek Mahkeme’nin, dava devam ederken, eşlerden birinin ölümü halinde, sağ kalan eşin mirasçı olacağına ilişkin içtihadı yerleşikti. Ne varki, bu rahatsız edici durum, kanun koyucu tarafından dikkate alınarak, madde yeniden düzenlendi. 181. Maddeye göre, boşanan eşler birbirlerinin mirasçısı olamayacağı gibi, tasarruftan aksi anlaşılmadıkça, ölüme bağlı tasarrufla sağlanan hakları da kaybederler. Nitekim, maddenin II. Fıkrasında, ölen eşin mirasçılarının davaya devam etmesi ve diğer eşin kusurunun ispatlanması halinde de aynı hükmün uygulanacağı kabul edilmiştir. Oysa, mukayeseli hukukta, boşanma davasının açılmasıyla, eşlerin mirasçılık sıfatının ortadan kalkacağı ya da başka şartların arandığı görülmektedir. Çalışmada, bu hükümler ele alınıp, öneri sunulmaya çalışılacaktır.