ОКУУЧУЛАРДЫН БААЛООСУНА КАРАГАНДА КЫРГЫЗСТАНДАГЫ БИЛИМ-БЕРҮҮ СИСТЕМАСЫНДАГЫ КӨРҮНГӨН КӨЙГӨЙЛӨР1

PROBLEMS OF THE EDUCATION SYSTEM OF KYRGYZSTAN ACCORDING TO STUDENTS' EVALUATIONS

Özet

Заманбап билим берүүдө мектепте башкаруу жана окууту кызматтарынан тышта калган, бирок окуучунун ийгилигине таасир көрсөткөн факторлорго байланыштуу кызмат тармагы индивидуалдык өнүгүү кызматы катары аталып келет. Окуучуга багыттылган индивидуалдык өнүгүү кызматтарынын негизги максаты окуучунун мектепти болушунча пайдалануусун камсыздоо. Заманбап билим-берүү системасында мектептердин ийгиликтүү боло алуусу билим-берүү, башкаруу жана окуучуга багытталган индивидуалдык кызматтарынын кызматташуусу жана макулдашуусу менен гана ишке ашат. Жасалган изилдөөнү негизги максаты Кыргызстандагы билим-берүү мекемелеринде психологиялык кеңеш жана көмөккө болгон муктаждыгына көңүл буруу. Аныкталышы керек болгон көйгөйлөрдүн көптүгү мектептердеги көмөк жана кеңеш кызматтарынын жетишсиздигине басым жасалышы керек экени күтүлүүдө. Изилдөөдө абалды аныктоону максат кылган үчүн сканер ыкмасы колдонулган. Бул ыкманын талабына ылайык 12-17 жаш арасы өзгөргөн жана 7-11- класстар ичинде билим алган 499 окуучуга көйгөйлөрдү анализдөө шкаласы колдонулган жана көрүнгөн көйгөйлөрдү класстарга бөлүү менен карап чыккан. Изилдөөнүн аягында мектеп жана окуу курал жабдыктарына байланыштуу көйгөйлөр менен жеке адамга байланыштуу көйгөйлөр жана кесип, келечекке байланыштуу тынчсыздануулар эң көп учураган көйгөйлөр экени көрүнгөн. Ден-соолук жана туура тамактануу көйгөйлөрү менен үй жана үй-бүлөгө байланыштуу көйгөйлөр болсо, эң аз учураган көйгөйлөр экени көрүнгөн. Көрүнгөн көйгөйлөрдүн окуучулардын жынысы, жашы жана классына карап да, өзгөргөнү байкалган. Алынган жыйынтыктар талкууланган жана сунуштар көрсөтүлгөн.

Abstract

In modern education, the service area, oriented towards the factors that affect students’ success, except school management and teaching services, is called student personnel services. The main purpose of the student personnel services is to provide students to take the advantage of the school. The success of schools in modern education system is possible through the cooperation and coordination of the teaching, management and student personnel services. The general aim of the research is to draw attention to the need for counseling and guidance in educational institutions in Kyrgyzstan. Within the framework of this general objective, it is aimed to identify problems experienced in schools based on the students' evaluations. It is expected that the frequency and severity of the problems to be identified will emphasize the lack of guidance services in schools. Descriptive screening method was used since the research was aimed at the determination of certain situations. According to the requirements of this method the problem scanning inventory was applied to 499 students between the ages of 12-17 and between 7 and 11 classes and the problems were examined and classified. At the end of the research it was determined that most common problems were related to school and courses, personality and worries about future-profession, while problems related to health and nutrition, home and family were among most rare problems. It was observed that the problems were significantly different according to students' gender, age and class level. The findings were discussed and recommendations were developed.