Kan Kültürü Alma Nedenleri ve Eğitimin Gerekliliği

Irfan Oguz SAHİN,Ayşegül Elbir ŞAHİN,Atilla ÇAYIR,Deniz OKDEMİR,FATİH GÜRBÜZ,Nurdan Dinlen FETTAH,Esra DÖĞER

Özet

Kan kültürü bakteriyemi ve enfeksiyöz hastalıkların tanısı için sıkça kullanılan testlerdendir. Pozitif sonuçlanması durumunda tanı koydurucu bir test olmasının yanında tedavinin etkene uygun olarak düzenlenmesini de sağlamaktadır. Çocuk hastalar, takip ve tedavileri için azami dikkat gerektiren bir hasta grubunu oluşturmaktadır. Bu nedenle çocuk hastalarda kan kültürü daha sık kullanılmaktadır. Kan kültürünün endikasyon yeterince gözetilmeksizin alınması gereksiz tahlil yapılması, yalancı negatif sonuçlanması durumunda ise gereksiz tetkik ve tedavilere yol açması nedeniyle maliyet artışına yol açar. Bu çalışma Ankara Dışkapı Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yatarak tedavi gören hastaların kan kültürü sonuçları incelenerek yapıldı. Kan örneği alan hekimlere kontaminasyonlar, kan kültürü alma endikasyonları ve teknikleri hakkında periyodik eğitimler verilerek yıllık kan kültürü alınma sayısı, kan kültürü alma endikasyonları ve nedenleri konularında sağlanan değişiklikler incelendi. Eğitim öncesi dönemde %26,2 olan kan kültürü alma sıklığı eğitim sonrası dönemde %21,9'a geriledi. Eğitim sonrası dönemde, bakteriyemi düşündüren nedenler için kan kültürü alım sıklığı artarken; indirekt hiperbilirubinemi, akut bronşiolit, akut gastroenterit, rutin alım gibi bakteriyemi ilişkisiz nedenler için azalma görüldü. Eğitim sonrası dönemde kan kültürlerine daha az başvurulduğu, endikasyon varlığının daha fazla gözetildiği, bakteriyemi ilişkisiz nedenlerle kan kültürü alınma sıklığının azaldığı tespit edildi. Tamamen bakteriyemi ilişkisiz bir durum olan rutin kan kültürü alımlarının hiç de az olmadığı ve eğitimlerle tamamen engellenemediği görüldü. Çalışmamız, mali ve tıbbi getirileri düşünüldüğünde kan kültürü alınan her sağlık biriminde bu tür eğitimlerin sıklıkla yapılması gerektiğini vurgulamaktadır.

Abstract

Blood culture is the most usefull test for the diagnosis of bacteremia and infectious diseases either it provides optimising the treatment to microorganism. For the treatment and management of bacteremia in child patient's group, it is obligated to be more carefull. Therefore, blood culture is used more often in child patients group. Although, collecting blood culture without indication results cost increase due to unnecessary testing and treatments. This study is performed by investigating the results of blood cultures obtained from the patients that are hospitalized at Dışkapı Children's Hospital in 2007 and 2008. The practitioners have been educated for blood culture obtaining techniques and indications. Number of blood culture testing and changes in indications are analysed at all departments seperately and also whole of the hospital. Blood culture collecting rates were 26.2% before and 21.9% after educations. After educations, despite increase for bacteremia related reasons, collecting blood cultures for bacteremia unrelated reasons such as indirect hyperbilirubinemia, acute bronchiolitis, acute gastroenteritis, routine procedure was decreased. After educations, number of blood culture testing was decreased. It is also observed that blood cultures are more often obtained with indication. Rate of collecting blood culture due to bacteremia independent reasons was decreased. It's seen that routine blood culture collecting is not less and could not be eliminated completely with educations. This study emphasizes the need of routine education programs about blood cultures for medical and financial gains.