Kazak Türklerinde Terbiye Edici Bir Unsur Olarak Alkış ve Batalar

Özet

Toplumsal yaşamın yazılı olmayan kuralları olarak ifade edebileceğimiz yasalar niteliğindeki gelenek ve görenekler, beşikten mezara kadar hemen her devrede kendine has kurallar içinde şekillenir ve yaşar. İnsan, doğar doğmaz toplum için hayati önemdeki ananelerle bütün hayatını yönlendirecek bir eğitim süreciyle karşılaşır. Bu yolla geçmişten bugüne insan yaşamında olumlu etkiye sahip unsurların korunması da sağlanır. Bu geleneklerin başında da İslami düşüncedeki adlandırma ile insan ve Allah arasında manevi bir bağ sağlayan alkış ve batalar gelir. Alkış ve bataları Kazak yaşamının hemen her alanında görmek mümkündür. İnanan diğer bütün toplumlar gibi Kazak Türklerinde de alkış ve bataların insan yaşamındaki terbiye edici ve yaratıcıya ulaştırıcı özelliğine inanılır. Bu nedenle de hemen hemen her işin başında ve sonunda alkış ve batalara yer verilir. İnsan hayatının hemen her devresinde önemli bir yere sahip olan alkış ve batalar; bazen belli bir düzen ve kalıp olarak ezberlenmiş halde, bazen de gelişi güzel, düzensiz sözler olarak kendilerini gösterir.

Abstract

Customs and traditions that have the characteristics of codes stated as the unwritten rules of communal living take their forms and live with their own specific rules in each stage from birth to death. As soon as the man comes into the world, he confronts with the traditions that are vital for community and with the education process that will direct his whole life. By this way, it becomes possible to protect the elements that have positive impact on human life from past to present. At the beginning of these traditions, it come the consideration of Islam, wishes and prayers that enable to have spiritual connection between the human and Allah. It is possible to see the wishes and prayers in every aspects of Kazakh life. As well as in the other believing community, it is also believed to the educatory and spiritual characteristics of wishes and prayers by Kazakh people. That’s why, they use the wishes and prayers at the beginning and at the end of almost everything. These wishes and prayers that have an important place in every aspects of human life show themselves sometimes in a certain manner and form, and sometimes with random and arbitrary words.