Sektörel Etkinlik Ölçümü: Girdi Çıktı Tablosu ve Veri Zarflama Analizi İle Bir Uygulama

Sectorial Efficiency Measurement: An Application with Input Output Table and Data Envelopment Analysis

Özet

Girdi - çıktı analizi ile ekonomik yapıyı oluşturan üretim ve tüketim birimleri arasındaki karşılıklı bağımlılıklar araştırılır. Bu araştırma, üretim yapılarının belirlenerek çeşitli kalkınma stratejilerinin geliştirilmesi ve ülke ekonomisinin işleyiş sürecine ilişkin politika önerilerinde bulunulmasına yönelik önemli bulgular sunması bakımından önemlidir. Dolayısıyla ekonomide sektörlerin etkinlik ve verimlilikleri irdelenmelidir. Doğrusal programlama tabanlı bir yöntem olan Veri Zarflama Analizi (VZA), birbirinden farklı ölçülerle ölçülmüş ya da farklı ölçü birimlerine sahip girdi ve çıktı değerlerinin karşılaştırılmasının güç olduğu durumlarda karar birimlerinin göreli etkinliklerini oluşturarak en uygun kararın alınmasına yardımcı olan bir analizdir. Bu çalışmada 2002 yılı yurtiçi üretim girdi - çıktı (G-Ç) tablosu kullanılarak VZA yöntemiyle elde edilen sektörel etkinlik değerleri ile Hirschman'ın kilit sektör sınıflaması sonucunda bulunan kilit sektörlerin etkin ve verimli olarak kabul edilip edilemeyeceğinin araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışmada emek, sermaye, ara girdi toplamları ve tamamlayıcı ithalat girdi değişkenleri iken sektörel ara talep toplamları ve sektörel nihai talep ise çıktı değişkenleri olarak alınmıştır. Elde edilen bulgulara göre Hirschman sınıflamasından elde edilen kilit sektörlerin aynı zamanda etkin ve verimli sektörler olarak algılanamayacağı sonucuna varılmıştır.

Abstract

With the input-output analysis, the correlative relations between the units of production and consumption are investigated. This study is important in that it presents important findings towards putting forward some political recommendation on the process of the economy of the country and develops growth strategies determining the production structures. For this reason, the efficiency and effectiveness of the sectors in economy should be examined. A method based on linear programming, Data Envelopment Analysis (DEA) is an analysis that aid to take the optimum decision by creating the relative effectiveness of the decision units in situations where it is difficult to compare the input and output values with different units of measurement. This study sets out to examine whether the key sectors found as a result of the Hirschman's key sector classification and the values obtained through DEA method using input-output (I -O) table of domestic production in 2002 could be regarded as effective and efficient. In the study labour, capital and the aggregate intermediate input and complementary imports are input variable, while the aggregate intermediate demand of sectors and sectoral demand are output variables. The findings obtained suggest that the key sectors obtained from Hirschman's classification cannot be perceived as effective and efficient concurrently.