AKSEKİ, İLVAT BÖLGESİ AHŞAP KAPI TİPOLOJİSİ VE KİLİT SİSTEMİNİN 'TRAKA-TIFRAZ' BELGELENMESİ

Özet

Antalya ili,geçmiş medeniyetlerden günümüze kadar gelmeyi başarmış arkeolojik ve kentsel sitleri, anıtsal ve sivil mimarlık eserleri yanı sıra kırsal mimarlık eserleri ile de önem arz eden illerimizden biridir. İlin kuzeyinde, bulunan Akseki, İbradı ve Elmalı gibi ilçelerde taş ve ahşabın nitelikli kullanımı ile ortaya çıkmış değerli yapılar mevcuttur. Özellikle Akseki - İbradı havzasına özelleşen düğmeli kuru duvar tekniği ile inşa edilen yapıların Anadolu'da bir benzeri de bulunmaktadır. Bu yapıların yapı sistem ve elemanlarındaki ahşap işçiliği de bölgeye özgü olup, nitelikli ve değerlidir. Akseki ilçesinin İlvat bölgesi köylerini oluşturan Bucakalan, Büyükalan ve Belenalan köyleri de genel olarak özgün nitelikleri ile günümüze kadar gelebilmeleri sebebi ile bu yöreye özgü yapıların önemli örneklerini bünyelerinde barındırmaktadır. Bu makale kapsamında 2004-2015 yılları arasında gerçekleştirilen çalışma ile İlvat bölgesi köylerindeki özgün kapılar incelenmiş, rölöveleri alınmış, yapım teknikleri değerlendirilerek tip özellikleri belirlenmiş ve tipolojileri oluşturulmuştur. Yöreye özgü kilit sistemi "Traka-Tıfraz" da metin içinde detaylandırılarak sunulmuştur.