OSMANLI’DA KADINLARIN EKONOMİK HAYATA KATKISI: BERATLI KADINLAR

BERATLI WOMEN IN HISTORICAL SOURCES OF THE OTTOMAN EMPIRE: RESEARCH ON OTTOMAN ARCHIEVES OF THE PRIME MINISTRY

Özet

Bu çalışmanın amacı, Osmanlı Devleti’nde kadının ekonomik hayata katkısını berat adı verilen belgelerle ortaya koymaktır. Bu bağlamda berat sahibi olan kadınların incelenmesi çalışmanın temel konusunu oluşturmaktadır. Beratlar, devletin en yüksek makamı olan vezirlikten, küçük bir makam olan kapıcılık görevine, devlete ait bir işletmeden küçük bir toprak parçasının tasarrufuna kadar her konuda tevcih olunan ve Osmanlı sultanlarınca tek taraflı olarak bahşedilen vesikalardır. Araştırmanın yöntemi olarak Başbakanlık Osmanlı arşiv belgelerinde basit tarama yöntemi ile ‘berat’, ‘kadın’, ‘hatun’ ve ‘hanım’ anahtar kelimeleri kullanılarak tüm fonlarda tarama yapılmıştır. Tarama sonuçlarına göre kadınların feraşet, tevliyet, muafiyet, iltizam, tımar, duagülük, tevcih ve tayin beratı sahibi oldukları tespit edilmiştir. Elde edilen veriler ışığında Osmanlı’da kadınların ekonomik hayata katkısının yadsınamayacak bir düzeyde olduğu tespit edilmiştir.

Abstract

The purpose of this study is to examine the contribution of women to the economic in the Ottoman Empire. In this context, the investigation of the women who are the owner of berat constitutes the fundamental issue of the study. Beratlar are the authorization certificates which are uniquely granted by the Ottoman sultans. As a method of research, the Prime Ministry Ottoman archive documents were examined in all the funds by using the simple searching method, 'berat', 'women', 'hatun' and 'hanim' keywords. According to the results of the survey, it has been determined that berat of feraşet, tevliyet, muafiyet, iltizam, tımar, duagülük, tevcih and tayin that women have. In the light of the established data, it has been established that the contribution of women in the economic cannot be neglected.