CUMHURİYET DÖNEMİNDE EDİRNE'DE İPEK BÖCEKÇİLİĞİ

Özet

İpek; zenginlik, güzellik, estetik, zarafet, parlaklık, yumuşaklık ve rahatlığın yanında asaleti de çağrıştıran bir kavram olarak her zaman insanların ilgisini çekmiştir. İlk ipek üretiminin M.Ö 2600 yıllarında Çin de yapıldığı ve buradan dünyaya satıldığı bilinmektedir. Çin İmparatoru Hoang-Di ve eşi Hsi-Ling-Shi tarafından bulunan İpek Böcekçiliği’nin M.S. 419 yıllarında Türkistan’ın Hotan Eyaleti’nden İran’a yayılmaya başladığı, oradan da İran ve Bizans ilişkileri nedeniyle M.S. 550 yıllarında İstanbul’a ulaşmış ve Akdeniz üzerinden İspanya, İtalya ve Yunanistan’a yayılmıştır. Türklerde İpek kelimesine XI. Yüzyılda rastlanmaktadır. Türkmenlerde ipek olarak geçen sözcüğün Kıpçak Türklerinde “Yipek” , Orta Asya Türklerinde ise “cipek” olarak adlandırılmaktaydı. Türkiye’de İpek üretimi yaklaşık 1500 yıl önce başlamış olup halen sürdürülmektedir. Edirne de ipek böcekçiliğinin 20.yy başlarında açılan sanat okulları ile başladığı ve ilk üretimin 1913 yılında 1.500.000 kg yaş koza olduğu bilinmektedir.

Abstract

Silk has been a concept of attraction which reminds wealth, beauty, grace, glory, softness and comfort besides nobility. The first silk production is known to have been made in China in 2600s B.C. and sold to all over the world from China. The Chinese Emperor Hoang-Di and his wife Hsi-Ling-Shi found out Sericulture. Later, it began spreading to Iran from Hotan, Turkistan in 419 A.D., and then to İstanbul via the relations between Iran and Byzantine in 550s A.D. From there, it reached Spain, Italy and Greece through Mediterranean Sea. The Turks first met the word “ipek” in the XIth century. It was named “cipek” by Middle Asian Turks, “Yipek” by the Kypchak Turks while the Turkmens called it “ipek”. Silk worm breeding has continued since the time it started 1500 years ago. It is known that Sericulture started in Edirne in the early 20th century in the art schools and the first production was made in 1913 which was 1.500.000 kg wet cocoon.