Samsun İli Sebze ve Meyve Üreticilerinin İyi Tarım Uygulamalarına (İTU) Yaklaşımı

Approaches of Vegetable and Fruit Producers to Good Agricultural Practices (GAP) in Samsun Province

Özet

Bu çalışma Samsun ilindeki sebze ve meyve üreticilerinin İyi Tarım Uygulamalarından (İTU) haberdar olma durumlarının belirlenmesi, İTU üretim sistemine bakış açılarının tespit edilmesi, İTU teknikleri ile üretim yapmaya teşvik eden faktörlerin ortaya çıkartılması amacıyla yapılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler Samsun ili Bafra ve Çarşamba ilçelerindeki iyi tarım uygulamaları yapan ve yapmayan üreticilerden yüz yüze yapılan anketler ile elde edilmiştir. Araştırma kapsamındaki üreticilerden basit tesadüfi örnekleme yöntemine göre belirlenmiş 210 üretici ile anket çalışması yapılmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistik yöntemlerinden yararlanılmıştır. İTU üretim yöntemine göre üretim yapan üreticilerin ve yapmayan üreticilerin sosyo-ekonomik özellikleri karşılaştırıldığında; İTU ile üretim yapan çiftçilerin eğitim düzeyleri, ailedeki birey sayısı, yeniliklere karşı tutumları, tarım sigortası yaptırma durumları, toplam arazi miktarı, sahip olunan büyükbaş hayvan sayısı, tarım dışı gelir kaynakları, medyayı bilgi kaynağı olarak kullanma durumları ve informal bilgi kaynaklarını kullanma durumları yapmayan üreticilere göre daha yüksek olduğu (p<0.05); üreticilerin yaş ortalamaları ve tarımsal karar verme deneyimleri arasında ise istatistiki açıdan farklılıklar bulunmadığı tespit edilmiştir (p>0.05). İyi tarım uygulamaları ile üretim yapan üreticilerin bu tekniği benimsemelerinde; İTU’nun çevreye daha duyarlı olması (%34.7), üretilen ürünlerin konvansiyonel ürünlere göre daha kaliteli ve sağlıklı olması(%23.6) ve destekleme ödemelerinin (%22.7) etkili olduğu tespit edilmiştir. İTU üretim yöntemi ile üretim yapılmasının önündeki engeller arasında, İTU’nun konvansiyonel üretimden farklı olmadığını düşünme (%25), konu hakkında yeterli bilgiye sahip olmama (%20) ve İTU ile üretim yapmanın daha maliyetli olması (%15) sayılabilir. İTU üreticilerinin bu tarım tekniği ile üretilen ürünlerden gelecek dönemlerde yüksek getiri beklentisi (%25.9), Bafra ve Çarşamba ilçelerindeki sebze yetiştiriciliği konusunda üreticilerin mevcut bilgi birikimi, araştırma bölgesinde ülkesel büyük ölçekli marketlerin satın alma ve depolama tesislerinin bulunması İTU uygulamalarının yaygınlaştırılmasında güçlü argümanlar olarak değerlendirilebilir.

Abstract

This study was conducted to determine the producers’ awareness of GAP, the viewpoints of producersagainst to GAP, and to reveal the promoting factors producing with GAP. Bafra and Çarşamba Districtswere selected as research area because of the intensive Good Agricultural Practices (GAP). The first and main materials of the research is data obtained questionnaire through vegetable and fruit producersin GAP and conventional vegetable and fruit producers. In the research, 210 producers were selectedwith random sampling method. The descriptive statistics methods were used to evaluate the data. Thesocioeconomic characteristics of the GAP producers and conventional producers were compared. TheGAP producers’ education level, household size, attİTUdes towards agricultural innovation, havingagricultural insurance, total land size, the presence of cattle, nonfarm income sources and informationsources are statistically different from conventional producers’ (p<0.05). The GAP producers’ averageages and agricultural decision-making experiences are not statistically different from conventionalproducers’ (p>0.05). According to GAP producers, the GAP is more sensitive to the environment(34.7%), the vegetables and fruits have better quality and healthy to conventional vegetables and fruits(23.6%). Another factor affected to adopt the GAP is supporting payments (22.7%). The quarter of theconventional producers think there are no differences between the GAP and conventional productionsystems. The 20% of the conventional producers have no idea about the GAP. According to 15% ofthe conventional producers, the GAP production costs are higher than conventional production costs.The high return expectations (25.9%), the existing knowledge in vegetable production in Bafra andÇarşamba districts, the presence of purchasing and storage facilities by national large-scale companiesare powerful factors in spreading of the GAP.