Dergiler / Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2019 / Cilt: 12 - Sayı: 1
Deprem Etkisindeki Yapıların Sismik Taban İzolasyonu ve Çoklu Ayarlı Kütle Sönümleyici Sistemleri ile Karma Korunması
- Sayfa
- 499–516
- DOI
- —
Özet
Deprem öngörülemez ve önlenemez bir gerçektir, can ve mal kaybını en aza indirgemek için tek çaba, yapıyı depreme bağlı kuvvetlere karşı koyacak şekilde tasarlanması ve inşa edilmesidir. Özellikle Kobi, Northridge ve Düzce depremleri gözönünde bulundurulduğunda hastane, okul gibi kamu binalarının ve çok-katlı binaların depreme karşı temel izolatörlerle korunması gerekliliği öngörülmektedir. Yapılar için istenen depreme dayanıklı bir tasarıma ulaşmak için çeşitli girişimlerde bulunulmuştur. Bu girişimler sonucunda, bir deprem sırasında yapısal tepkileri azaltmak için önemli ölçüde faydalı olan önemli ilerlemeler kaydedilmiştir. Farklı deprem yer hareketleri altında tek ayarlı kütle sönümleyici (STMD), çoklu ayarlı kütle sönümleyicileri (MTMD’ler) ve dağıtılmış çoklu ayarlı kütle sönümleyicileri (d-MTMD’ler) kullanılarak, taban izolasyonlu yapıların sismik tepki kontrolünün incelenmesi gerekmektedir. Bu çalışmada yapı, tabakalı kauçuk mesnetler (LRB), kurşun çekirdekli kauçuk mesnetler (N-Z), sürtünmeli sarkaç sistemi (FPS) ve esnek sürtünmeli taban izolatörü (R-FBI) izolasyon sistemleri ile izole edilmiş ve en üst katta STMD, MTMD’ler ve tabanda MTMD’ler ve katlarda d-MTMD’ler ile donatılmıştır. Ayrıca parametrik çalışma için izolatör zaman periyodu 2 ile 2,5 ve 3 sn arasında değiştirilerek gerçekleştirilmiştir. Tüm STMD durumları için kütle oranı %2, 3, 5 ve %10 olarak kabul edilmiştir. Buna ek olarak, MTMD’ler en üst katın yanı sıra taban üzerine yerleştirilmiş ve izole edilmiş yapının yüksekliği boyunca dağıtılmıştır.
Abstract
Earthquake is an unpredictable and inevitable fact, and the only effort to minimize the loss of life and property is to design and build the structure to resist the forces associated with earthquakes. Considering the Kobi, Northridge and Düzce earthquakes in particular, it is foreseen that public buildings such as hospitals, schools and multi-storey buildings should be protected with basic isolators against earthquakes. Various attempts have been made to achieve an earthquake-resistant design desired for buildings. As a result of these initiatives, significant progress has been made, which is significantly beneficial to reduce structural responses during an earthquake. The seismic response control of base insulated structures must be examined using single-set mass damper (STMD), multiple-set mass dampers (MTMDs) and distributed multiple-set mass dampers (d-MTMDs) under different earthquake ground motions. In this study, the structure was isolated with stratified rubber supports (LRB), lead-core rubber bearings (NZ), friction pendulum system (FPS) and flexible friction base insulator (R-FBI) isolation systems and on the top floor STMD, MTMDs and MTMDs at floors and d-MTMDs on floors. Also, for the parametric study, the insulator time period has been realized by changing between 2 and 2.5 and 3 sec. The mass ratio for all STMD cases was accepted as 2, 3, 5 and 10%. In addition, MTMDs were placed along the top floor as well as on the base and distributed throughout the height of the isolated structure.