TAŞIYANIN “FİİLİ TAŞIYANIN HATA VE İHMALLERİNDEN” DOĞAN SORUMLULUĞU İLE YARARLANABİLECEĞİ SORUMSUZLUK ŞARTI= (LIABILITY OF SEA CARRIER ARISING FROM THE FAULT AND OMMISSION OF ACTUAL SEA CARRIER AND THE NONLIABILITY CLAUSE THAT HE CAN BENEFIT FROM)

Özet

ÖzetTaşıma sürecinde oldukça sık kullanılan fiili taşıyanın, üzerine aldığı ta­şıma faaliyetine ilişkin hata ve ihmallerinden dolayı taşıyan sorumlu kılın­maktadır. 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda (TTK) fiili taşıyanı düzenleyen açık hükümler bulunmadığından, taşıyanın bu kişinin fiillerinden dolayı so­rumluluğu Borçlar Kanunu’nun (BK) genel hükümleri uyarınca tesis edilmek­teydi. 6102 sayılı TTK’nın getirdiği en önemli yeniliklerden biri, fiili taşıyan kav­ramına kanun sistematiği içerisinde yer vermesidir. Böylece taşıyan ile birlikte bu kişiye de sorumluluk, 6102 sayılı TTK’da yer alan açık hükümler ile taşıya­nın sorumluluğunu düzenleyen hükümlere atfen tesis edilebilmektedir. Bunun bir adım ötesinde, fiili taşıyanın dâhil olduğu taşımalarda taşıyanın yararlana­bileceği sorumsuzluk şartı yine BK genel hükümler atfına gerek kalmaksızın, 6102 sayılı TTK’nın 1192. maddesi koşullarının gerçekleşmesi ile sağlanabil­mektedir. Çalışmada taşıyıcı ve taşıyan kavramları ile bu kavramlara atfedilen sorumluluklar genel itibariyle incelenmekte, fiili taşıyanın taşıyan karşısındaki hukuki konumu irdelenmektedir. Bu şekilde taşıyanın yardımcı kişisi olan fiili taşıyanın dâhil olduğu taşımalarda, taşıyanın sorumluluklarına ve yararlana­bileceği sorumsuzluk şartına ilişkin eski kanun dönemindeki uygulama ile yeni kanunda yer alan açık hükümleri karşılaştırmak amaçlanmaktadır. Anahtar Kelimeler: Fiili Taşıyan, Türk Ticaret Kanunu, Borçlar Ka­nunu, Sorumsuzluk Şartı. AbstractSea carrier is liable for the fault and ommission arising from transportation undertaken by actual sea carrier who is frequently involved in transportation process. Because that there were no explicit articles placed in the 6762 numbered Turkish Commercial Code (TCC) related with actual sea carrier, sea carrier’s liabilities arising from this person’s acts used to be established according to the general articles of Law of Obligations (LO). One of the most important innovations of the 6102 numbered TCC is to place actual sea carrier concept in the systematics of the code. Hence, the liability of actual sea carrier is established with the sea carrier by referring the articles that regulate sea carrier’s liability through explicit articles placed in 6102 numbered TCC. One step further to that, in the transportations where actual sea carrier is involved, sea carrier can also get benefit from the nonliability clause through the realization of conditions of 1192th article placed in 6102 numbered TCC, again without the requirement of referring to the general articles placed in LO. In the study carrier and sea carrier concepts and their liabilities are briefly examined and the legal status of actual sea carrier, against sea carrier is determined. Therefore, it is aimed to compare the brief articles placed in the newest code and the applications effected in the oldest code related with the liabilities of the sea carrier and nonliability clause that the sea carrier can get benefit, in the transportations that an actual sea carrier is involved.Keywords: Actual Sea Carrier, Turkish Commercial Code, Law of Obligations, Nonliability Clause.