Dergiler / Gülhane Tıp Dergisi / 2001 / Cilt: 43 - Sayı: 3

Kalça fraktürlü yaşlı hastalarda risk faktörlerine göre hemşirelik yaklaşımları

Nursing interventions on elderly patients with hip fractures related to the risk factors

Sayfa
287–290
DOI
—

Özet

1990'da dünyada kalça fraktürlerinin insidansı 1.6 milyon iken, hızla ilerleyerek 2050'de 6.26 milyon olması beklenmektedir. Amerika da her yıl 200 000 den fazla kişi cerrahi girişimi gerektiren kalça fraktürü nedeniyle hastanede yatmaktadır. Bu nedenle perioperatif hemşirenin rolü, daha çok hastanın eğitimi ve cerrahi için hazırlığı konusunda gelişmektedir. Yaşlı hastalarda kalça fraktürlerine yol açabilen risk faktörleri: Yaş, cinsiyet, beden kitlesi, ırk, düşme hikayesi, geçen 12 ay içinde hastaneye yatma öyküsü, kötü beslenme, osteoporosis, fiziksel aktivitede azalma, kronik dehidratasyon, nöromüsküler durumun bozulması, görmede bozukluk, barbütürat ve psikoterapik ilaç kullanımı, yürüme bozulmasına neden olan hastalıklar, düşük kemik dansitesi, düşük beden ağırlığı, sağlık alışkanlıklarının kötü olması, hipertroidizm hikayesi, kafein, kullanımı ve sigaradır. Bu çalışmada kalça fraktürlü yaşlı hastalarda risk faktörlerinin tanınması ve yaşlı hastalarda kalça fraktürlerinin önlenmesi konusunda uygun hemşirelik yaklaşımlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma evrenini Ocak- Mayıs 2000 tarihleri arasında GATA Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde yatan kalça fraktürlü 60 yaş üzeri tüm hastalar oluşturmaktadır. Ocak-Mayıs 2000 tarihleri arasında GATA Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde yatan 60 yaş üzeri 34 kalça fraktürlü hasta izlenerek risk faktörlerine ilişkin sorular yöneltilmiştir. Veriler literatür incelemesi sonucu araştırmacı tarafından geliştirilen ve 7 hastaya ön uygulama yapıldıktan sonra tekrar düzenlenen anket formu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik hesapları uygulanmıştır.Hastaların yaş ortalaması 72, %59"u kadın ve %41'i erkek idi. Düşme hikayesi olan hasta oranı % 88 olup, %65'i aktivitelerinin az olduğunu, %47'si yürüme problemi olduğunu, %53'ü baş dönmesi yapabilen ilaç kullandığını, %47'si son 12 ay içinde hastaneye yatma öyküsü olduğunu ve %35'i görme problemi olduğunu,%35'i sigara kullandığını belirtmişlerdir. Perioperatif hemşireler; yaşlı hastalarda kalça fraktürlerinin önlenmesi konusunda topluma eğitimde bulunmada anahtar rol oynayacaktır.

Abstract

The incidence of hip fractures worldwide in 1990 was 1.6 million, with a projected incidence in 2050 of 6.26 million. Each year in the United States, more than 200 000 people sustain hip fractures which require surgery. The role of per/operative nurse, therefore has expanded to include more patient education and preparation for surgery. Risks factors that may lead to hip fractures in elderly patients; Age, gender, body mass, race, history of falls, prior hospitalization within the last 12 months, poor nutrition, osteoporosis, decreased physical activity, chronic dehydration, impaired neuromuscular condition, impaired vision, barbiturate and psychotropic medication use, gait disorders, low bone density, low body weight, poor self-rated health, history of hyperthyroidism, caffeine use and smoke. The aim of this research is to determine the appropriate nursing approaches about identifying and taking some measures to stop the risk factors of hip fractures in elderly patients. The whole research is formed by patients, age of 60+, with hip fracture between the months of January- May 2000 in Gülhane Military Medical Academy Department of Orthopedic and Traumatology. 34 patients with hip fracture in Gülhane Military Medical Academy Department of Orthopedic and Traumatology who had been monitored for five months between January-May 2000 were questioned on -risk factors. The data have been gathered by the questionnaire, which has been developed by reacherher after the investigation of literature and which has been rearranged after preapplication to 7 patients. The average age of the patients was 72 years, 59of them are % female, and 41% of them are male. Following values were found according to the statements of the patients: 88% history of fall, 65% decreased physical activity, 47% gait disorders, 53% medication use which may cause dizziness, 47% prior hospitalization within the last 12 months, 35% impaired vision, 35% smoker. Perioperative nurses will play a key role in public education about prevention of hip fractures in elderly patient.

Anahtar kelimeler: Yaşlı,Sağlık eğitimi,Kalça kırıkları,Hemşire bakımı,Hemşirelik, uygulamalı,Risk faktörleri