Kirmir Çayı (Sakarya Nehri)'ndaki Balık Türlerinin Biyoçeşitliliği

Özet

Bu araştırmada, Sakarya Nehri'nin önemli kolarından biri olan Kirmir Çayı'ndaki balık türlerinin bazı çeşitlilik indekslerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Balık örnekleri Kasım 2006 - Kasım 2007 tarihleri arasında elektroşoker kullanılarak alınmıştır. Yapılan örneklemelerde 3 familyaya (Cyprinidae, Cobitidae ve Nemacheilidae) ait 9 tür; tatlısu kefali (Squalius pursakensis Hankó, 1925), bıyıklı balık (Barbus escherichii Steindachner, 1897), siraz (Capoeta baliki Turan, Kottelat, Ekmekçi and Imamoğlu, 2006), saçaklı siraz (Capoeta sieboldii Steindachner, 1864), noktalı inci balığı (Alburnoides bipunctatus Bloch, 1782), kababurun (Chondrostoma angorense Elvira, 1987), sakarya incisi (Alburnus escherichii Steindachner, 1897), taşyiyen balığı (Cobitis simplicispina Hankó, 1925) ve çamur balığı (Oxynoemacheilus angorae Steindachner, 1897) tespit edilmiştir. A. escherichii toplam popülasyon içerisinde % 28,71 ile en çok bulunan türdür. Çeşitlilik indekslerinden, Shannon-Wiener çeşitlilik indeksi (H'), Shannon-Wiener çeşitlilik indeksine dayalı eşitlik indeksi (J'), Simpson çesitlilik indeksi (1-D), Simpson indeksine dayalı eşitlik indeksi (V') ve Simpson baskınlık indeksi (D) hesaplanmıştır. Elde edilen ortalama indeks değerleri sırasıyla 1,67±0,12, 0,77±0,06, 0,76±0,03, 0,86±0,04 ve 0,61±0,07 olarak bulunmuştur. IUCN (2014) Kırmızı Liste'ye göre; S. pursakensis, A. escherichii ve O. angorae asgari endişe (LC), B. escherichii ve C. sieboldii tehlike altında (EN), A. bipunctatus hassas (VU) ve C. angorense ve C. simplicispina ise kritik derecede tehlike altındaki (CR) türler olarak tespit edilmiştir. Çalışma alanında, türlerin devamlılığını tehdit eden en önemli unsurların çevresel kirlilik, tarımsal kirlilik, metal kirliliği, habitat kaybı ve kuraklık olduğu düşünülmektedir

Abstract

In this study, it was aimed to determine some diversity indices of fish species in Kirmir Stream of Sakarya River, Central Anatolia Turkey. Fish samples were caught by electrofishing between November 2006 and November 2007. A total of 9 fish species representing 3 families Cyprinidae, Cobitidae and Nemacheilidae were recorded. Fish species identified are as follows: Sakarya chub (Squalius pursakensis Hankó, 1925), Ankara barbel (Barbus escherichii Steindachner, 1897), Sakarya barb (Capoeta baliki Turan, Kottelat, Ekmekçi and Imamoğlu, 2006), colchic khramulya (C. sieboldii Steindachner, 1864), schneider (Alburnoides bipunctatus Bloch, 1782), Ankara nase (Chondrostoma angorense Elvira, 1987), Sakarya bleak (Alburnus escherichii Steindachner, 1897), Sakarya spined loach (Cobitis simplicispina Hankó, 1925) and Angora loach (Oxynoemacheilus angorae Steindachner, 1897). A. escherichii was the most occurence species, constituting 28.77 % of the total fishes. Shannon-Wiener diversity index (H'), evenness based on Shannon’s index (J'), Simpson’s diversity index (1-D), evenness based on Simpson’s index (V’) and dominance index from diversity indices were calculated. The mean indices values were estimated as 1.67±0.12, 0.77±0.06, 0.76±0.03, 0.86±0.04 and 0.61±0.07, respectively. S. pursakensis, A. escherichii and O. angorae, included on least concern (LC) species, B. escherichii and C. sieboldii endangered (EN) species, A. bipunctatus vulnerable (VU) species, C. angorense and C. simplicispina critically endangered (CR) species in the 2014 IUCN Red List of Threatened Species, were recorded in Turkey. In the study area, the most important factor threaten sustainability of the species is considered to be the environmental pollution, agricultural pollution, metal pollution, habitat loss and drought