Bir siyasi-idari kurum olarak osmanlı'da Cami

Özet

Osmanlı İmparatorluğu'nda cami sadece bir ibadethane değil aynı zamanda idari bir kurumdur. Bu hali ile de salt bir ibadethane olan mescitten farklılaşır. Camide görev yapan imam-hatip olan kişi sadece bir din adamı değil aynı zamanda resmi bir görevlidir. Buradan hareketle Osmanlı sisteminde, İslam'da olmadığı kabul edilen resmi sıfatlı bir din görevlisi sınıfı mevcuttur. Bu sınıf da tıpkı diğer devlet görevlileri gibi "resmi memur" statü ve kimliğine sahiptir. Siyasi bir metin olan hutbeyi, sultan adına okuyan bu görevli sultan tarafından atanan diğer memurların özelliklerini taşımaktadır. Bu çalışma yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin de devlet memuru-imam uygulamasını Osmanlı'nın bu geleneğinden alıp devam ettirdiğini ileri sürmektedir.

Abstract

The mosque was not only a prayer house but also an administrative institution in the Ottoman Empire. In this respect, it differs from the mescid, whose sole function was to serve as a prayer house. The imam-hatib, who were serving within the Mosque were not only men of religion per se but also an civil servant of the State. Accordingly, despite the general assumption that Islam did not permit its existence, a religious class was thus created in the Ottoman administrative system. This class possessed the status and identity of the "state official" exactly in the same way as other state officials. İmam or hatib was commissioned by the Sultan himself for reading the hutbe, a kind of political text, in the name of the Sultan. The study argues that the newly founded Turkish Republic continued this Ottoman tradition, which was based on the principle that the imam was actually a state official.