Adolesanlarda e-sağlık okuryazarlığı ölçeği: Türkçe Geçerlik ve güvenirlik çalışması

Psychometric evaluation of a Turkısh version of the e-health literacy scale (e-heals) in adolescent

Özet

Teknoloji (internet) kullanımıyla yakından ilişkili olan gençler e-sağlık okuryazarlığının ölçümünün test edilmesinde ideal bir gruptur. Bu araştırmanın amacı, Norman ve Skinner (2006) tarafından geliştirilen e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği'nin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik analizlerini yapmaktır. Bu çalışma, Ocak-Şubat 2014 tarihleri arasında yapılmış metodolojik bir araştırmadır. Çalışma bir ticaret meslek lisesinde 14-21 yaşları arasındaki n=100 öğrenci ile yürütülmüştür. Veri toplama formu, öğrencilerin sosyo-demografik özelliklerine yönelik sorular, Adolesanların İnternet Kullanımına Yönelik Likert Tipi Tutum Ölçeği ve e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği'ni içermektedir. e-Sağlık okuryazarlığı ölçeğinin dilsel eşdeğerliği incelenmiştir. Ölçeğin yapı geçerliliği için faktör analizi yapılmış, verilerin faktör analizi için uygunluğu Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) katsayısı (0.75) ve Bartlett Küresellik Testi (204.5, p<0.001) ile değerlendirilmiştir. Ölçüt geçerliliğinin belirlenmesi için, hesaplanan korelasyon katsayısı 0.39, p<0.001 olarak tespit edilmiştir. Bu çalışmada, e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeğinin Cronbach alfa değeri 0.78 bulunmuştur. Faktör analizi çalışmasında özdeğeri 1'i aşan, toplam varyansın %67.543'ünü açıklamakta ve faktör yükleri 0.59-0.86 arasında değişmektedir. Testtekrar test güvenirlik katsayısı 0.87 olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca ölçeğin maddetoplam korelasyonları 0.43 ile 0.57 arasında değişmekte, yalnızca bir madde 0.24 olarak bulunmuştur. %27 'lik alt-üst grupların ortalamaları arasındaki tüm farkların anlamlı olduğu bulunmuştur. Bu araştırma, Adolesanlarda e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe versiyonun geçerli ve güvenirli bir ölçek olduğunu göstermiştir.

Abstract

The young people who are closely associated with the internet are an ideal group for the testing e health literacy measurement. The purpose of this study is to make validity and reliability of the turkısh form of e health literacy scale analysis.e- Health literacy scale was developed by Norman and Skinner ın 2006. This study is a methodologic research which is carried out between January and February 2014. This study was carried out with 100 students who are between the ages of 14-21. Data collectıon form ıncludes the guestıons about the students' socio-demographıc characterıstıcs, e health literacy scale and Lıkert type attitude scale about the usıng of ınternet ın adolescents. The linguistic equıvalence of e health literacy scale was examıned. In thıs study the Kaıser-Meyer-Orkın (KMO) coeffıcient was 0,75 and Bartlett sphericity test was 204,5 and p<.001. The correlatıon coefıccıent (0,39; p<0,001) was determıned. Cronbach's alpha, item-total correlatıon and test- retest reliability coefficient were determined for reliability study. In this study Cronbach alpha value (0,78) was found. Test-retest reliability coefficient (0,87) was found. The scale of item-total correlatıons ranged between 0,43 and 0,57. Only one matter is 0,24. This study showed that e- Health literacy scale in turkısh form is valid and reliable.