Doğum sonrası yorgunluk, kadının özbakım gücü ve ilişkili faktörler

Özet

Amaç: Araştırmanın amacı, kadınların doğum sonrası ikinci ayında görülen yorgunluk düzeyi, özbakım gücü, yorgunluk ile özbakım gücü arasındaki ilişki ve ilişkili faktörleri belirlemektir.Yöntem: Araştırma analitik-kesitsel olarak gelişigüzel örnekleme yöntemi ile belirlenen 313 doğum sonrası kadın ile yapılmıştır. Araştırmanın verileri kadınların tanıtıcı ve bağımsız değişkenlerinin sorgulandığı soru formudur. Yorgunluk İçin Görsel Benzerlik Skalası, Özbakım Gücü Ölçeği, Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, korelasyon ve çoklu regresyon analizi kullanılmıştır.Bulgular: Kadınların yaş ortalaması 25,36±3,67 idi. Kadınların %57,6'sının ilk ve orta eğitiminde ve %77,3'ünün ev hanımı olduğu ve % 31,0'ının sağlık güvencesinin bulunmadığı bulunmuştur. Kadınların yorgunluk puanı ile özbakım gücü (r= -0,183; p<0,001), sosyal destek (r= -0,131; p<0,05) ve enerji (r= -0,318; p<0,001) puanları arasında negatif, yorgunluk puanı ile doğum sonrası depresyon (r= 0,173; p<0,001) puanları arasında pozitif korelasyonun bulunduğu saptandı. Yorgunluk ve enerji semptom puanları ile ilişkili değişkenleri belirlemek için yapılan analiz yorgunluk ile eşin ortaokul eğitiminde olması ve enerji ile algılanan gelir düzeyi arasında pozitif ilişkinin olduğunu göstermiştir. Kadınların özbakım gücü ile sosyal güvencenin olmaması, yaşayan çocuk sayısı, yorgunluk, ev işlerinde ve bebek bakımında destek olan birinin bulunmaması arasında negatif ve algılanan sosyal destek, üniversite eğitimine sahip olma, eş yaşı ve anemi varlığı arasında pozitif ilişkinin olduğu saptanmıştır. Sonuç: Bu araştırma, doğum sonrası yorgunluğun annenin özbakım gücünü olumsuz etkilediği sonucunu ortaya koymuştur. Doğum sonrası bakım hizmetlerinin planlanması ve sunumunda, postpartum yorgunluğun değerlendirilmesi ve kadının yorgunluk semptomu ile baş etme yöntemlerinin geliştirmesi ile anne ve bebek sağlığının korunması ve gelişimine katkı sağlayabilir

Abstract

Objective: The aim of the study is to determine postpartum fatigue, self-care power, the relationship between self-care power of women and postpartum fatigue in the postpartum second month and related factors. Methods: This is an analytical cross-sectional study and included 313 women in their postpartum second months determined with randomized sampling method. Research data were collected with a questionnaire including questions about tested demographic and independent variables of women, Visual Analog Scale for Fatigue, Self-Care Power Scale, Edinburgh Postpartum Depression Scale, and the Multidimensional Perceived Social Support Scale. Data were evaluated using descriptive statistics, correlation and multivariate regression analysis. Results: Mean age of the women included in the study was 25.36±3.67 years . Of all women, 57.6% were primary or secondary school graduates, 77.3% were housewives, and 31.0% of them had not any health insurance. Negative correlation was found between the fatigue scores and self-care power (r= -0.183, p<0.001), the social support (r= -0.131, p<0.05) and the energy (r= -0.318, p<0.001), and positive correlation was detected between the fatigue scores and depression (r=0.173, p<0.001). Analyses performed to determine factors associated with fatigue and energy symptom scores, revealed a positive correlation between fatigue and having a secondary school graduate husband, and between energy and income levels perceived. A negative Alındığı tarih: 10.10.2016 correlation between the self-care power of women and the lack of social security, the number of living children, fatigue, lack of supportive persons in housework and baby care, and a positive kabul tarihi: 02.12.2016