MgO-SPİNEL KOMPOZİT REFRAKTERLERE ZrSiO4 İLAVESİNİN KOROZYON DAVRANIŞINA ETKİSİ

THE EFFECT OF ZrSiO4 ADDITION INTO MgO-SPINEL COMPOSITE REFRACTORIES ON CORROSION BEHAVIOUR

Özet

ZrSiO4’un farklı miktarlarda MgO-spinel’e ilavesiyle elde edilen kompozit refrakterlerin korozyon davranışı incelenmiştir. Yoğunluk ve gözenek değerleri ölçülmüştür. Refrakterlerin çimento klinkeri ile etkileşimini belirlemek açısından yapılan korozyon testleri statik olarak standartlara uygun şartlarda silindir ve kare şeklindeki numunelere uygulanmıştır. Refrakterlerde korozyona uğrayan bölgelerin penetrasyon ve yayılma alanları ölçülerek korozyon dirençleri belirlenmiştir. Klinker-refrakter ara yüzeyindeki farklı bölgelerde; bileşenlerin çözünürlükleri ile oluşan mikroyapısal değişikliklerin korozyon direncine olan etkisi SEM ile incelenmiştir ve EDX analizi yapılarak sonuçlar değerlendirilmiştir. ZrSiO4’un MgO-spinel’e ilavesi gözenekliliği azaltarak yoğunluk değerlerini önemli derecede arttırmıştır. Klinker-refrakter ara yüzeyinde yapılan mikroyapısal karakterizasyon sonucunda yapılan gözlemlerde: i) sinterleşme sonrasında MgO taneleri arasında ZrO2 ve Mg2SiO4 fazlarının oluştuğu, ii) penetrasyon esnasında CaZrO3 fazının oluştuğu, iii) yoğunlaşmanın artmasıyla birlikte oluşan yeni fazların klinkere karşı bir bariyer görevi yaparak sızmayı engellediği, ve iv) korozyona uğrayan bölgede klinkerden refraktere doğru yapılan EDX analizlerine göre CaO miktarının azaldığı ve MgO miktarının ise arttığı tespit edilmiştir. Belirtilen bu nedenlerden dolayı; ZrSiO4 ilavesi refrakterlerin korozyona uğrayan bölgelerdeki penetrasyon ve yayılma alanı değerlerini azaltarak, korozyon direncinin artmasına yol açmıştır. Örneğin M-%30S-%30Zirkon kompozisyonundaki malzemenin penetrasyon mesafesinde ve yayılma alanında M-%30S’e göre sırasıyla 2.2 ve 1.8 kat oranlarında iyileşme sağlanmıştır. Bu da M-S-Zirkon içerikli refrakterlerin endüstriyel kullanımda daha uzun servis ömrüne sahip olmasıyla bütünleşmektedir.

Abstract

Corrosion behaviour of composite refractories obtained from the addition of various amount ofZrSiO4 into MgO-spinel was examined. Density and porosity values were measured. Corrosion tests ofrefractories had been carried out statically under standard conditions using cylindrical and squareshaped samples in terms of determining the interaction with cement clinker. Corrosion resistance wasdetermined by measuring penetration and spreading areas of the corroded regions of refractories. Theinfluence of corrosion resistance based on the microstructural changes occurred as a result ofsolubilities of constituents in the interface of clinker-refractory for various regions was examined using SEM and the results were evaluated using EDX analysis. The incorporation of ZrSiO4 intoMgO-spinel increased the density values significantly due to the decrease in porosity. On the basis ofmicrostructural characterisation carried out in the interface of clinker-refractory, the followingobservations were determined: i) the formation of ZrO2 and Mg2SiO4 phases among the MgO grainsafter sintering, ii) the formation of CaZrO3 phase during penetration, iii) prevention of penetration bymaking a barrier effect against to clinker with the improvement in densification, and iv) the decreasein the amount of CaO and the increase in the quantity of MgO based on the EDX analysis made fromclinker to refractory in a corroded region. As a result of those reasons indicated, the addition of ZrSiO4reduced the values of penetration and spreading areas of the corroded regions of refractories andimproved the corrosion resistance. For example, The improvement has been achieved at the distanceof penetration and spreading area of a material having M-%30S-%30Zircon composition incomparison with M-%30S by factors of 2.2 and 1.8, respectively. This is also associated with a longservice life of M-S-Zircon based refractories for industrial applications.