Dergiler / Turkish Journal of Agriculture and Forestry / 2007 / Cilt: 31 - Sayı: 4
Tatl›patates Çeflitlerinin (Ipomoea batatas (L.) Lam.) Türkiye’de Güneydo¤u Anadolu ve Do¤u Akdeniz Bölgelerindeki Büyüme, Verim ve Kaliteleri
- Sayfa
- 213–227
- DOI
- —
Özet
Bu çal›flma, tatl›patates bitkisinin Türkiye’nin farkl› bölgelerine adaptasyon potansiyelinin belirlenmesi amac›yla 2000 ve 2001 y›llar›nda yürütülmüfltür. Çal›flmada farkl› kökene sahip dokuz introdüksiyon çeflidi ve iki yerel çeflit, ülkemizin Güneydo¤u Anadolu bölgesini temsil eden Diyarbak›r ve fianl›urfa illeri ile Akdeniz bölgesini temsil eden Adana ve Hatay illeri olmak üzere dört farkl› lokasyonda denemeye al›nm›fllard›r. Çeflitlerin pir ve depo-kök büyümeleri yetiflme dönemi boyunca ayl›k aral›klarla takip edilmifltir. Yetiflme dönemi sonunda yap›lan hasatta ise farkl› irilik s›n›flar› ve toplam depo-kök verimleri ile baz› kalite özellikleri tespit edilmifltir. Çeflitlerin pir ve depo kök büyümeleri lokasyon ve y›llara göre de¤ifliklik göstermekle birlikte, tüm çeflitler bütün lokasyonlarda dikimden sonraki 90 ile 120. günler aras›nda h›zl› bir büyüme göstermifllerdir. Çeflitlerde depo-kök oluflumu tüm lokasyonlarda dikimden sonraki 30 ile 60. günler aras›nda olmufltur. Toplam depo-kök verimi çeflitlere, lokasyonlara ve y›llara ba¤l› olarak 6.72 ile 112.60 t ha-1 aras›nda de¤iflim göstermifl ve introdüksiyon çeflitleri yerel çeflitlere göre daha yüksek verim vermifllerdir. Denemeye al›nan çeflitler, tüm lokasyonlarda kuru madde oran›, alkolde çözülemeyen kat›lar oran›, protein oran› ve toplam karotenoid içeri¤i gibi kalite özellikleri aç›s›ndan önemli farkl›l›klar göstermifllerdir. Sonuç olarak bu çal›flma, tatl›patatesin Türkiye’nin Güneydo¤u Anadolu ve Akdeniz bölgelerine adapte olabilece¤ini ve bu bölgelerde yüksek verim de¤erleri elde edilebilece¤ini göstermifltir.
Abstract
The study was carried out to determine the adaptation potential of sweet potato crops to different regions of Turkey. The study included 9 introduced genotypes of diverse origin and 2 local genotypes that were tested in 4 locations (Diyarbakır and Şanlıurfa representing the southeastern Anatolia region, and Adana and Hatay representing the Mediterranean region) in 2000 and 2001. Haulm and storage root growth of the cultivars were monitored at monthly intervals. Total and graded storage root yield, and some quality parameters were determined at the final harvest. Although haulm and storage growth varied according to location and year, all cultivars showed rapid growth from the 90th to 120th day after planting (DAP), at all locations. Storage root formation started between the 30th and 60th DAP at all locations. Total storage root yield, according to cultivar, location, and year, varied from 6.72 to 112.60 t ha-1, and the introduced genotypes produced higher yields than the local genotypes. Cultivars showed significant diversity in quality traits, such as dry matter content, alcohol insoluble solids content, protein content, and total carotenoid content. This study revealed that sweet potato could be adapted to both the Mediterranean and southeastern Anatolia regions of Turkey, and that high yield values could be achieved in these areas.