Yönetim ve Örgütsel Davranış Yazınındaki Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan Analizi

The Methodological Analysis of Scale Development Studies in Management and Organizational Behavior Fields

Özet

Ölçek geliştirme, önemli uzmanlık bilgisini ve uzun süren çabayı gerektiren bir çalışmadır. Bu çalışmaların bilimsel açıdan geçerli ve güvenilir olması belirli metodolojik ilkelerin uygulanmasını gerekli kılmaktadır. Sosyal bilimler yazınındaki mevcut ölçek geliştirme çalışmalarının bir kısmında belirli yöntemlerin uygulandığı, bazılarında ise bilimsel kriterlerin her aşamasının dikkate alınmadığı görülmektedir. Bu çerçevede, çalışmada 2000-2019 yılları arasında yönetim ve örgütsel davranış yazınındaki ölçek geliştirme çalışmaları içerik analiz yöntemi ile metodolojik açıdan incelenmiştir. Araştırma amacı kapsamında belirtilen yıllarda ulusal veri tabanlarında taranan 65 adet lisansüstü tez, makale ve bildiri incelenerek, ölçek geliştirme adımları çerçevesinde uygulanan yöntemlerin belirlenmesi ve uygulanması gereken aşamaların bir model dâhilinde sunulması amaçlanmıştır. Bu bağlamda, yönetim ve örgütsel davranış yazınındaki 65 ölçek geliştirme çalışması belirlenen ölçek geliştirme kriterleri kapsamında MAXQDA nitel veri analizi programı kullanılarak değerlendirilmiştir.

Abstract

Scale development is a study that requires significant expert knowledge and long-term effort. The scientificness of these studies in terms of reliability and validity is based on the implementation of some methodological principles. In the social sciences literature, it is seen that specific methods are applied in some of the scale development studies, while in others, every stage of the scientific criteria is not taken into account. In this context, this study aimed to examine the scale development studies in management and organizational behavior literature between the 2000-2019 years from the methodological perspective by the content analysis. As the scope of the objectives of the study, it is aimed to determine the existing methods of the scale development process in the studies and to present a model that includes the required steps of the scale development studies. According to this purpose, 65 studies in the scope of the graduate theses, articles, and conference proceedings indexed by the national database in Turkey between the specific years are examined. These 65 studies are evaluated using the qualitative data analysis program MAXQDA 10.0 software based on scale development criteria determined.