Dergiler / Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 13 - Sayı: 1
Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesi Uygulamasına Gösterilen Tutumsal ve Davranışsal Desteğin Açıklanmasına Yönelik Model Önerisi
- Sayfa
- 129–148
- DOI
- —
Özet
Bu araştırmanın amacı Türk Tüketicisinin plastik poşetlerin ücretlendirilmesi (PPÜ) uygulamasına yönelik göstereceği desteği açıklamada etkili faktörlerin belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda çevreci tüketim, çevreci politikaların kabulü literatürüne ve konuya ilişkin nitel araştırma bulgularına dayalı olarak bir kavramsal çerçeve geliştirilmiştir. Bu çerçeve kapsamında PPÜ uygulamasına gösterilen tutumsal destek ile davranışsal destek niyetinin oluşumunda tutumluluk, bireysel çevreci norm, hali hazırdaki plastik poşet kullanım miktarı, uygulamaya ilişkin bilgi düzeyi, uygulamanın algılanan etkililiği, uygulamanın algılanan maliyeti ve çeşitli demografik özelliklerin oynadığı roller incelenmiştir. Önerilen teorik çerçevenin testi için gerekli veri İstanbul, Kocaeli ve Bursa ağırlıklı olmak üzere toplam 23 farklı şehirde yaşayan 321 tüketiciden anket yöntemi ile toplanmıştır. Analiz sonuçları PPÜ uygulamasına yönelik davranışsal ve tutumsal desteğin bazı farklı dinamiklere sahip olduğunu göstermiştir. Ayrıca bulgular gelecekteki benzer uygulamaların kabulü yolunda bu uygulamaya gösterilecek tutumsal desteğin kritik önem taşıdığına işaret etmiştir. Araştırma bulguları politika yapıcılar için, gelecekte kullanılması olası benzer politika araçlarının tüketici desteği ile etkinliğinin artırılması yönünde bazı önemli bilgiler sunmaktadır.
Abstract
This study aims to explore the factors that influence Turkish consumers’ support for the plastic bag fee (PBF) as an environmental policy intervention. For this purpose, a conceptual framework has been developed based on the previous research of environmental consumption, environmental policy support, and the qualitative research findings on responses to plastic bag fee. Within this framework, the impacts of frugality, pro-environmental personal norms, the amount of plastic bag usage, knowledge about the purpose of the practice, perceived effectiveness and perceived cost of the practice, and various demographic factors on the attitudinal and behavioral support were investigated. To test the theoretical framework data was collected through a survey on a sample consisted of 321 consumers living in 23 different cities of Turkey, mainly in Istanbul, Kocaeli, and Bursa. Analysis results showed that behavioral and attitudinal support for the plastic bag fee has some distinct antecedents. However, the perceived effectiveness of and consumers’ knowledge about PBF practice has a critical impact on both attitudinal and behavioral support. The findings also indicated that attitudinal support does not only promote behavioral support for the current practice but also facilitate the adoption of similar future practices. In the light of the findings, suggestions on how to enable a strong consumer support for similar practices that may be used in the future are provided