TEFSİR USÛLÜNDE NAZIM GELENEĞİ: ZEMZEMÎ VE "MANZUMETUN Fİ'T-TEFSÎR" ADLI MANZÛM ESERİ

Poetical Tradition in Usul al-Tafsir: Zamzami and "Manzumetun fi't-Tefsîr" Called Poetic Work

Özet

Bu makalede müfessir Abdulazîz ez-Zemzemî'nin (ö. 976/1568) ilmî kişiliğinin yanısıra tefsîr usûlü alanında kaleme almış olduğu "Manzumetun fi't-Tefsîr" adlı manzumesi ele alınmıştır. Zemzemî müfessir vasfının yanı sıra edebî kişiliği ile de tanınmış ve birçok ilim dalında eser vermiştir. Zemzemî, Suyûtî'nin (ö. 911/1505) en-Nukâye adlı tefsir usûlü ile ilgili metni esas almıştır. Bu manzume, tefsir usûlü ile ilgili temel bilgiler içermekte olup ezberlenmesi kolay ve sade bir dille yazılmıştır. 158 beyitten müteşekkil manzume, tefsir usulünde nazım geleneğinin önemli bir örneğidir. Özellikle Arabistan'da ve Uzakdoğu ülkelerinde yaygın olarak okutulan manzume üzerine birçok şerh ve haşiye yazılmıştır. Ayrıca manzume ile ilgili sosyal medyada sesli ve görüntülü olarak yayınlanan şerh ve haşiyeler de mevcuttur. Bu da, manzumenin geniş ilim halkaları nezdinde kabul gördüğünü göstermesi bakımından kayda değerdir.

Abstract

In this article, alongside to his scientific personality mufassir Abdulazîz az-Zamzamî (d. 976/1568) penned "Manzumetun fi't-tefsir" in the field of usul al-tafsır. Abdulazîz az Zamzamî gave a lot of works in many branches of science along with his interpreter personality and he has been known for his literary personality. Zamzamî has based on the the text of usul al-tafsir called 'an-Nukâya' which was written by Suyûtî (d. 911/1505). This manzumah, consists of basic information about usul al-tafsir and it was written in easy memorization and plain language. The manzumah consisting of 158 verses, is an important example of the method of usul al-tafsir. Many şarh and hashiya have been written on the manzumah which is commonly taught especially in Arabia and Far East countries. Along with, there are also şarh and hashiya which are published as videos and auidios about the manzumah on the social media. This means that the manzumah is notable because it shows that the accepted wisdom has admitted in the eyes of wide scientific rings.