Dergiler / Anadolu Psikiyatri Dergisi / 2019 / Cilt: 20 - Sayı: 0

Akıllı Telefon Aşerme Ölçeğinin geçerliliği ve güvenilirliği: Penn Alkol Aşerme Ölçeğinin Türk kültürüne Akıllı Telefon Aşerme Ölçeği olarak değiştirilmesi ve uyarlaması

Validity and reliability of the Smartphone Craving Scale: modifying and adaptation of the Penn Alcohol Craving Scale to the Turkish culture as Smartphone Craving Scale

Sayfa
5–14
DOI
—

Özet

Amaç: Bu çalışmanın amacı Akıllı Telefon Aşerme Ölçeğinin (ATAÖ) geçerlilik ve güvenirliğini incele-mektir. Bu genel amaç doğrultusunda Penn Alkol Aşerme Ölçeği (PAAÖ) Türk kültürüne ATAÖ olarak değiştirilmiş ve uyarlanmıştır. PAAÖ maddeleri kullanılarak ATAÖ geliştirilmiştir. Yöntem: Bu araştırma beş farklı örneklemden 429 üniversite öğrencisi (256 kadın ve 173 erkek) üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak ATAÖ, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Formu (ATBÖ-KF), Kısa Öz-Kontrol Ölçeği (KÖKÖ) ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. ATAÖ’nün yapı geçerliliği açımlayıcı faktör analizi (AFA), doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve ölçüt geçerliliği ile incelenmiştir. ATAÖ’nün güvenilirliği Cronbach α iç tutarlılık güvenilirlik katsayısı, test-tekrar test yöntemi ve düzeltilmiş madde toplam korelasyon katsayıları ile incelenmiştir. Bulgular: AFA sonucunda ATAÖ’nün tek faktörlü bir yapıya sahip olduğu görülmüştür. Bu yapı toplam varyansın %53.48’ini açıklamaktadır. Tek faktörlü yapı DFA ile test edilmiştir. DFA sonucunda tek faktörlü ATAÖ yapısının iki farklı örneklemde doğrulandığı görülmüştür [(χ 2 =5.14, sd=5, χ 2 /sd=0.399, RMSEA=0.016, GFI=0.98, AGFI=0.94, CFI=0.99, IFI=0.99 ve TLI (NNFI)=0.99 ve χ 2 =14.21, sd=5, χ 2 /sd=2.843, RMSEA=0.123, GFI=0.96, AGFI=0.88, CFI=0.95, IFI=0.95 ve TLI (NNFI)=0.90). ATAÖ’nün ölçüt geçerliliği akıllı telefon bağımlılığı, öz-disiplin, dürtüsellik, günlük akıllı telefon kullanım süresi, akıllı telefon kullanım geçmişi ve gün içinde akıllı telefonu kontrol etme sıklığı ile değerlendirilmiştir. Ölçüt geçerliliği analizlerinde ATAÖ’nün bu yapılarla beklenen yönde korelasyona sahip olduğu görülmüştür. Son olarak ATAÖ’nün güvenilirlik analizleri ölçeğin güvenilir olduğunu göstermiştir (test-tekrar test güvenilirlik katsa- yısı=0.79 ve Cronbach α iç tutarlılık güvenilirlik katsayıları=0.77, 0.78 ve 0.77). Sonuç: ATAÖ’nün geçerlilik ve güvenilirliğine ilişkin analizler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, ATAÖ’nün akıllı telefon aşermeyi ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu söylenebilir. (Anadolu Psikiyatri Derg 2019; 20(Ek sayı.1):5-14)

Abstract

Objective: The aim of this study was to develop the Smartphone Craving Scale (SCS). In accordance with this general purpose, the Penn Alcohol Craving Scale (PACS) was modified to Turkish as a SCS. In other words, SCS was developed by using PACS items. Methods: This study was carried out on 429 university students (256 females and 173 males) in five different samples. The measures used included the Smartphone Craving Scale (SCS), Smartphone Addiction Scale-Short Version (SAS-SV), Brief Self-Control Scale (BSCS), and Personal İnformation Form. The structural validity of SCS was investigated with Exploratory Factor Analysis (EFA), Confirmatory Factor Analysis (CFA), and criterion validity. The reliability of the SCS was evaluated using test-retest method, Cronbach α internal consistency reliability coefficient and corrected item total correlation coefficients. Results: As a result of EFA, SCS was found to have a single-factor structure. This structure explains 53.48% of total variance. This single- factor construct was tested with CFA. As a result of CFA, the single-factor structure of the SCS was confirmed in two different samples ( χ 2 =5.14, df=5, χ 2 /df=0.399, RMSEA=0.016, GFI=0.98, AGFI=0.94, CFI=0.99, IFI=0.99 and TLI (NNFI)=0.99 and χ 2 =14.21, df=5, χ 2 /df=2.843, RMSEA=0.123, GFI=0.96, AGFI=0.88, CFI=0.95, IFI=0.95 and TLI (NNFI)=0.90]. Criterion validity of the SCS was evaluated with smartphone addiction, self-discipline, impulsive- ness, daily smartphone use duration, smartphone use history and frequency of checking smartphone in day. In the criterion valid analysis, the SCS was found to be related to the expected direction with these structures. Finally, reliability analysis of the SCS shows that the scale is reliable (test-retest reliability coefficient=0.79 and Cronbach's α internal consistency reliability coefficients=0.77, 0.78 and 0.77). Conclusion: When the analyzes of the validity and reliability of the SCS are evaluated as a whole, it can be said that SCS is a valid and reliable scale that measures smartphone craving. (Anatolian Journal of Psychiatry 2019; 20(Suppl.1):5-14)