„Erschreckend nett“ / „Korkunç güzel“ Lexikalische Ausdrucksmittel als Intensivpartikel im Deutschen und Türkischen*

Özet

Almanca dil bilgisinin temel tartışmalı konularından biri sözcük türlerinin tanımlanması ve hangi ilkeler doğrultusunda tasnif edilmesi mevzudur. Bilhassa ‘edatlar’ ve edatların içinde yer alan ‘pekiştirme edatların’ tanımlanması hakkında farklı görüşler bulunmaktadır. Bu bağlamda dilbilim araştırmalarının en ilginç araştırma konularından birisi gerçek anlamlarını kısmen veya tamamen yitirmiş, farklı bir dilbilimsel işlev kazanarak ‘pekiştirme edatı’ özelliği taşıyamaya başlayan sözcüklerdir. Bu makalenin ilk bölümünde ‘edat’ ve ‘pekiştirme edatı’ kavramlarının tanımlanması ve sınıflandırılması hakkında genel bilgi verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde Alman dil dilbilimci Hentschel’in (1998) ‘pekiştirme edatları’ (Intensivpartikel) olarak ele aldığı, kısmen birer metaforik özellik taşıyan sözcükler irdelenmiştir. Söz konusu sözcüklerin belli alanlardaki kullanımı Almanca ve Türkçe örneklerle incelenmiş, iki dil arasındaki farklılıklar ve benzerlikler ortaya konmuştur.