Dergiler / Bağbahçe Bilim Dergisi / 2020 / Cilt: 7 - Sayı: 3
Terme’de (Samsun) Yetiştirilen Ümitvar Muşmula Genotiplerinin Tartılı Derecelendirme İle Belirlenmesi
- Sayfa
- 118–126
- DOI
- —
Özet
Samsun ilinin Terme ilçesi ve mahallelerinde bazı lokasyonlarda 2017 ve 2018 yıllarında yürütülen bu çalışmada doğadaki muşmula genetik popülasyonu içerisinden ümitvar olan genotiplerin seleksiyon ıslahında tartılı derecelendirme yöntemine göre belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada meyve ağırlığı ve verim potansiyeli dikkate alınarak yapılan ön elemeye göre belirlenen toplam 10 genotip değerlendirilmiştir. Hasat edilen meyvelerde tüketim olumu safhasında morfolojik ve kimyasal özellikler belirlenmiştir. Buna göre, meyve ağırlığı, meyve eni, meyve boyu, meyve hacmi, çiçek çukur genişliği, çiçek çukur derinliği, tohum sayısı, tohum ağırlığı, meyve eti oranı, meyve kabuk rengi değerleri, toplam kuru madde oranı, meyve eti sertliği ile meyve suyunda suda çözünür kuru madde oranı, titreedilebilir asit oranı, pH ve meyve kabuğunun renk özellikleri incelenmiştir. Genotiplerde meyve ağırlığı, meyve eti oranı, suda çözünür kuru madde oranı ve ağaçların verim potansiyeli özellikleri bakımından yapılan tartılı derecelendirme sonucunda 5 genotip ümitvar olarak seçilmiştir. Seçilen genotiplerde ortalama olarak, meyve ağırlığı 23,8-35,4 g, meyve eni 36,8- 41,6 mm, meyve boyu 35,2-39,6 mm, çiçek çukur genişliği 21-27,7 mm, çiçek çukur derinliği 7,4-11 mm, meyve eti sertliği %72,3-79,8, meyve eti oranı %87,5-93,8, tohum sayısı 4,7-5,1, toplam kuru madde oranı %25,7-29,3, suda çözünür kuru madde oranı %11,2-13,8 ve titreedilebilir astlik % 0,69-0,89 arasında belirlenmiştir. Genotiplerde meyve kabuk rengi değerleri (L*, a*, b*, C, Hue) sırasıyla 55,5-68,9, 2,5-8,4, 24,7-33,4, 26,3-34,1 ve 69,6-79,6 arasında değişim göstermiştir.
Abstract
This study was carried out to determine the promising medlar genotypes from natural genetical populations grown in some locations of Terme district and surroundings of Samsun province of Turkey in 2017 and 2018. In the study, a total of 10 genotypes determined according to the pre-screening made considering the fruit weight and yield potential were evaluated. Morphological and chemical properties were determined in the consumption stage of the harvested fruits. Accordingly, fruit weight, fruit width, fruit legth, fruit volume, calyx basin width, calyx basin depth, number of seeds, seed weight, fruit flesh ratio, fruit skin color values, total dry matter ratio, flesh firmness, and soluble dry matter ratio, titratable acid ratio, pH and fruit skin color properties were investigated. As a result of the “Weighted-Rankit Scale” in terms of fruit weight, fruit flesh ratio, soluble dry matter rate and yield potential characteristics of the genotypes, 5 genotypes were selected as promising. In the selected genotypes, it was determined that the fruit weight was between 23.8-35.4 g, fruit width 36.8- 41.6 mm, fruit length 35.2-39.6 mm, calyx basin width 21.-27.7 mm, calyx basin depth 7.4-11.0 mm, fruit flesh firmness 72.3-79.8%, the rate of fruit flesh 87.5-93.8%, seed number 4.7-5.1, the total dry matter rate 25.7 %-29.3%, the total soluble solids content 11.2-13.8 % and titratable acidity 0.69-0.89%. In the genotypes, fruit skin values were changed between (L*, a*, b*, C, Hue) 55.5-68.9, 2.5-8.4, 24.7-33.4, 26.3-34.1 and 69.6-79.6, respectively.