YARGITAY VE BİREYSEL BAŞVURU YOLU

Özet

Bu çalışmada, “Yargıtay ve Bireysel Başvuru Yolu” kaleme alın- mıştır. Güncel olarak anayasallık kontrolü bulunmaktadır: anayasa mah- kemesine bireysel başvuru yolu. Kural olarak bu yol Yargıtay kararı için kabul edilebilir. Fakat bu çalışmada, istisnalara yer verilmiştir. Bireysel başvuru yolu sadece İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi’nde belirlenmiş temel hak ve özgürlükler için kabul edilmiştir. Burada, bireysel başvuru yolu ile etkin başvuru yolu kavramlarının anlamlarına açıklık getiril- mektedir. Anayasa ve Anayasa Mahkemesinin Kuruluş Yasası’ndaki düzenlemelerde kimi sorunların bulunduğu da dile getirilmektedir. Yar- gıtay’ın hukuk ve ceza dairelerinin İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi hükümleri ile İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi kararlarını doğrudan dikkate alan kararlarına yer verilmektedir. Sonra, olağan yasa yolu baş- vurusu kavramı ile buna ilişkin temel koşulların neler olduğu açıklan- maktadır. Anayasa Mahkemesi’nin yakın tarihlerde bireysel başvuru üzerine verdiği birçok kararı bulunmaktadır. Evlilik sonrası sadece kızlık soyadının kullanılmasıyla ilgili kararlar örnek olarak gösterilebilir. Bili- yoruz ki olağan mahkemelerde somut norm denetimi yoluyla yasanın anayasaya uygunluğunun kontrolü mümkündür. Bu yolla anayasanın üstünlüğü gereği, anayasaya aykırı yasaların iptal edilmesi/ayıklanması sağlanıyor. Fakat bireysel başvuru yolunda somut norm denetimi yapıla- bileceği konusunda hiçbir düzenleme bulunmamaktadır. Buna rağmen, somut norm denetimi mümkündür.

Abstract

In this study, the appeal process and individual applications to the Supreme Court are studied. Currently there is constitutionality control for individual applications to the Constitutional Court. As a general rule, this process can be used for the decisions of the Supreme Court of Appeal. But in this study, some exceptions are covered. Individual application is accepted only in respect of basic rights and freedoms determined in the Europeon Convention on Human Rights. Here, the meanings of the concept of the individiual application and efficient application are clarified. It is argued that there are some problems in the Constitution and the law establishing the Constitutional Court. The decisions of the civil and criminal chambers which directly consider the judgement of the European Court of Human Rights and its convention are also taken into account. Then, the paper explains the normal application for appeal and the basic conditions for this process. Lately there are a lot of judgements of the Constitutional Court on the individual application. The decisions about using the maiden name after the marriage is an example of this. As we know, there is a control of constitutionality in ordinary courts. In this process, as the meaning of the priority of the constitution, laws against the constitution are picked up and cleaned. But there is not any regulation that allows concrete rule control in the process of individual application. Howewer, concrete rule control is possible.