YENİ ASUR DÖNEMİNDEN YENİ BİR LİMMU ADI VE TARİHİ ÜZERİNE DEĞERLENDİRME

Özet

Kahramanmaraş’tan kaçak kazılar sonucunda ele geçirilen ve çoğunluğu Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi ile Kahramanmaraş Arkeoloji Müzesinde korunan yaklaşık 50 Yeni Asurca tablet ve parçası mevcuttur. Bunlar; “Kahramanmaraş’ta Bulunmuş Yeni Asurca Tabletler” adıyla, İngilizce bir girişle birlikte kitap olarak hazırlanmış ve Türk Tarih Kurumuna basımı için teslim edilmiştir. Bu tabletler Yeni Asur devrine ait Anadolu’da bulunmuş en kapsamlı yasal belgelerdir ve 90 yıllık (MÖ 703- 613) bir tarih aralığına aittir. Yeni Asur çiviyazısı ve dilinde yazılmış tabletler arasında bir tane de Aramca etiket vardır. Maraş tabletleri muhtevası bakımından önemli ve ilginç bilgiler vermektedir. Bunların başında tarihlemelerdeki bazı farklılıklar dikkati çeker. Bu çalışmada 36.14.07 envanter numaralı belgede limmu olarak kaydedilen fakat limmu listelerinde yer almayan Šamaš-iqbi’nin limmu yılı ele alınmaktadır. Ayrıca, Šamaš-iqbi Zamānu valisi olarak ilk kez bu belgede yer almaktadır. Zamānu eyaletinin birçok valisi farklı Asur krallarına ait belgelerden bilinmesine rağmen Šamaš-iqbi ismine rastlanılmaz ve Zamānu eyaletinin son valilerinden biri olmalıdır. Ayrıca bu çalışmada, prosopografik bilgiler ışığında, limmu Kanūnāya şeklinde tarihlenen ve Marqasi 1 ismiyle yayımlanan belgenin yeniden tarihlendirilmesi de yapılmaktadır. Mevcut bilgiler her iki limmunun da post-648’e ait olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract

There are some 50 Neo-Assyrian tablets and fragments derived from illicit excavations in Kahramanmaraş and most of which are being preserved in Ankara Anatolian Civilizations Museum and Kahramanmaraş Archeology Museum. The tablets and fragments were under the name of “Kahramanmaraş’ta Bulunmuş Yeni Asurca Tabletler” (Neo-Assyrian Tablets Found in Kahramanmaraş) with an introduction in English and submitted to Turkish Historical Society for publication. Covering a time span of 90 years (703-613 BC), these tablets are the most comprehensive legal documents found in Anatolia belonging to the Neo-Assyrian period. Among these tablets written in Neo-Assyrian language and script, there is also one Aramaic docket. In terms of their content Maraş tablets provide significant and interesting information foremost among which is the differences in dating. This paper focuses on eponym year of Šamaš-iqbi (624/623 BC) attested as limmu in the document bearing the inventory number 36.14.07 but not included in the Eponym List. Although many governors of the province of Zamānu are known from the documents belonging to different Assyrian kings, Šamaš-iqbi is not attested before and he must be one of the last governors of the province of Zamānu. Additionally, in this study by the help of prosopography the document (Marqasi 1) dated to the eponym Kanūnāya has been re-dated. The current data indicates that both eponyms attested for the post-canonical period