ABDÜSSAMED EL-GAZNEVÎ VE TEFSİRİ

Özet

Bu makalede, hicrî V. asırda yaşayan Hanefî fakîhi ve müfessir Abdüssamed el-Gaznevî'nin veonun 487/1094'de telif ettiği “Tefsîrul-Kur'ani'l-Azîm” isimli eserinin tanıtılması konu edilmiştir.Bu amaçla Gaznevî'nin ilmî kişiliği ile tefsir yönteminin belirlenmesine ve “Tefsîrul-Kur'ani'l-Azîm” isimli çalışmasının tefsir metodolojisi açısından incelenerek eserin tefsir tarihindeki yeri ve öneminin ortaya çıkarılmasına çalışılmıştır. Bu çerçevede tefsirin muhtevası kısaca tanıtılmış;bununla birlikte günümüze yazma olarak ulaşan eserin genel özellikleri üzerinde durulmuş;kaynakları ve kendinden sonraki dönemlere tesirleri araştırılarak “Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azîm”den iktibasta bulunan eserler tespit edilmiştir. Bu şekilde Abdüssamed el-Gaznevî'nin genelde temel İslam bilimlerine özelde ise tefsir ilmine katkılarının belirlenmesine çalışılmıştır.

Abstract

Subject of this article is introducing Abd al-Samad al-Ghaznawi and his tafsir or commentary entitled “Tafsir al-Qur’an al-Azim” which he wrote in 487 AH. It is intended to determine alGhaznawi’s scholarly stature and his method of tafsir, thus ascertaining his contribution to science of exegesis, as well as to analyze his “Tafsir al-Qur’an al-Azim” in terms of tafsir methodology and to elicit it’s prominence in the history of tafsir. Thereafter, the content of Tafsir alQur’an al-Azim is examined. After providing general information about the work which has reached the present day as a manuscript, the sources of tafsir are determined and introduced. The influence on how the following works are researched and citings from “Tafsir al-Qur’an alAzim” are evaluated. Thereafter, the contents of the book are outlined, unraveling it’s prominence in tafsir history. Thus the aim of the article is to determine al-Ghaznawi’s method of exegesis of the Qur’an and eventually his contribution to Islamic sciences in general and the science of tafsir specifically.