Dergiler / İlahiyat Tetkikleri Dergisi / 2018 / Sayı: 50

İnsan Hakları Diplomasisinin İslam Devletler Hukuku Perspektifiyle Analizi

The Analysis of Human Rights Diplomacy in the Context of Islamic International Law

Sayfa
161–188
DOI
—

Özet

Tarihi süreç içerisinde diplomasi, devletler hukukunun önemli konularından biri olmuştur. Diplomatik süreçlerde, son asırda ön plana çıkan diplomasi türlerinden biri olan insan hakları diplomasisi (İHD), insan haklarını koruma ekseninde devam ettirilen diplomatik süreçleri ifade etmektedir. Bu çalışmada insan hakları diplomasisinin gelişmiş devletler tarafından menfaatlerini koruma ekseninde işletilmesi, konuya dair İslamî teorik ve pratik çerçeve ele alınmaktadır. Öncelikle insan hakları diplomasisinin batılı pratiği verilmekte, ardından insan hakları tasavvuru, uluslararası ilişkilerin temel niteliği, mülkilik - şahsilik prensipleri ve İslamî diplomasinin amaçları bağlamında İslam devletler hukuku açısından İnsan hakları diplomasisinin imkanı tahlil edilmekte; tahkim, eman ve vakıf kavramları bağlamında insan haklarına ilişkin tarihi süreçte tezahür eden İslamî pratik ifade edilerek, batılı devletlerin sonra asırlarda ortaya koydukları tatbikatın ahlakilik prensibi ekseninde analizi ile çalışma sonlandırılmaktadır.

Abstract

One of the important topics of international law is human rights diplomacy, that is diplomatic processes on the axis of human rights. In this article, operation of western states to human rights diplomacy for their advantage and theoretical and practical framework have been analyzed. Firstly, western practice of human rights diplomacy has been described. Islamic theory has been expressed in the context of humas rights conception, basic qualification of international relations, principles of privity and territoriality and aims of Islamic diplomacy. Then Islamic practice of human rights diplomacy has been described in the context of morality, arbitration, security and foundaiton (vaqf). The article has been ended up with expressing the results.

Anahtar kelimeler: İnsan Hakları Diplomasisi, Ahlakîlik, Mülkîlik, İslam Hukuku, Devletler Hukuku