Dergiler / İlahiyat Tetkikleri Dergisi / 2018 / Sayı: 50
İslâm Medeniyetinde Vakfiye: Hz. Ömer Örneği
- Sayı
- 2018 · Sayı: 50
- Sayfa
- 271–293
- DOI
- —
Özet
Kur’an’ın infaka dair emirleri ve Hz. Peygamber’in teşvikleri temelinde mal varlıklarını vakfeden sahabilerden biri de Hz. Ömer’dir. Hz. Peygamber’in tavsiyeleri doğrultusunda “Semğ” adı verilen hurma bahçesini vakfeden Hz. Ömer, hilafeti döneminde bu vakfını büyük bir sahabe topluluğu önünde kayıt altına alarak İslâm kültür ve medeniyetinin ilk teferruatlı vakfiyesini oluşturmuştur. Bu uygulama sayesinde İslâm toplumlarında vakıf kurma ve vakfiye akdetme gelenek haline gelmiştir. İslâm tarihi boyunca bu uygulama temelinde geliştirilen vakfiye, Osmanlı döneminde en mükemmel halini almıştır. Bu incelememizde İslâm medeniyetinin ilk örnek vakfiyelerinden biri olan Hz. Ömer’in vakfiyesi, mahiyeti ve özellikleri itibariyle ele alınacaktır. Ayrıca Hz. Ömer’in Mescid-i Aksa ve Sahre’sine yönelik gerçekleştirdiği vakfın taşa yazılmış vakfiyesi de çalışmamızda değerlendirilecektir.
Abstract
Hazrat Omar as one of the companions of Prophet Muhammad (May Allah be blessed with him) devoted his property in line with the orders of the Qur’an regarding endowment and the incentives of Prophet Muhammad. Following Prophet Muhammad’s advice, he devoted a date grove called “Samgh”. During his caliphate, he registered his endowment in the presence of a crowded group of companions, which made the first elaborate endowment of the Islamic culture and civilization. Thanks to the practice of endowment, founding a waqf and devotion have become a tradition among Islamic communities. Throughout the history of Islam, endowment has developed based on that practice and gained its most excellent status during the Ottoman period. In this study, the endowment of Hazrat Omar as one of the first endowment examples of Islamic civilization will be analyzed for its importance and special aspects. Additionally, the stone-plate inscription of the endowment that Hazrat Omar made to Al-Aqsa Mosque and Sahra will also be scrutinized.