INTERNET BROADCASTING AS ALTERNATIVE MEDIUM: A RESEARCH ABOUT INTERNET RADIO BROADCASTING IN TURKEY

ALTERNATİF YAYIN MECRASI OLARAK İNTERNET RADYOCULUĞU: TÜRKİYEDEKİ İNTERNET RADYOCULUĞUNUN KULLANIMINA YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA

Özet

Bu çalışmada internet mecrasında yaşanan gelişmeler sonucunda ortaya çıkan ve bir alternative yayıncılık modeli olarak popüler olan internet radyoculuğu ile ilgili bir araştırma yapılmıştır. Internet aracılığı ile yapılan radyo yayıncılığının tarihsel süreçlerinin araştırıldığı araştırmanın birinci bölümünde geleneksel medyaya bir alternatif yayın biçimi olarak yayına başlayan ve iletişim teknolojilerinde yaşanan gelişmeler sonucunda geleneksel radyoların varlığını tehdit edecek hale gelen internet radyolarının yayıncılığa sunduğu avantajlar derlenmiştir. Bu avantajlar arasında tüketici için daha az reklamlı yayın dinleme ve yayın içeriğini seçebilme özgürlüğü ön plana çıkarken yayıncı için daha düşük maliyetle küresel yayın yapma avantajını getirmektedir. Dinleyici internet aracılığı ile dinlediği radyo mecrasını küresel ve mobil bir biçimde dinleyebilmekte bu da yayıncıya daha düşük maliyetle küresel erişim avantajı sağlamaktadır. Çalışmada geleneksel biçimde yayın yapan radyo mecrasının reklam harcamalarından aldığı payda düşüş yaşadığı vurgulanırken internet mecrasının reklam harcamalarından aldığı payda düzenli bir artış olduğunun altı çizilmiştir. İnternet mecrası reklam harcamalarından aldığı pay ile 2009 yılından itibaren radyo mecrasının önüne geçmiştir. Çalışmanın uygulama bölümünde Türkiyede günde en az bir saat radyo dinleyen 440 kişiye bir anket uygulanmıştır. Örneklem en az bir saat radyo dinleyen kişilerden seçilmiştir. Bunun için 511 kişiye uygulanan test anketle günde en az bir saat radyo dinlediğini belirten dinleyiciler seçilmiş ve anket bu 440 kişiye tekrar uygulanmıştır. Bu uygulamanın amacı günde en az 1 saat radyo dinleyen hedef kitleye ulaşmak olmuştur. Günde en az 1 saat radyo dinlemeyen 71 kişi araştırma kapsamından çıkartılmış ve araştırma günde en az 1 saat radyo dinlediğini belirten 440 kişiye uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS adlı istatistik analiz programında analiz edilmiş ve dinleyicilerin internet aracılılığı ile radyoyu neden ve nasıl dinlediği konusu üzerine tespitlerde bulunulmuştur. Güvenilirlik analizi sonunda güvenilir sonuçlar veren eşit sayıda erkek ve kadından oluşan 440 katılımcıya uygulanan ankette, 21-30 yaş grubunun radyoyu her gün internet aracılığı ile dinlediği ortaya çıkmıştır. Geleneksel biçimde yayın yapan radyo kanallarını her gün 1-3 saat arası dinleyenler günde 1 saatten fazla bir süre internet aracılığı ile radyo dinlemektedir. Anket sonuçlarına göre internet aracılığı ile radyo dinleyenler internet radyosunu daha çok laptop, PC ve cep telefonlarından dinlemektedir. Katılımcılar genel olarak 10:00-20:00 saatleri arasında internet aracılığı ile radyo dinlemektedir. Bu bulgu ABDde ki ile aynı sonucu vermiştir. ABDde de internet radyo mecrası daha çok 10:00-20:00 saatleri arasında internet aracılığı dinlenmektedir. 440 kişiye uygulanan anket Türkiyede radyo mecrasının dinlenme oranlarını 2003 yılından 2013 yılına kadar resmi olarak ölçümünü yapan Ipsos Kgmnin anketi ile aynı sonuçları vermiştir. Her iki araştırmada da internet aracılığı ile radyo dinlenirliğinin artış gösterdiği ve bu durumun endüstri oyuncuları tarafından ciddiye alınarak geleneksel radyo ile yeni radyoyu birleştirecek bir stratejinin oluşturulması gerektiğini göstermiştir. Araştırmanın birinci hipotezi internet aracılığı ile radyo dinlemenin geleneksel biçimde yayın yapan radyo kanallarını tehdit edecek biçimde arttığı bunun bir alternatif yayıncılık modelini doğurduğu yargısı test edilmiştir. Katılımcılar bu hipoteze katıldıklarını beyan etmişler ve radyo mecrasının internet aracılığı ile çeşitlenerek bir alternatif yayın modeli oluşturduğunu belirtmişlerdir. Çalışma kapsamında kurgulanan birinci hipotez internet aracılığı ile yapılan radyo yayıncılığına olan ilginin geleneksel biçimde karasal yayın yapan radyo kanallarını tehdit edecek şekilde arttığı ve internet tabanlı bir alternatif yayın modeli doğurduğunu göstermiştir. Araştırmanın ikinci hipotezi sadece internet aracılığı ile yayın yapan radyo kanallarına olan ilginini geleneksel biçimde ( karasal ) yayın yapan radyolara göre daha fazla ilgi aldığı test edilmiştir. Katılımcılar sadece internet aracılığı ile yayın yapan radyoları geleneksel biçimde yayın yapan radyolara göre daha fazla tercih etmeye başladığını belirtmişlerdir. Çalışmanın sonunda radyo mecrasının bu internet tabanlı alternatif yayıncılık modeline geleceğin yayın modeli olarak dikkat etmesi gerektiği konusuna vurgu yapılmıştır.

Abstract

In this study there has been a research on the internet radios which have been spread as an alternative broadcast model as a result of the developmants lived in internet medium.In the first part of the study there has been a historical research on the development of internet radios and their advantages which have started as an alternative medium in radio industry and became so popular to thread traditional radios. In the second part there has been applied a questionary to 440 people from different ages to find out the listening habits of traditional and internet based radio. The sample was selected from people who listen at least one hour radio in Turkey and in Istanbul. For this there a pre-survey applied to 511 people and 440 people who mentioned that they listen at least one hour radio were selected. The data collected anaylised in the SPSS software and there has been an analysis of how and why the audience prefers to listen internet radio. According to the results reached by the analysis of data obtained from the survey giving reliable results in the reliability analysis performed and applied to 440 participants in almost equal numbers in male and female, mostly at the age interval of 21-30, listening to radio via internet almost every day. Listening to the radios broadcasting in traditional ways between 1-3 hours per day and listening to internet radio more than 1 hour per day. According to survey results people prefer to listen to internet radio mostly by means of laptop and PC and mobile phone, generally between 10:00 20:00 hours. The research applied to 440 people also gave the same results with the official radio survey done by Ipsos Kmg from 2003 till 2013 in the radio industry. Both researches showed that listening radio from internet increases and this makes a must for the industry players to build a strategy and combine traditional radio with new radio.The two hypothesis that were constructed for the survey showed that listening to the radio over the internet is increasing in a way threatening tradiotional, terrastial radio and internet radio constituting an alternative broadcasting model. There has been done a determination that radios broadcasting only over the internet are starting receiving more interest than the radios that broadcast in the traditional way through the audience.In the end of the paper there has been underlined that radio medium should consider the fact that this internet based alternative broadcast model will be the future of broadcasting model.