TÜRK DÜNYASININ ORTAK DEĞERİ OLARAK "AKIL" KONULU ATASÖZLERİ

Özet

Atasözleri, geçmişten bugüne süzülüp gelen, hafızalarda kalıcılığının kolay sağlanması için insanlar tarafından kısaltıla kısaltıla kalıp sözler şekline dönüştürülen, anonim ifadelerdir. Bu ifadeler, ağızdan ağıza geçme özellikleriyle yüzyıllar içerisinde kültürel kodlarımızı sürekli gelecek nesillere aktararak yol göstericilik yapmışlardır. Uzun süren gözlemlere dayanmaları, tecrübelerle şekillenmeleri onları ortak değerler içerisinde önemli bir yere oturtmuştur. Kendine has özellikleriyle toplumu bir araya getirme, kültürel ortaklığı sağlama, birlik ve beraberliği temin etme, bütün Türk dünyası ile daha öz söyleyişle Türk milleti ile ortak duyuş ve düşünüşü ifade etme özellikleriyle birleştirici olmuşlardır Atasözleri içerisinde sık kullanılan 'akıl' konulu atasözlerinin Türk dünyasında ortak kullanım alanı bulması 'ortak aklın' da bir göstergesi olabilir. Yazıda 'akıl' konulu atasözleri anlam itibariyle ele alınıp Türk dünyasındaki ortak duygu ve düşünce dünyası açısından incelenmiştir. Ortak aklın ve kültürel birliğin göstergesi olarak Türk dünyasında kullanılan atasözleri seçilmiş ve ortak düşünce evreni açısından da değerlendirilmiştir.

Abstract

Proverbs, which comes from past to now, curtailing by man to provide its memorability and transformed routines, are anonymous statements. They had been work as a guide that transfer our cultural codes to next generation with their properties and they are transferred from mouth to mouth. They are formed through longtime observations and take form with experiences, so they have an important place in shared value. They are connective Turkish world because they have certain characteristic such as gathering community, providing cultural association, procuring unity and solidarity, expressing common perception and common thinking. The fact that proverbs that frequently talk about mind find a communal area is also an indicator of common mind. Proverbs about mind were approached as their meanings and examined in terms of shared values. Proverbs which are used in all over the Turkish world were chosen as indicators of cultural union and common mind and they were evaluated in common universe of thought.