KUR’ÂN’DA GAYR-İ SARÎH NEHİY

Özet

Vücûb, hürmet, ibaha, kerâhe ve nedb şeklinde sıralanan beş teklifî hüküm, dinî hitap ve formlarıyla (sîga) ilgilidir. Nehyin, bu beş teklifi hükümden biri olan hürmete delalet ettiği bilinmektedir. Söz konusu nehyin bir kısmı sarih bir kısmı ise gayr-i sarihtir. Bu çalışmamız Kur’an’da gayr-i sarih nehiy ile ilgili olup bu konunun Kur’an’da nasıl kullanıldığını değerlendirmenin ve delaletinde bulunan kapalılığı gidermeye çalışmanın önemli olduğu hususunda şüphe yoktur. Bu amaca yönelik olarak gayr-i sarih nehye delalet eden Kur’ân naslarını tespit etmeye çalıştık. Bu hususta istikrâî (tümevarım) metodunu kullanmayı tercih ettik. Dolayısıyla âyetleri dil açısından değerlendiren tefsir kaynaklarıyla ilgili fıkıh usûlü eserlerinden yararlandık.

Abstract

As it is known, the five responsible provisions concatenated as vucub, hurmet ibaha, vexation (kerahet) and acceptance (nedb) are related with religious addressing and forms. Prohibition (nehy) is the primary as the command (emir) among these five responsible provisions. While a part of the Prohibition in question is explicit, the other part is inexplicit. This study is about inexplicit prohibition in Qur’an. It is absolute that trying to remove the closeness in signification (delalet) of the inexplicit prohibition (nehy) meets an important deficit. Because the Qur’an is sent down according to grammatical features of Arabic language, it is known that the Qur’an uses different statement to prohibit anything. With the help of inductive method for determination of Qur’anic nas pointing inexplicit prohibitions, it is benefited from tafsir and works of methodological fiqh evaluating verses of Qur’an in terms of language.