Türkiye’de Vergi Aflarının Vergi Gelirleri Üzerindeki Etkisinin Olay Analiziyle Ölçülmesi

Measuring the Effect of Tax Amnesties on Tax Receipts in Turkey By Means of Event Study

Özet

Bu çalışma, 2010 sonrasında Türkiye’de çıkarılan vergi af kanunlarının vergi gelirleri üzerindeki etkisini, aylık tahsil/tahakkuk verilerini kullanarak, olay analiziyle değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Türkiye, tasarruf yetersizliğinden dolayı sıklıkla vergi aflarına başvurmaktadır ve vergi afları vergi politikasının bir aracı haline gelmiştir. Türkiye 1980 sonrası vergi aflarının bir kısmından kısa zamanda yüksek gelirler elde etmesine karşın 2003 sonrasında çıkarılan vergi aflarından istediği geliri elde edememiştir. Bu dönemde vergi tahsil/tahakkuk oranlarında da ciddi bir düşüş yaşanmaktadır. Tahsil/tahakkuk oranı 2006 yılında yüzde 92.2 iken, 2018 yılında yüzde 81.4 olarak gerçekleşmiştir. 2010 sonrasında çıkarılan vergi afları, 6 ve 12 aylık etkileri dikkate alındığında, vergi gelirleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olmadığı görülmektedir. Vergi aflarının başarılı olabilmesi için affın bir vergi reformunun parçası olarak ortaya çıkması, vergi aflarına sıklıkla başvurulmaması ve vergi aflarına ekonomik kriz veya doğal afetler gibi olaylardan sonra başvurulması gerekmektedir

Abstract

This paper is to evaluate the effect of tax amnesty laws which enacted in Turkey after 2010 on tax receipts by means of event study by employing monthly tax collection/tax accrual ratios. Turkey often introduces the tax amnesty laws because of lack of savings and tax amnesties become the basic policy instrument of tax policy. Turkey hasn’t received expected amount of tax revenues from tax amnesties since 2003 even though it got great amount of tax revenues from some of these amnesties in the short term after 1980. In this period, the ratio of tax collection/tax acrual has seriously declined from 92.2 percent in 2006 to 81.4 percent in 2018. It’s observed that tax amnesties enacted after 2010 have statistically no effect on tax receipts when considering the 6 and 12 months impacts. Tax amnesties should be appeared as a part of tax reforms, introduced after economic crisis and natural disasters and shouldn’t be frequently applied for the achievement of these programmes