ÖĞRETMEN ADAYLARINDA PSİKOLOJİK İYİ OLUŞ VE DEĞERLER ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

EXAMINE THE RELATION BETWEEN PSYCHOLOGICAL WELLBEING AND VALUES IN TEACHER CANDIDATES

Özet

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının psikolojik iyi oluşları ile değerleri arasındaki ilişkileri incelemektir. Araştırma betimsel yönteme dayanmaktadır. Araştırmanın çalışma grubu 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi'nde farklı bölümlerde öğrenim görmekte olan 260 öğretmen adayından oluşmaktadır. Katılımcıların %72'si kız (n=188), %28'i erkek (n=72) öğrencidir. Araştırma verileri Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, Portre Değerler Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu ile toplanmıştır. Araştırmanın verilerinin analizinde çoklu doğrusal regresyon analizi ve pearson momentler çarpımı korelâsyon tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın istatistiksel analizleri SPSS 16.0 programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda, psikolojik iyi oluş ile başarı, hazcılık, özyönelim, evrenselcilik, iyilikseverlik, uyma ve güvenlik arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler olduğu görülmüştür. Psikolojik iyi oluş ile güç, uyarılım ve geleneksellik arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Çoklu doğrusal regresyon analizi sonucunda güç, başarı, hazcılık, uyarılım, özyönelim, evrenselcilik, iyilikseverlik, geleneksellik, uyma ve güvenlik, psikolojik iyi oluşun %20'sini açıklamaktadır. Hazcılık ve evrenselcilik yordamaktadır. Değerler boyut olarak ele alındığında yeniliğe açıklık, özgenişletim, özaşkınlık ve muhafazacılık boyutları psikolojik iyi oluşun %16'sını açıklamaktadır. Özaşkınlık boyutunun psikolojik iyi oluşun anlamlı düzeyde yordayıcısı olduğu görülmüştür. Sonuç olarak öğretmen adaylarının sahip oldukları bazı değerlerin psikolojik iyi oluşlarını arttırdığı söylenebilir

Abstract

The purpose of this study was to examine the relationship between psychological well-being and values in teacher candidates. The study was based on descriptive method. The sample of this study consisted of 260 teacher candidates attending Dokuz Eylül University, Buca Faculty of Education during the 2011-2012 academic period. Among the participants, 72% were female (n=188) and 28 % were male (n=72). The data were collected by means of the Psychological Wellbeing Scale, the Portre Values Scale and a Personal Information Form developed by the researchers. In the analyses, both multiple linear regression and Pearson product-moment correlation coefficient techniques were used. These statistical analyses of the research were performed with the help of SPSS 16.0 software. The results of this study showed that there was a meaningful relationship between psychological well-being and the values of achievement, hedonism, self-direction, universalism, benevolence, conformity and security; however, no relationship was found between psychological well-being and power, stimulation and traditional values. The multiple linear regression analysis showed that power, achievement, hedonism, stimulation, selfdirection, universalism, benevolence, tradition, conformity and security values explained 20% of psychological well-being. It was also found that hedonism and universalism values predicted psychological well-being. When values are examined in a dimensional context it can be said that openness to change, self-enhancement, self-transcendence and conservation dimensions explained 16% of psychological well-being. Statistical analyses showed that the self-transcendence dimension was a meaningful predictor of psychological well-being. To sum up, it can be said that having some values increases the psychological well-being of teacher candidates