KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / İşletme Bilimi Dergisi / 2026 / Cilt: 14 Sayı: 3

Denetim Firması Rotasyonunun Denetim Ücretlerine Etkisi: BIST İmalat Sektörü Üzerine Bir Panel Veri Analizi

The Effect of Audit Firm Rotation on Audit Fees: A Panel Data Analysis of BIST Manufacturing Firms

Ayşe Kaya
Sayfa
626–638
Yayın Tarihi
2026-09-25
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Analiz sonuçları, denetim firması rotasyonunun denetim ücretleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir etkisinin olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmanın amacı, denetim firması rotasyonunun denetim ücretleri üzerindeki etkisini Borsa İstanbul (BIST)’da işlem gören firmalar örnekleminde incelemektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak rotasyonun denetim ücretleri üzerindeki etkisi konusunda literatürde farklı sonuçlar bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Analiz sonuçları, denetim firması rotasyonunun denetim ücretleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir etkisinin olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2020–2023 Verileri
⚙️Değişkenler:Denetim Firması Rotasyonu · Denetim Ücreti · Borsa İstanbul

Özet

Bu çalışmanın amacı, denetim firması rotasyonunun denetim ücretleri üzerindeki etkisini Borsa İstanbul (BIST)’da işlem gören firmalar örnekleminde incelemektir. Denetim firması rotasyonu, denetçi bağımsızlığını korumak ve denetim kalitesini artırmak amacıyla uygulanan bir düzenlemedir. Ancak rotasyonun denetim ücretleri üzerindeki etkisi konusunda literatürde farklı sonuçlar bulunmaktadır. Bu doğrultuda çalışmada, 2020–2023 dönemine ait BIST imalat sektörü firmalarının verileri (684 şirket/yıl verisi) kullanılarak panel veri analizi yapılmıştır. Bağımlı değişken olarak denetim ücreti, temel bağımsız değişken olarak denetim firması rotasyonu ele alınmış; denetim firması büyüklüğü (Big4/Non-Big4), denetim görüşü türü, işletmenin aktif büyüklüğü, kaldıraç oranı ve zarar durumu kontrol değişkenleri olarak modele dâhil edilmiştir. Analiz sonuçları, denetim firması rotasyonunun denetim ücretleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir etkisinin olduğunu göstermektedir. Bu durum, denetçi değişiminin bilgi eksikliği, artan risk algısı ve uyum maliyetleri nedeniyle ücretleri yükselttiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, denetim firması rotasyonunun kısa vadede maliyetleri artırsa da uzun vadede bağımsızlık ve denetim kalitesi açısından olumlu etkiler yaratabileceği söylenebilir.

Abstract

This study aims to examine the effect of audit firm rotation on audit fees using a sample of firms listed on Borsa Istanbul (BIST). Audit firm rotation is implemented to preserve auditor independence and improve audit quality. However, previous studies have reported mixed findings regarding its impact on audit fees. Accordingly, panel data analysis was conducted using data (684 firm-year observations) from manufacturing firms listed on BIST for the 2020–2023 period. In the model, audit fee is the dependent variable, while audit firm rotation is the main independent variable. Audit firm size (Big4/Non-Big4), audit opinion type, firm size, leverage ratio, and loss status are included as control variables. The results reveal that audit firm rotation has a statistically significant and positive effect. This indicates that auditor changes increase audit costs due to information asymmetry, higher perceived risk, and adaptation costs. Overall, the findings suggest that while audit firm rotation may raise audit costs in the short term, it contributes positively to auditor independence and audit quality in the long term.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kaya, A. (2026). Denetim Firması Rotasyonunun Denetim Ücretlerine Etkisi: BIST İmalat Sektörü Üzerine Bir Panel Veri Analizi. İşletme Bilimi Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 3, 626–638. https://doi.org/10.22139/jobs.1828018

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

↗Yeni Sekme

PDF belgesi yükleniyor...

Kaynakça (37)

  1. Arel, B., Brody, R. ve Pany, K. (2005). Audit firm rotation and audit quality. The CPA Journal, 75(1), 36-39.
  2. Baltagi, B. H. (2005). Econometric Analysis of Panel Data (3rd ed.). John Wiley & Sons.
  3. Cameran, M., Francis, J. R., Marra, A. ve Pettinicchio, A. K. (2015). Are there adverse consequences of mandatory auditor rotation? Evidence from the Italian experience. Auditing: A Journal of Practice and Theory, 34(1), 1–24. https://doi.org/10.2139/ssrn.2367060
  4. Cengiz, S. ve Öksüz, S. (2023). Bağımsız denetim ücretlerinin belirleyicileri üzerine bir araştırma. Ekonomi İşletme Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Dergisi, 9(2), 190-204. https://izlik.org/JA58NK95HY
  5. Chi, W., Huang, H., Liao, Y. ve Xie, H. (2009). Mandatory audit-partner rotation, audit quality and market perception: Evidence from Taiwan. Contemporary Accounting Research, 26(2), 359-391. https://doi.org/10.1506/car.26.2.2
  6. Cin, M. F., Tekin, İ. ve Kiper, K. (2017). Post Keynesyen gelir, istihdam ve enflasyon modellerinin Avrupa Birliği ülkeleri için sınanması. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(2), 283-295. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/419825
  7. Cobbin, P. E. (2002). International dimensions of the audit fee determinants literature. International Journal of Auditing, 6(1), 53-77. https://doi.org/10.1111/j.1099-1123.2002.tb00005.x
  8. Corbella, S., Florio, C., Gotti, G. ve Mastrolia, S. A. (2015). Audit firm rotation, audit fees and audit quality: The experience of Italian public companies. Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, 25, 46-66. https://doi.org/10.1016/j.intaccaudtax.2015.10.003
  9. Datar, S. M., Feltham, G. A. ve Hughes, J. S. (1991). The role of audits and audit quality in valuing new issues. Journal of Accounting & Economics, 14, 3–49.
  10. DeAngelo, L. E. (1981). Auditor independence, ‘low balling’, and disclosure regulation. Journal of Accounting and Economics, 3(2), 113-127. https://doi.org/10.1016/0165-4101(81)90009-4
  11. Ettredge, M. L. ve Greenberg, R. (1990). Determinants of fee cutting on initial audit engagements. Journal of Accounting Research, 28(1), 198–210. http://hdl.handle.net/10.2307/2491224
  12. Ettredge, M. L., Fuerherm, E. E. ve Li, C. (2014). Fee pressure and audit quality. Accounting, Organizations and Society, 39(4), 247-263. https://doi.org/10.1016/j.aos.2014.04.002
  13. Feltham, G. A., Hughes, J. S. ve Simunic, D. A. (1991). Empirical assessment of the impact of auditor quality on the valuation of new issues. Journal of Accounting& Economics, 14, 375–399.
  14. Francis, J. R. ve Simon, D. T. (1987). A test of Audit Pricing in the Small -Client Segment of the U. S. Audit Market. The Accounting Review, 62(1), 145-157.
  15. Francis, J. R. ve Yu, M. D. (2009). Big 4 office size and audit quality. The Accounting Review, 84(5), 1521–1552.
  16. Geiger, M. A. ve Raghunandan, K. (2002). Auditor tenure and audit reporting failures. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 21(1), 67-78. https://doi.org/10.2308/aud.2002.21.1.67
  17. Ghosh, A. ve Moon, D. (2005). Auditor tenure and perceptions of audit quality. The Accounting Review, 80(2), 585–612. https://doi.org/10.2308/accr.2005.80.2.585
  18. Gul, F. A., Chen, C. J. P. ve Tsui, J. S. L. (2003). Discretionary accounting accruals, managers’ incentives, and audit fees. Journal of Accounting and Economics, 20(3), 441–464. https://doi.org/10.1506/686E-NF2J-73X6-G540
  19. Hassan, Y. M. ve Naser, K. (2013). Determinants of audit fees: Evidence from an emerging economy, International Business Research, 6(8), 13-25. https://doi.org/10.5539/ibr.v6n8p13
  20. Hay, D. C. ve Knechel, W. R. (2010). Audit fees and earnings management: Differences based on auditor specialization. Contemporary Accounting Research, 27(3), 747–774.
  21. Huang, H. W., Raghunandan, K. ve Rama, D. V. (2009). Audit fees for initial audit engagements before and after SOX. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 28(1), 171–190. https://doi.org/10.2308/aud.2009.28.1.171
  22. Jenkins, D. S. ve Velury, U. (2008). Does auditor tenure impact the reporting of conservative earnings. Journal of Accounting and Public Policy, 27(2), 115–132.
  23. Johnstone, K. M. ve Bedard, J. C. (2003). Risk management in client acceptance decisions. The Accounting Review, 78(4), 1003–1025. https://doi.org/10.2308/accr.2003.78.4.1003
  24. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu. (2021). Bağımsız denetçi ya da bağımsız denetim kuruluşundan alınan hizmetlere ilişkin ücretlerin açıklanması hakkında Kurul Kararı. 30 Mart 2021 tarihli ve 31439 sayılı Mükerrer Resmî Gazete.
  25. Kimeli, E. K. (2016). Determinants of audit fees pricing: Evidence from Nairobi Securities Exchange (NSE), International Journal of Research in Business Studies and Management, 3(1), 23-35. http://ir-library.mmarau.ac.ke:8080/bitstream/handle/123456789/3182/Elkana%201.pdf?sequence=1&isAllowed=y
  26. Liu, S. (2017). An empirical study: Auditors’ characteristics and audit fee. Open Journal of Accounting, 6(2), 52-70. https://doi.org/10.4236/ojacct.2017.62005
  27. Martinez, A. L. ve Moraes, A. J. (2017). Relationship between auditors fees and earnings management. RAE Revista de Administracao de Empresas, 57(2), 148–157. https://doi.org/10.1590/S0034-759020170204
  28. Pearson, T. ve Trompeter, G. (1994). Competition in the market for audit services: The effect of supplier concentration on audit fees. Contemporary Accounting Research, 11(1), 115–135. https://doi.org/10.1111/j.1911-3846.1994.tb00439.x
  29. Pratt, J. ve Stice, J. D. (1994). The effect of client characteristics on auditor litigation risk judgements, required audit evidence, and recommended audit fees. The Accounting Review, 69(October), 639–656.
  30. Sandra, W. M. ve Patrick, P. H. (1996). The deteminants of audit fees in HongKong: An empirical study. Asian Review of Accounting, 4(2), 32-50. https://doi.org/10.1108/eb060673
  31. Simon, D. T. ve Francis, J. R. (1988). The effects of auditor change on audit fees: Tests of price cutting and price recovery. The Accounting Review, 63(2), 255–269.
  32. Simunic, D. A. (1980). The pricing of audit services: Theory and evidence. Journal of Accounting Research, 18(1), 161-190. https://scispace.com/pdf/the-pricing-of-audit-services-theory-and-evidence-3b0ygkhk9p.pdf
  33. Simunic, D. A. ve Stein, M. T. (1996). Impact of litigation risk on audit pricing: A review of the economics and the evidence. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 15, 119–134.
  34. Tatoğlu, F. Y. (2020). Panel veri ekonometrisi: Stata uygulamalı (Genişletilmiş 5. Baskı). Beta Basım Yayım Dağıtım.
  35. Türel, A., Yilmaz, F. ve Özveren, C. (2022). Türkiye’de bağımsız denetim ücretlerinin analizi. Financial Analysis/Mali Çözüm Dergisi, 32(172).
  36. Xu, Y. (2011). The Determinants of Audit Fees: An Empirical Study of China’s listed companies [Yüksek lisans tezi, Lund University].
  37. Zain, M. M. (2013). Audit fees during initial engagement in Malaysia. Managerial Auditing Journal, 28(8), 735–754. https://doi.org/10.1108/MAJ-Sep-2012-0752