Dergiler / Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2018 / Cilt: 20 - Sayı: 1

FRANSA’NIN CUMHURİYET DÖNEMİNDE İZLEDİĞİ POLİTİKALAR VE BU POLİTİKALARIN TÜRKİYE İLE İLİŞKİLERİNE ETKİLERİ

POLITICS OF FRANCE IN THE PERIOD OF TURKISH REPUBLIC AND EFFECTS OF THESE POLITICS ON TURKISH-FRENCH RELATIONS

Sayfa
129–147
DOI
—

Özet

Bu çalışmada Fransa’nın Türkiye Cumhuriyeti’nin başlangıcından günümüze kadar Ermeni meselesinde izlediği politikalar ve bu politikaların Türkiye ile ilişkilerine etkileri ele alınarak değerlendirilmiştir. Anadolu’nun işgali sırasında Ermenileri kullanan Fransa Kuvayı Milliye’nin direnişi karşısında Anadolu’yu terk ederken bölgedeki Ermenileri de beraberinde götürmüştür. Cumhuriyet döneminde de Ermenilere verdiği desteği sürdüren Fransa 1937 yılında ilk Ermeni soykırım anıtını açmış ve Fransa’da günümüze kadar 40’dan fazla soykırım anıtı dikilmiştir. Türkiye’nin Paris Büyükelçisi İsmail Erez’in 1975 yılında ASALA (Ermenistan’ın Kurtuluşu için Ermeni Gizli Ordusu) tarafından şehit edilmesiyle başlayan süreçte ASALA’nın gerçekleştirdiği 37 eylemle Fransa ASALA’nın Türklere karşı en çok eylem gerçekleştirdiği ülke haline gelmiştir. Fransa 1998’ten başlayarak günümüze kadar Parlamentosunda Türkiye’yi soykırımla suçlayan birçok karar almış, ancak Fransız Anayasa Mahkemesi Fransız Parlamentosunda alınan bazı kararları iptal etmiştir. Fransız Anayasa Mahkemesinin verdiği iptal kararlarından ve AİHM’nin Perinçek davasında verdiği karardan sonra Fransız yönetiminin geri adım atması beklenirken yönetim Ermeni tezlerine desteğini sürdürmeye devam etmiştir.

Abstract

In this article French politics on the Armenian issue and the effects of these politics on Turkish-French relations have been evaluated since the establishment of Turkish Republic until to date. France used Armenians to occupy the Anatolia and brought them back to France after leaving the Anatolia. France erected the first Armenian genocide monument in 1937 and erected more than 40 monuments up to now. France became the country in which the most assassinations took place with 37 murder attempts which were started with the assassination of İsmail Erez the Turkish ambassador in Paris by ASALA (Armenian Secret Army for the Liberation of Armenia) in 1975. French Parliament enacted many resolutions accusing Turkey for Armenian genocide since 1998. But French Constitutional Court annulled the decision of France Parliament. On the contrary to the expectations, French Parliament has not stepped back after the annulment decision of the French Constitutional Court and the decision of ECHR on Perinçek case, and ploughed on supporting Armenian claims.

Anahtar kelimeler: Fransız-Osmanlı İlişkileri, Fransız-Ermeni İlişkileri, Fransız –Türk İlişkileri