Dergiler / Akademik Hassasiyetler / 2023 / Cilt: 10 Sayı: Cumhuriyet Özel Sayısı

ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ’NDE AVRUPA’DA DEVLET BURSUYLA EĞİTİM ALAN BİLİM İNSANLARININ TÜRK ARKEOLOJİSİ’NE KATKILARI

CONTRIBUTIONS TO TURKISH ARCHAEOLOGY BY SCHOLARS STUDYING IN EUROPE WITH STATE SCHOLARSHIPS IN THE EARLY REPUBLICAN PERIOD

Sayfa
52–80
Yayın Tarihi
2023-10-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde devlet bursu ile yurtdışında eğitim alarak yurda dönen, ülkemiz taşınır ve taşınmaz kültürel mirasının araştırılmasına büyük emek veren Türk bilim insanları ve arkeoloji bilimine katkıları sunulmaya çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Paleolitik Dönem’den itibaren birçok medeniyete ait kalıntıları bünyesinde barındıran Anadolu, tüm insanlığın ortak mirası olarak kabul edilen eserlere ev sahipliği yapmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sahip olduğu bu değerler, tarihe ve arkeolojiye meraklı Avrupalı seyyah, gezgin ve araştırmacıların gözlerini ve ellerini Anadolu topraklarına çevirmesine neden olmuştur. 19. yüzyılda öncelikle yabancı bilim heyetleri tarafından planlı ve düzenli kazılar yapılmaya başlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde devlet bursu ile yurtdışında eğitim alarak yurda dönen, ülkemiz taşınır ve taşınmaz kültürel mirasının araştırılmasına büyük emek veren Türk bilim insanları ve arkeoloji bilimine katkıları sunulmaya çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Türkiye Arkeolojisi · Erken Cumhuriyet Dönemi · Türkiye Cumhuriyeti Tarihi

Özet

Paleolitik Dönem’den itibaren birçok medeniyete ait kalıntıları bünyesinde barındıran Anadolu, tüm insanlığın ortak mirası olarak kabul edilen eserlere ev sahipliği yapmaktadır. Sahip olduğu bu değerler, tarihe ve arkeolojiye meraklı Avrupalı seyyah, gezgin ve araştırmacıların gözlerini ve ellerini Anadolu topraklarına çevirmesine neden olmuştur. 19. yüzyılda öncelikle yabancı bilim heyetleri tarafından planlı ve düzenli kazılar yapılmaya başlanmıştır. Bu dönemde Osmanlı yöneticileri Batı’da yaşanan gelişmelerin gerisinde kalmamak adına yurtdışına, daha çok da Fransa’ya, belirli alanlarda eğitim alması için öğrenci göndermeye başlamıştır, ancak arkeoloji bu alanlardan biri değildir. Cumhuriyetin ilanıyla birlikte yetişmiş insan açığını hızla kapatmak için yurtdışına çok daha fazla öğrenci gönderilmiş ve hatta bu uygulama için özel kanun çıkarılmıştır. Cumhuriyetin ilanından sonra Mustafa Kemal, zengin kültürel mirasa sahip olan ülkemizde arkeoloji bilimine gerekli önemin verilmediğini görmüş eserlerin toplanması, kazı ve müze sayısının arttırılması için çeşitli talimatlar vermiş ve arkeoloji, eskiçağ tarihi, sanat tarihi, Hititoloji alanında da ivedilikle yurtdışına öğrenci gönderilmesini sağlamıştır. Bu çalışmada, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde devlet bursu ile yurtdışında eğitim alarak yurda dönen, ülkemiz taşınır ve taşınmaz kültürel mirasının araştırılmasına büyük emek veren Türk bilim insanları ve arkeoloji bilimine katkıları sunulmaya çalışılmıştır.

Abstract

Anatolia, which embodies the remains of many civilisations since the Palaeolithic Period, has been hosting the works that are considered as the common heritage of mankind. These historical and archaeological treasures caused European voyagers, travellers and researchers to turn their eyes and hands to the lands of Anatolia. In the 19th century, planned and regular excavations started to be carried out by foreign scientific teams. During this period, Ottoman administrators started to send students abroad, mostly to France, to receive education in selected disciplines in order not to fall behind the developments in the West. However, archaeology was not one of these disciplines. With the declaration of the Republic, more and more students were sent abroad in order to overcome the deficiency of trained people and even a special law was enacted for this practice. After the declaration of the Republic, Mustafa Kemal observed that the discipline of archaeology was not given the required importance in Turkey, where a rich cultural heritage existed, and he gave various instructions to collect archaeological works and to increase the number of excavations and museums. He also ensured that students were urgently sent abroad in the fields of archaeology, ancient history, art history and Hittitology. In this article, it is aimed to present the Turkish scholars who returned home after studying in abroad with state scholarships in the Early Republican Period and made great contributions to the research of the movable and immovable cultural heritage of our country and their contributions to the science of archaeology.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KÖKMEN-SEYİRCİ, H. (2023). ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ’NDE AVRUPA’DA DEVLET BURSUYLA EĞİTİM ALAN BİLİM İNSANLARININ TÜRK ARKEOLOJİSİ’NE KATKILARI. Akademik Hassasiyetler, Cilt: 10 Sayı: Cumhuriyet Özel Sayısı, 52–80. https://ajindex.com/articles/970985

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (21)

  1. Akın, N. (1993).
  2. Osman Hamdi Bey, Asar-ı Atika Nizamnamesi ve dönemin koruma anlayışı üzerine. Zeynep Rona (Ed.), Osman Hamdi Bey ve dönemi (Sempozyum, 17-18 Aralık 1992) içinde (s. 233-239).
  3. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  4. Akurgal, E. (1992). Préface. Otten, H. ve Alp, S. (Ed.), Hittite and other Anatolian and Near Eastern studies in honour of Sedat Alp: Sedat Alp'a armağan; Festschrift für Sedat Alp içinde (s. XI). Anadolu Medeniyetlerini Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları.
  5. Akurgal, E. (1999)
  6. Bir arkeoloğun anıları, Türkiye Cumhuriyeti kültür tarihinden birkaç yaprak. Türkiye Bilimler Akademisi Yayınları.
  7. Alp, S. (1997 ). Assur ticaret kolonileri çağında Kaneš Neša’da Hititler’in varlığı ve yoğunluğu (Bilimsel bir oluşumun öyküsü). Archivum Anatolicum/Anadolu Arşivleri, 3, 2-17. https://doi.org/10.1501/Archv_0000000046.
  8. Bahrani, Z., Çelik, Z. & Eldem, E. (2022). Arkeoloji ve imparatorluk. Z. Bahrani, Z. Çelik, E. Eldem (Ed.), Osmanlı İmparatorluğunda arkeolojinin öyküsü içinde (s. 21-46).
  9. Ofset Yapımevi Yayınları.
  10. Bahrani, Z. (2022). Mezopotamya’nın keşfinin anlatılmamış hikayesi. Z. Bahrani, Z. Çelik, E. Eldem (Ed.), Osmanlı İmparatorluğunda arkeolojinin öyküsü içinde (s. 113-137).
  11. Ofset Yapımevi Yayınları.
  12. Başgelen, N. (1998). Arkeoloji dünyasının dedektifi Jale İnan, küçük dev kadın. Albüm Dergisi, I, 106-113.
  13. Başgelen, N. (1999). Dünden bugüne müzeciliğimiz. E. Yücel (Ed.), Türkiye’de Müzecilik içinde (s. 7-14). Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
  14. Başgelen, N. (2011). Atatürk’ün yurt dışına öğrenci gönderme projesi ve eskiçağ bilimleri alanında ilk yetişenler. Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
  15. Başgelen, N. (2012). Antalya’ya adanmış bir yaşam Jale İnan yaptığı kazılar, bulduğu eserler (1914-2001).
  16. Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
  17. Bayram, F. (2008). Uluslararası kazı araştırma ve arkeometri sempozyumunun 30. yılı anısına Türkiye arkeolojisi: Önsöz. F. Bayram (Ed.), Uluslararası Kazı Araştırma ve Arkeometri Sempozyumu'nun 30. Yılı Anısına Türkiye Arkeolojisi içinde (s. 8-9). Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü. Baydur, S.Y. (1948). Antik felsefe: Metinler ve açıklamalar. İstanbul Üniversitesi,
  18. Edebiyat Fakültesi Yayınları.
  19. Baydur, S.Y. (1952). Dil ve kültür. Türkçenin ve başka dillerin gelişmeleri Türkçenin durumu ve soruları üzerine yazılar. Tük Dil Kurumu Yayınları.
  20. Belli, O. (2000). Türkiye arkeolojisi ve İstanbul Üniversitesi (1932 - 1999). İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Yayınları.
  21. Bezci, G. (2021). Kültür Hazinemiz: Hâmit Zübeyr Koşay. Genel Türk Tari