KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi / 2023 / Cilt: 6 Sayı: 2

Ulusal Akıllı Ulaşım Sistemleri Mimarisinin Yaygınlaştırılması: Türkiye Önerisi

Dissemination of National Intelligent Transportation Systems Architecture: Proposal for Türkiye

Esma Dilek(Gazi Üniversitesi)0000-0002-7994-0294
Özgür Talih(BANDIRMA ONYEDİ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-5899-2511
Halim Ceylan(PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4616-5439
Sayfa
353–392
Yayın Tarihi
2023-10-23
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Dünyadaki ulusal ve bölgesel AUS mimarilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar özetlendikten sonra Türkiye’deki mevcut durum ele alınmış ve ulusal AUS mimarisinin kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla Türkiye için bir model önerilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Akıllı Ulaşım Sistemleri (AUS) trafik sıkışıklığı, emniyet, hava kirliliği gibi ulaşım kaynaklı birçok önemli sorunu ele almak, ulaşım altyapılarının verimliliğini artırmak ve sürdürülebilirliğine katkı sunmak için dünyada yaygın olarak kullanılan çözümlerdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:AUS mimarisi, AUS uygulamalarını planlamak, tanımlamak, entegre etmek, birlikte çalışabilirliği sağlamak, ulaşım faaliyetlerini iyileştirerek verimliliği artırmak ve yeni kullanıcı hizmetlerini desteklemek için AUS uygulamalarının geliştirilmesine yönelik bir çerçeve sunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Dünyadaki ulusal ve bölgesel AUS mimarilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar özetlendikten sonra Türkiye’deki mevcut durum ele alınmış ve ulusal AUS mimarisinin kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla Türkiye için bir model önerilmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:akıllı ulaşım sistemleri · akıllı ulaşım sistemleri mimarisi · birlikte çalışabilirlik

Özet

Akıllı Ulaşım Sistemleri (AUS) trafik sıkışıklığı, emniyet, hava kirliliği gibi ulaşım kaynaklı birçok önemli sorunu ele almak, ulaşım altyapılarının verimliliğini artırmak ve sürdürülebilirliğine katkı sunmak için dünyada yaygın olarak kullanılan çözümlerdir. AUS mimarisi, AUS uygulamalarını planlamak, tanımlamak, entegre etmek, birlikte çalışabilirliği sağlamak, ulaşım faaliyetlerini iyileştirerek verimliliği artırmak ve yeni kullanıcı hizmetlerini desteklemek için AUS uygulamalarının geliştirilmesine yönelik bir çerçeve sunmaktadır. Bu çalışmada, AUS mimarilerinin dünyadaki tarihsel gelişimi doğrultusunda öne çıkan ARC-IT, FRAME, ISO referans AUS mimarileri incelenerek AUS mimarisinin önemine, faydalarına, bileşenlerine değinilmiş, AUS mimarisi geliştirmek için kullanılan araçlar sunulmuştur. Dünyadaki ulusal ve bölgesel AUS mimarilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar özetlendikten sonra Türkiye’deki mevcut durum ele alınmış ve ulusal AUS mimarisinin kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla Türkiye için bir model önerilmiştir.

Abstract

Intelligent Transportation Systems (ITS) are solutions that are widely used in the world to address many important transportation-related problems such as traffic congestion, safety and air pollution, to increase the efficiency of transportation infrastructures and to contribute to their sustainability. An ITS architecture provides a framework for the development of ITS applications to plan, define, integrate ITS applications, ensure interoperability, increase efficiency by improving transportation operations, and support new user services. In this study, ARC-IT, FRAME, ISO reference ITS architectures, which stand out in line with the historical development of ITS architectures in the world, are examined and the importance, benefits and components of the ITS architecture are reviewed, and the tools used to develop an ITS architecture are presented. After summarizing the studies on the development of national and regional ITS architectures in the world, the current situation in Türkiye is discussed and a model is proposed for Türkiye to extend the use of the national ITS architecture.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Dilek, E., Talih, Ö., Ceylan, H. (2023). Ulusal Akıllı Ulaşım Sistemleri Mimarisinin Yaygınlaştırılması: Türkiye Önerisi. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, Cilt: 6 Sayı: 2, 353–392. https://doi.org/10.51513/jitsa.1309583

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (77)

  1. ARC-IT Architecture Overview. (2023). USDoT. https://www.arc-it.net/html/architecture/architecture.html
  2. ARC-IT RAD-IT. (2023). USDoT. https://www.arc-it.net/html/resources/radit.html
  3. ARC-IT Service Packages. (2023). USDoT. https://www.arc-it.net/html/servicepackages/servicepackages-areaspsort.html
  4. ARC-IT SET-IT. (2023). USDoT. https://www.arc-it.net/html/resources/setit.html
  5. AUS TÜRKİYE. (2022). Uydu Destekli Ulusal Akıllı Ulaşım Sistemleri Otomasyon Projesi. In AUS TÜRKİYE (Vol. 7). https://austurkiye.org.tr/uploads/blog/file_8-07-numarali-bulten-474.pdf
  6. EU Sayılı Direktif, (2010). https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=CELEX%3A32010L0040
  7. Belinova, Z., Bures, P., & Barta, D. (2011). Evolving ITS architecture–the Czech experience. Modern Transport Telematics: 11th International Conference on Transport Systems Telematics, TST 2011, Katowice-Ustroń, Poland, October 19-22, 2011. Selected Papers 11, 94–101.
  8. Bělinová, Z., Bureš, P., & Jesty, P. (2010). Intelligent transport system architecture different approaches and future trends. Data and Mobility: Transforming Information into Intelligent Traffic and Transportation Services Proceedings of the Lakeside Conference 2010, 115–125.
  9. Berdyorova, I. (2022). Intelligent Transport Systems Apps in South Korea. 1(6). http://innosci.org/
  10. Bodur, M. A. (2013). Akıllı Ulaşım Sistemleri [Yüksek Lisans]. T.C. Bahçeşehir Üniversitesi.
  11. Borges, H., Knapp, G., Eisenhart, B. (2001). Development of Canadian Architecture for Intelligent Transportation Systems. Transportation Research Record 1774, 1, 80–89.
  12. Bossom, R. (2021). FRAME Architecture- D4.5 Theory of Operations Part 1 – Introduction and Terminology.
  13. Cabrera, R. S., & de la Cruz, A. P. (2018). Public transport vehicle tracking service for intermediate cities of developing countries, based on ITS architecture using Internet of Things (IoT). 2018 21st International Conference on Intelligent Transportation Systems (ITSC), 2784–2789.
  14. Çapalı, B. (2022). Akıllı Ulaşım Sistemleri Mimarisi: K-AUS için Öneri. El-Cezeri Journal of Science and Engineering, 9(4), 1249–1254. https://doi.org/10.31202/ecjse.1132804
  15. Chang, Y. (2017, November). Introduction of Korean ITS. MOLIT. https://www.slideshare.net/juan71596355/1-molit
  16. Chen, X., Yu, L., Guo, J., Quan, Y., Geng, Y., & Gao, Y. (2003). Development of Beijing Regional Intelligent Transportation System Architecture. IEEE Conference on Intelligent Transportation Systems, Proceedings, ITSC, 1, 560–565. https://doi.org/10.1109/ITSC.2003.1252015
  17. Chojnacki, B., Kowalewski, M., & Pekalski, A. (2014). National ITS Architecture Objectives. 7.
  18. Chowdhury, M. R. A., Pol, J., Franklin, C., & Robinson, J. R. (1998). National Intelligent Transportation Systems (ITS) Architecture Tailoring: An Object-Oriented Approach. Computing in Civil Engineering, 782–791.
  19. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi. (2018). CUMHURBAŞKANLIĞI TEŞKİLATI HAKKINDA CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ (Vol. 30474, pp. 1–301). Cumhurbaşkanlığı. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/19.5.1.pdf
  20. Das, D., Tom, S., & Honiball, J. (2016). Futuristic Intelligent Transportation System Architecture for Sustainable Road Transportation in Developing Countries. https://core.ac.uk/download/pdf/222967362.pdf
  21. Day, J., & Zimmermann, H. (1984). The OSI reference model. Proceedings of the IEEE, 71, 1334–1340. https://doi.org/10.1109/PROC.1983.12775
  22. Fernández González, M. I. (2006). Development of the Regional Intelligent Transportation Systems Architecture for the San Juan Metropolitan Area [Master of Engineering]. University of Puerto Rico.
  23. FRAME Architecture. (2023). https://frame-online.eu
  24. FRAME NEXT. (2021). https://frame-next.eu
  25. Frotscher, A., & Scheider, T. (2008). Coopers Project: Development of An Its Architecture FOR CO-Operative Systems on Motorways. 15th World Congress on Intelligent Transport Systems and ITS America’s 2008 Annual MeetingITS AmericaERTICOITS JapanTransCore.
  26. Fünfrocken, M., Otte, A., Vogt, J., Wolniak, N., & Wieker, H. (2018). Assessment of ITS architectures. IET Intelligent Transport Systems, 12(9), 1096–1102. https://doi.org/10.1049/iet-its.2018.5310
  27. Graf von Malotky, N. T., & Martens, A. (2019). Analyzing the usage of the classical ITS software architecture and refining it. Intelligent Tutoring Systems: 15th International Conference, ITS 2019, Kingston, Jamaica, June 3–7, 2019, Proceedings 15, 40–46.
  28. Hall, R. W., & Thakker, V. (1998). California System Architecture for Intelligent Transportation: Models for Transportation Systems Management. https://escholarship.org/content/qt6660p0zj/qt6660p0zj.pdf
  29. HARTS. (2017). Harmonized Architecture Reference for Technical Standards. Erişim tarihi 18 Nisan 2023, http://htg7.org/index.html
  30. Hickman, M., Weissenberger, S., & Dahlgren, J. (1996). Assessing The Benefits Of A National ITS Architecture. In The Third World Congress on Intelligent Transportation Systems. https://escholarship.org/uc/item/36d5q0sc
  31. ITS Handbook Japan 2002-2003. (2002). https://www.mlit.go.jp/road/ITS/2002HBook/section5/5-2e.html
  32. JSAE. (2022). ITS Standardization Activities of ISO/TC 204. https://www.jsae.or.jp/01info/org/its/its_2022_en.pdf
  33. Karayolları Genel Müdürlüğü. (2016). 2017-2021 Stratejik Plan.
  34. http://www.sp.gov.tr/upload/xSPStratejikPlan/files/AePTs+KGM_2017-2021_Plani.pdf
  35. Karkhanis, P., Van Den Brand, M. G. J., & Rajkarnikar, S. (2018). Defining the C-ITS Reference Architecture. Proceedings - 2018 IEEE 15th International Conference on Software Architecture Companion, ICSA-C 2018, 148–151. https://doi.org/10.1109/ICSA-C.2018.00044
  36. Karoń, G., & Mikulski, J. (2012). Problems of ITS architecture development and its implementation in upper-silesian conurbation in Poland. Telematics in the Transport Environment: 12th International Conference on Transport Systems Telematics, TST 2012, Katowice-Ustroń, Poland, October 10–13, 2012. Selected Papers 12, 183–198.
  37. Ke, Z., Tong-Yan, Q. I., Dong-mei, L. I. U., Chun-yan, W., Rui-Hua, H. E., & Hao, L. I. U. (2005). The latest achievements of Chinese national ITS architecture. Journal of Transportation Systems Engineering and Information Technology, 5(5), 6.
  38. Lee, S. (2009). A Study on Revising the National ITS Architecture. KSCE Journal of Civil and Environmental Engineering Research, 29(2D), 175–181.
  39. Liu, H., Zhang, K., Wang, X., Qi, T., Wang, C., Liu, H., Zhang, K., Wang, X., Qi, T., & Wang, C. (2005). Effective and Sustainable Development of Chinese National Intelligent Transportation System Architecture. Transportation Research Record: Journal of the Transportation Research Board, 46, 46–56.
  40. Masaki, I., Demir, R., & Crawley, E. F. (1996). System Design for Intelligent Transportation Systems. https://ieeexplore.ieee.org/document/566400
  41. McGregor, R. V. (2003). Development of an intelligent transportation system architecture for a medium sized city [Dissertation/Thesis]. University of Calgary (Canada).
  42. McQueen, B., & McQueen, J. (1999). Intelligent transportation systems architectures.
  43. Miles, J. C. (2014). Intelligent Transport Systems: Overview and Structure (History, Applications, and Architectures). In Encyclopedia of Automotive Engineering (pp. 1–16). John Wiley & Sons, Ltd. https://doi.org/10.1002/9781118354179.auto166
  44. MLIT. (2012). System Architecture. https://www.mlit.go.jp/road/ITS/topindex/SystemArchitecture.pdf
  45. MOLIT. (n.d.). Intelligent Transport Systems in Korea. MOLIT. Erişim tarihi 12 Nisan 2023, http://www.molit.go.kr/upload/cyberJccr/pdf_file/ITS%20brochure.pdf
  46. MOLIT. (2016). ITS History and Current Status. https://intl.its.go.kr/en/02_03
  47. Perallos, A., Hernandez-Jayo, U., Onieva, E., & Zuazola, I. J. G. (2015). Intelligent transport systems: technologies and applications. John Wiley & Sons.
  48. Review of European, and World-Wide, State of the Art ITS Architecture Activities. (2021). https://files.austriatech.at/f/8fb29e7cf5944fe8b279/?dl=1
  49. Rodríguez, D. A., Muñoz-Loustaunau, A., Pendleton, T., & Sussman, J. M. (1998). Regional intelligent transportation systems architectures and the competitive region. Transportation Research Record, 1651(1), 1–7.
  50. Rødseth, Ø. J. (2011). A maritime ITS architecture for e-navigation and e-maritime: Supporting environment friendly ship transport. IEEE Conference on Intelligent Transportation Systems, Proceedings, ITSC, 1156–1161. https://doi.org/10.1109/ITSC.2011.6082963
  51. Román, I., Madinabeitia, G., Jimenez, L., Molina, G. A., & Ternero, J. A. (2013). Experiences applying RM-ODP principles and techniques to intelligent transportation system architectures. Computer Standards and Interfaces, 35(3), 338–347. https://doi.org/10.1016/j.csi.2011.12.004
  52. Saffari, E., Golroo, A., Mesbah, M., & Ashna, M. (2018). A methodology to develop an ITS architecture for developing countries: Case study of Iran.
  53. Salazar-Cabrera, R., & Pachón de la Cruz, Á. (2018). Design of urban mobility services for an intermediate city in a developing country, based on an intelligent transportation system architecture. Applied Computer Sciences in Engineering: 5th Workshop on Engineering Applications, WEA 2018, Medellín, Colombia, October 17-19, 2018, Proceedings, Part II 5, 183–195.
  54. Sejdini, X., & Nechoska, D. K. (2022). Designing The National Architecture Of Intelligent Transport Systems.
  55. Smith, B. L. (1998). Supporting demand responsive transit operations: a prototype system designed using the national ITS architecture. ITS America 8th Annual Meeting and Exposition: Transportation Technology for Tomorrow: Conference ProceedingsIntelligent Transportation Society.
  56. Sweeney, W., & Venz, J. (2014a). National ITS Architecture: Context and Vision. www.austroads.com.au
  57. Sweeney, W., & Venz, J. (2014b). National ITS Architecture: ITS Business Architecture. www.austroads.com.au
  58. Talih, Ö., & Tektaş, N. (2023). Bir Hizmet Olarak Hareketlilik-MaaS Perspektifi ve Türkiye Analizi. Journal, 7(2), 431–463.
  59. T.C. Başbakanlık. (2002). e-Türkiye Girişim Eylem Planı (Taslak). http://www.bilgitoplumu.gov.tr/Documents/1/Yayinlar/020800_E-TurkiyeEylemPlani.pdf
  60. T.C. Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2020). Akıllı Ulaşım. https://www.akillisehirler.gov.tr/wp-content/uploads/Ulasim.pdf
  61. T.C. Cumhurbaşkanlığı. (2019). On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023). https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2022/07/On_Birinci_Kalkinma_Plani-2019-2023.pdf
  62. T.C. Cumhurbaşkanlığı. (2022). 2023 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2022/11/2023-Yili-Cumhurbaskanligi-Yillik-Programi.pdf
  63. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2022). 1 Nolu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/19.5.1.pdf
  64. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2014). Ulusal AUS Strateji Belgesi (2014-2023) ve Eki Eylem Planı (2014-2016). https://hgm.uab.gov.tr/uploads/pages/akilli-ulasim-sistemler-aus/aus-strateji-belgesi-eki-eylem-plani-2014-2016.pdf
  65. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2017). 2017-2020 Ulusal Genişbant Stratejisi ve Eylem Planı. https://hgm.uab.gov.tr/uploads/pages/ulusal-genisbant-stratejisi/ulusal-genis-bant-stratejisi-ve-eylem-plani-2017-2020-b9d0c25d-328c-4eda-a2aa-d374ffacd91a.pdf
  66. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2018). 3 Ülkenin AUS Mimarisinin Karşılaştırma Raporu. https://hgm.uab.gov.tr/uploads/pages/akilli-ulasim-sistemler-aus/aus-sep-mimari.pdf
  67. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2019). Ulaşımda Enerji Verimliliğinin Artırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik. In T.C. Resmi Gazete (Issue 30762). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2019/05/20190502-5.htm
  68. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2020). Ulusal AUS Strateji Belgesi ve 2020-2023 Eylem Planı. https://hgm.uab.gov.tr/uploads/pages/akilli-ulasim-sistemler-aus/ulusal-akilli-ulasim-sistemleri-strateji-belgesi-ve-2020-2023-eylem-plani.pdf
  69. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2021). Uydu Destekli Ulusal Akıllı Ulaşım Sistemleri Otomasyon Projesi. Erişim tarihi 18 Nisan 2023, https://hgm.uab.gov.tr/projelerimiz
  70. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2022a). T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Stratejik Plan 2019-2023. https://www.uab.gov.tr/uploads/pages/stratejik-yonetim/uab-stratejik-plani-guncellenmis-versiyon-16-09-2021.pdf
  71. T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2022b). 2021 Yılı Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Faaliyet Raporu. http://www.sp.gov.tr/upload/xSPRapor/files/qedG4+UAB_2021_FR.pdf
  72. T.C. Başbakanlık. (2002). e-Türkiye Girişimi I. Ara Rapor.
  73. Tierolf, J. W. (1999). The European ITS Architecture, almost there: How to Implement it. PROCEEDINGS OF 6TH WORLD CONGRESS ON INTELLIGENT TRANSPORT SYSTEMS (ITS), HELD TORONTO, CANADA, NOVEMBER 8-12, 1999.
  74. Vahidi, H., & Sayed, T. (2003). Using the Canadian ITS architecture for evaluating the safety benefits of intelligent transportation systems. Canadian Journal of Civil Engineering, 30(6), 970–980. https://doi.org/10.1139/l03-032
  75. Yang, B., & Xie, C. (2000). The Functional Architecture of ITS Applied to Railway. In Traffic and Transportation Studies (2000) (pp. 887–892).
  76. Yang, Z., Wang, X., & Sun, H. (2013). Study on urban its architecture based on the internet of things. LTLGB 2012: Proceedings of International Conference on Low-Carbon Transportation and Logistics, and Green Buildings, 139–143.
  77. Yokota, T., & Weiland, R. J. (2004). ITS System Architectures For Developing Countries. https://www.ttsitalia.it/file/Libreria/Worldwide/ITS%20System%20Architectures.pdf