KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Kader / 2016 / Cilt: 14 - Sayı: 1

GAZÂLÎ’DE MA’RİFETULLAH DÜŞÜNCESİ VE KELÂMÎ İSTİDLÂLİN DEĞERİ

Rıza KORKMAZGÖZ
Dergi
Kader
Sayfa
34–61
Yayın Tarihi
2016-01-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Gazâlî bütünüyle Allah’ın fiili olan âlem ve içindekilerden hareketle marifetullah’a ulaşmanın, herkes için açık ve tek yol olduğunu ısrarla vurgulamakta; bu çerçevede varlık gayesini unutmadan, vahyin yol göstericiliğinde deliller serdeden kelâm ilminin şerefli bir vazife icra edeceğini düşünmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Gazâlî, bilgi nazariyesini şehâdet âlemi ve gayb âlemi ayrımı üzerine kurmakta ve bu temel üzerinde duyusal bir idrakin ancak şehâdet/olgusal alan için mümkün olacağını, gayb/metafizik alan için mutlak bir idrakten söz edilemeyeceğine inanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Dolayısıyla Gazâlî, ma’rifetullah konusunda “tümel” ve “nesnel” bilginin ancak vahiy yoluyla bildirileceğini, ancak bu yolun artık kapalı olduğunu; ilham ve keşif yoluyla marifete ulaşmanın mümkün, fakat bu yolun da sınırlı, özel ve sübjektif olduğunu ifade etmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Gazâlî bütünüyle Allah’ın fiili olan âlem ve içindekilerden hareketle marifetullah’a ulaşmanın, herkes için açık ve tek yol olduğunu ısrarla vurgulamakta; bu çerçevede varlık gayesini unutmadan, vahyin yol göstericiliğinde deliller serdeden kelâm ilminin şerefli bir vazife icra edeceğini düşünmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ma’rifet · Ma’rifetullah · Akıl

Özet

Gazâlî, bilgi nazariyesini şehâdet âlemi ve gayb âlemi ayrımı üzerine kurmakta ve bu temel üzerinde duyusal bir idrakin ancak şehâdet/olgusal alan için mümkün olacağını, gayb/metafizik alan için mutlak bir idrakten söz edilemeyeceğine inanmaktadır. Dolayısıyla Gazâlî, ma’rifetullah konusunda “tümel” ve “nesnel” bilginin ancak vahiy yoluyla bildirileceğini, ancak bu yolun artık kapalı olduğunu; ilham ve keşif yoluyla marifete ulaşmanın mümkün, fakat bu yolun da sınırlı, özel ve sübjektif olduğunu ifade etmektedir. Gazâlî bütünüyle Allah’ın fiili olan âlem ve içindekilerden hareketle marifetullah’a ulaşmanın, herkes için açık ve tek yol olduğunu ısrarla vurgulamakta; bu çerçevede varlık gayesini unutmadan, vahyin yol göstericiliğinde deliller serdeden kelâm ilminin şerefli bir vazife icra edeceğini düşünmektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KORKMAZGÖZ, R. (2016). GAZÂLÎ’DE MA’RİFETULLAH DÜŞÜNCESİ VE KELÂMÎ İSTİDLÂLİN DEĞERİ. Kader, Cilt: 14 - Sayı: 1, 34–61. https://ajindex.com/articles/96754

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Açıkgenç, Alparslan; Bilgi Felsefesi, İstanbul: İnsan Yayınları, 1992. Bağdâdî, Abdulkâhir; Kitâbu Usûli’d-Dîn, İstanbul: Matbaatü’d-Devle, 1928.
  2. Bakar, Osman; İslam Düşüncesinde İlimlerin Tasnifi, çev. Ahmet Çapku, İstanbul: İnsan Yayınları, 2012. Bâkillânî, Kâdı Ebû Bekir; el-İnsâf fîmâ Yecibu İ’tikâduhû velâ Yecûzü’l-Cehlü bih, thk. Muhammed Zâhid el-Kevserî, Mısır: el Mektebetü’l-Ezheriyye li’t-Türâs, 1421. Bilgiz, Musa; Kur’an’da Bilgi, İstanbul: İnsan Yayınları, 2003.
  3. Bolay, Süleyman Hayri; Aristo Metafiziği ile Gazzâli Metafiziğinin Karşılaştırılması, Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1986. Cürcânî, Seyyid Şerîf Ebi’l-Hasen; Şerhu’l-Mevâkıf, Mısır, 1325. Cürcânî, Seyyid Şerîf Ebi’l-Hasen; et-Ta’rîfât, thk. Muhammed Bâsil Uyûnu’s-Sûd, Beyrût: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2009. Cüveynî, İmâmu’l-Haremeyn; eş-Şâmil fi Usûlî’d-Dîn, thk. Ali Sâmî en- Neşşâr, İskenderiye: Mektebetü’l-İskenderiyye, 1969. Devvânî, Celâlü’d-Dîn; Celâl, Dersaadet, 1325. Doru, Nesim; ‚İbn-i Arabî’nin Fahreddin Râzî’ye Gönderdiği Mektup‛, Dicle Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 4/1 (2002): 99-105. Ebû Hanîfe, el-Fıkhu’l-Ekber, (İmâm-ı Â’zam’ın Beş eseri içinde, çev. Mustafa Öz, İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 2002). Ebû Hilâl el-Askerî; el-Furûku’l-Lüğaviyye, thk.Muhammed İbrahim Selim, Kahire: Dâru’l-İlm ve’s-Sekâfe, 1418. Ebû Uzbe, Hüseyn b. Abdu’l-Hasen; Ravdatü’l-Behiyye fî mâ Beyne’l-Eşâ’ira ve’l-Mâturîdiyye, Haydârâbâd, 1322. er-Ressî, Kasım b. İbrahim; Kitâbu Usûli’l-Adl ve’t-Tevhîd, (Muhammed Imâra, Resâilu’l-Adl ve’t-Tevhîd, İskenderiye: Dâru’ş-Şurûk, 1989 içinde). Eş’arî, Ebu’l-Hasen Ali b. İsmâil; Risâletü İstihsâni’l-Havz fî İlmi’l-Kelâm, Beyrut: Dâru’l-Meşâri’, 1990. Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; Cevâhiru’l-Kur’an, Mısır: el-Matbaatü’r- rahmâniyye, 1933. Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; Mîzânu’l-Amel, thk Süleyman Dünya, Mısır: Dâru’l-Me’ârif, 1964. Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; Meâ’ricü’l-Kuds fî Medârici Ma’rifeti’n-Nefs, Beyrut, 1988. Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; el-Mustasfâ min İlmi’l-Usûl, thk. Hamza b. Züheyr Hafız, Medînetü’l-Münevvera, 1413. Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; Faysalu’t-Tefrika Beyne’l-İslâm ve’z-Zendeka, (Mecmûatü Resâili’l-İmâmi’l-Gazâlî, Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1996 içinde). Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; el-Hikme fi Mahlûkâtillâhi Azze ve Celle, (Mecmûatü Resâili’l-İmâmi’l-Gazâlî, Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1996 içinde). Gazâlî, Ebû Hamîd Muhammed; er-Risâletü’l-Ledüniyye, (Mecmûatü Resâili’l- İmâmi’l-Gazâlî, Beyrut: Dâru’l-Fikr, 199