Dergiler / Eğitim Bilim Toplum / 2023 / Cilt: 21 Sayı: 83

Bozkır İmparatorluklarının Siyasi Örgütlenmesi: İç içe Geçmiş Tarihler

Sayfa
201–221
Yayın Tarihi
2023-09-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada bilhassa Eski Çağ’da bozkırda var olan Türk imparatorlukların değişen tarihsel koşullar karşısında, farklı etnik gruplardan oluşan toplulukları siyasi yapılanma noktasında nasıl etkiledikleri, iç içe geçmiş bir tarih oluşumunu nasıl gerçekleştirdikleri ve birbirlerine nasıl entegre oldukları sorularına cevap aramaya çalışacağım.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Geleneksel tarih araştırmalarında genellikle, geçmişteki imparatorluk kavramının karakterini çözmenin, anlamanın ve anlatmanın ilk ve yegâne çıkış yolu olarak Avrupa modern sömürge imparatorluğu modelinin incelenmesi gerekliliği algısı bulunmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yapılan bu yeni çalışmalar imparatorlukların şehir devletleriyle birlikte en yaygın siyasi örgütlenme biçimleri olduğunun ve dünya tarihindeki imparatorlukların çoğunun Avrupalı olmadığının nispeten yeni fark edilmesinden kaynaklanmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada bilhassa Eski Çağ’da bozkırda var olan Türk imparatorlukların değişen tarihsel koşullar karşısında, farklı etnik gruplardan oluşan toplulukları siyasi yapılanma noktasında nasıl etkiledikleri, iç içe geçmiş bir tarih oluşumunu nasıl gerçekleştirdikleri ve birbirlerine nasıl entegre oldukları sorularına cevap aramaya çalışacağım.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:bozkır · Hun İmparatorluğu · Devlet Yönetimi

Özet

Geleneksel tarih araştırmalarında genellikle, geçmişteki imparatorluk kavramının karakterini çözmenin, anlamanın ve anlatmanın ilk ve yegâne çıkış yolu olarak Avrupa modern sömürge imparatorluğu modelinin incelenmesi gerekliliği algısı bulunmaktadır. Ama son on yıllarda imparatorlukların ortak özellikleri, eğilimleri, yapılanmaları gibi birçok soruya cevap ararken çok daha geniş bir yelpazede, imparatorluk anlayışlarını karşılaştırmalı bir perspektiften ele alan çalışmalar göze çarpmaktadır. Yapılan bu yeni çalışmalar imparatorlukların şehir devletleriyle birlikte en yaygın siyasi örgütlenme biçimleri olduğunun ve dünya tarihindeki imparatorlukların çoğunun Avrupalı olmadığının nispeten yeni fark edilmesinden kaynaklanmaktadır. Fakat MS 4. ve 5. yüzyıllardaki Avrasya imparatorluklarının tarihleri ve siyasi teşkilatlanmaları ile ilgili araştırmalarda sözü geçen “karşılaştırma analiz kullanımı” ile gerçekleşen ciddi çalışmaların sayısının oldukça az olduğu görülmektedir. Unutulmamalıdır ki Avrasya kıtası Eski Çağ döneminde ve erken Orta Çağ’da; Çin, İran, Hindistan ve Roma gibi, çoğunlukla Hunlar veya Xiongnu olarak adlandırılan Asya halklarına ev sahipliği yapmıştır. Bu önem ile birlikte bu topraklarda yaşayan toplulukların arasında; göçebe, barbar, ilkel, az gelişmiş ya da medeni, yerleşik, yenilik sever halklar paradigmasının sahte ikiliğinin terk edilmesi gerektiğinin ve aslında aynı ya da yakın coğrafyadalar da yaşayan tüm toplulukların birbirlerini etkileyerek her manada iç içe geçmiş bir görüntüye zamanla ulaştıklarının daha çok araştırılarak anlatılması gerektiğine inanıyorum. Bu halklar acaba aralarında devamlı bir yıkım, bir savaş, bir husumet mi barındırmaktaydılar yoksa aslında siyasi bir teşkilatlanma ve örgütlenmenin karşılıklı bağlantı noktalarını oluşturarak yeni modellerin ortaya çıkması adına insanlığa arka planda hizmet mi etmekteydiler? Bu çalışmada bilhassa Eski Çağ’da bozkırda var olan Türk imparatorlukların değişen tarihsel koşullar karşısında, farklı etnik gruplardan oluşan toplulukları siyasi yapılanma noktasında nasıl etkiledikleri, iç içe geçmiş bir tarih oluşumunu nasıl gerçekleştirdikleri ve birbirlerine nasıl entegre oldukları sorularına cevap aramaya çalışacağım.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AKCAN, A. (2023). Bozkır İmparatorluklarının Siyasi Örgütlenmesi: İç içe Geçmiş Tarihler. Eğitim Bilim Toplum, Cilt: 21 Sayı: 83, 201–221. https://ajindex.com/articles/963771

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (15)

  1. Ahmetbeyoğlu, A. (2010). “Bulgarları Oluşturan Boylardan Kutrigurlar ve Utigurlar”, Tarih Dergisi, 0 (51), 1-19.
  2. Altheim, F. (1959). Geschichte der Hunnen. Berlin. Bachrach, B. S. (1972). Merovingian Military Organization 481-751.
  3. Minneapolis. Barfield, T. (1981). “The Hsiung-nu Imperial Confederacy: Organization and Foreign Policy”, Journal of Asian Studies, 41 (1), 45-61.
  4. Barnes, T. D. (1998). Ammianus Marcellinus and the representation of historical reality. Ithaca (NY). Bazin, L. (1950). “Recherches sur les parlers T’o-pa (5E siècle après J.C.)”, T’oung Pao, 39, 228-231.
  5. Beard, M. (2018). SPQR-Antik Roma Tarihi. (çev. İrem Sağlamer), İstanbul:
  6. Pegasus Yayınevi.
  7. Blockley, R. C. (1983). The Fragmentary Classicising Historians of the Later Roman Empire: Eunapius, Olympiodorus, Priscus and Malchus. Liverpool. Bona, I. (1991). Das Hunnenreich. Stuttgart. Burgersdijk, D. (2016). “Creating the enemy: Ammianus marcellinus’ double digression onHuns and Alans (Res Gestae 31.2)”, Bulletin of the Institute of Classical Studies, 59/1, 111-132.
  8. Burns, T. S. (1984). A History of the Ostrogoths. Bloomington. Christian, D. (1998).
  9. A History of Russia, Central Asia and Mongolia: Vol 1: Inner Eurasia from Prehistory to the Mongol Empire. Oxford: The Blackwell History of the World. Claessen, J. M. and Skalnik, P. (1978). “The Early State: theories and hypotheses”, (in J.M. Claessen and P. Skalnik, eds., The Early State), New Babylon: Studies in the Social Sciences 32. The Hague, 3-30.
  10. Clauson, G. (1960). “Turk, Mongol, Tungus”, Asia Major, VIII, 1, 105-123.
  11. Cornelius T. (2006). Germania Halklarının Kökeni ve Yerleşim Yeri. (çev. Mine Hatapkabulu, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
  12. CWD- Chen Mingyuan-Wang Zonghu (1994). Zhongguo Xingshi Cidian. Beijing: Beijing Chubanshe Yay. De Crespigny, R. (1984). Northern Frontier. The Policies and Strategies of the Later Han Empire. Canberra. De Guignes, J. (1923).
  13. Hunların, Türklerin, Moğolların ve Sair Tatarların Tarih-i Umumisi II, (Çev: Hüseyin Cahit Yalçın), İstanbul:
  14. Tanin. Di Cosmo, N. (2011). “Ethnogenesis, Coevolution and Political Morphology of the earliest Steppe Empire: The Xiongnu question revisited”, (in U. Brosseder and B.K. Miller, eds., Xiongnu Archaeology: 21 Multidisciplinary Perspectives of the First Steppe Empire in Inner Asia), Bonn Contributions to to Asian Archaeology, vol. 5. Bonn, 35-48.
  15. Dopsch, H. (2003-2004). “Steppenvölker Im Mıttelalterlıchen Osteuropa-Hunnen, Awaren, Ungarn und Mongolen”, Internettexte zu den R