Dergiler / Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2023 / Cilt: 28 Sayı: 2

Ampirik Mod Ayrıştırmasına Dayalı ARIMA Modeli Kullanılarak Van İli Hava Kirliliğinin Tahmini

Prediction of Air Pollution in Van Province Using ARIMA Model Based on Empirical Mode Decomposition

Sayfa
495–509
Yayın Tarihi
2023-08-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular EMD-ARIMA yönteminin, geleneksel DES ve ARIMA tahmin modellerine göre daha hassas bir tahmin becerisine sahip olduğunu ortaya koymaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Hava kirliliği, yaşam kalitesini doğrudan tehdit eden ana unsurlardan birisidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu nedenle, hava kalitesinin belirlenebilmesi için daha etkili tekniklerin üretilmesine ihtiyaç vardır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular EMD-ARIMA yönteminin, geleneksel DES ve ARIMA tahmin modellerine göre daha hassas bir tahmin becerisine sahip olduğunu ortaya koymaktadır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2019-2020 Verileri
⚙️Değişkenler:ARIMA · DES · EMD-ARIMA

Özet

Hava kirliliği, yaşam kalitesini doğrudan tehdit eden ana unsurlardan birisidir. Hava kirleticilerindeki değişimlerin öngörülmesi, hava kirliliği kontrolünde ve yönetiminde önemli bir role sahiptir. Günümüzde kullanılan Çift Üstel Düzeltme (DES) ve Bütünleşik Otoregresif Hareketli Ortalama (ARIMA) gibi geleneksel yöntemler, hava kirliliğinin tahmin edilmesinde çoğu zaman yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle, hava kalitesinin belirlenebilmesi için daha etkili tekniklerin üretilmesine ihtiyaç vardır. Bu araştırmanın temel amacı, yukarıdaki sorunları ele alarak doğruluğu yüksek bir hava kirliliği tahmin teorisi geliştirmektir. Önerilen yaklaşım, Ampirik Mod Ayrıştırması (EMD) algoritması ve ARIMA modelinin bir arada uygulandığı melez bir yöntemdir. EMD-ARIMA yönteminin tahmin becerisini belirlemek için Türkiye’nin Van şehir merkezindeki PM10 ve SO2 hava kirleticilerine ait 2019-2020 kış dönemindeki veriler kullanılmıştır. MAE, MAPE, RMSE ve R2 performans ölçütlerine göre EMD-ARIMA modeli ile PM10 ve SO2 için sırasıyla 7.25 µg/m3, %20.58, 8.84 µg/m3, 0.87 ve 7.58 µg/m3, %20.73, 8.96 µg/m3, 0.71 değerleri elde edilmiştir. Bulgular EMD-ARIMA yönteminin, geleneksel DES ve ARIMA tahmin modellerine göre daha hassas bir tahmin becerisine sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Önerilen melez yaklaşım, hava kirliliğinin öngörülmesi ve azaltılmasına yönelik basit ve etkili bir yöntem olarak kullanılabilir.

Abstract

Air pollution is one of the main factors that directly threatens the quality of life. Predicting changes in air pollutants has an important role in air pollution control and management. Traditional methods such as Double Exponential Smoothing (DES) and Autoregressive Integrated Moving Average (ARIMA) used today are often insufficient for estimating air pollution. Therefore, more effective techniques are needed to determine air quality. The main purpose of this research is to develop a highly accurate air pollution prediction theory by addressing the above problems. The proposed approach is a hybrid method in which Empirical Mode Decomposition (EMD) algorithm and ARIMA model are applied together. To determine the estimation ability of the EMD-ARIMA method, data on PM10 and SO2 air pollutants in the city center of Van, Turkey, in the winter period of 2019-2020 were used. According to MAE, MAPE, RMSE and R2 performance criteria, values of 7.25 µg/m3, 20.58%, 8.84 µg/m3, 0.87 and 7.58 µg/m3, 20.73%, 8.96 µg/m3, 0.71 were obtained for PM10 and SO2 with EMD-ARIMA model, respectively. The findings reveal that the EMD-ARIMA method has a more sensitive estimation ability than traditional DES and ARIMA estimation models. The proposed hybrid approach can be used as a simple and effective method for predicting and reducing air pollution.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALADAĞ, E. (2023). Ampirik Mod Ayrıştırmasına Dayalı ARIMA Modeli Kullanılarak Van İli Hava Kirliliğinin Tahmini. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 28 Sayı: 2, 495–509. https://ajindex.com/articles/959225

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. Akbostancı, E., Türüt-Aşık, S., & Tunç, G. İ. (2009). The relationship between income and environment in Turkey: is there an environmental Kuznets curve?. Energy policy, 37(3), 861 -867. doi:10.1016/j.enpol.2008.09.088 Aladag, E. (2023). The influence of meteorological factors on air quality in the province of Van, Turkey. Water, Air, & Soil Pollution, 234(4), 259. doi:10.1007/s11270-023-06265-0
  2. Aladağ, E. (2021). Forecasting of particulate matter with a hybrid ARIMA model based on wavelet transformation and seasonal adjustment. Urban Climate, 39, 100930. doi:10.1016/j.uclim.2021.100930 Alkan, A. (2018). Hava kirliliğinin ciddi boyutlara ulaştığı kentlere bir örnek: Siirt. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 641-666.
  3. Bayram, H. (2005). Türkiye’de hava kirliliği sorunu: Nedenleri, alınan önlemler ve mevcut durum. Toraks Dergisi, 6(2), 159-165.
  4. Bilik, M. B. (2021). Deprem tehlikelerine karşı Van kent merkezinin sosyo-mekansal zarar görebilirliği. Resilience, 5(1), 67-92. doi:10.32569/resilience.886414 Box, G. E., Jenkins, G. M., Reinsel, G. C., & Ljung, G. M. (2015). Time series analysis: Forecasting and control. Hoboken, USA: John Wiley & Sons. Cheng, Y., Zhang, H., Liu, Z., Chen, L., & Wang, P. (2019). Hybrid algorithm for short-term forecasting of PM2.5 in China. Atmospheric Environment, 200, 264-279. doi:10.1016/j.atmosenv.2018.12.025 Cujia, A., Agudelo-Castañeda, D., Pacheco-Bustos, C., & Teixeira, E. C. (2019). Forecast of PM10 time-series data: A study case in Caribbean cities. Atmospheric Pollution Research, 10(6), 2053-2062. doi:10.1016/j.apr.2019.09.013 ÇŞİDB. (2022). Ulusal Hava Kalitesi İzleme Ağı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. http://www.havaizleme.gov.tr Erişim tarihi: 11.10.2022.
  5. Elbir, T., Müezzinoğlu, A., & Bayram, A. (2000). Evaluation of some air pollution indicators in Turkey. Environment International, 26(1-2), 5-10. doi: 10.1016/S0160-4120(00)00071-4
  6. EPA. (2022). Air quality index (AQI) basics. Çevre Koruma Ajansı. https://airnow.gov/index.cfm?action=aqibasics.aqi Erişim tarihi: 03.12.2022.
  7. Gautam, D., & Bolia, N. B. (2020). Air pollution: Impact and interventions. Air Quality, Atmosphere & Health, 13(2), 209-223. doi:10.1007/s11869-019-00784-8
  8. Gopu, P., Panda, R. R., & Nagwani, N. K. (2021). Time series analysis using ARIMA model for air pollution prediction in Hyderabad city of India. 3rd International Conference on Soft Computing and Signal Processing, Haydarabad. doi:10.1007/978-981-33-6912-2_