KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Ankara Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi / 2023 / Cilt: 6 Sayı: 11

ATATÜRK DÖNEMİ SİYASİ DERGİLER VE FİKİRLER

Vahit Taha KURUTLU
Sayfa
45–64
Yayın Tarihi
2023-06-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak olağanüstü şartlarda çıkarılan ka-nunlarla birlikte 1930’lu yıllardan Atatürk sonrası döneme kadar devrimin ideolojisi olan Kemalizm dışında hiçbir siyasi ve ideolojik fikir matbuatta yaşama şansı bulamamıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Atatürk döneminde yayımlanan siyasi dergilerin günümüze etkilerini anlayabilmek için Os-manlı Devleti’nin son asrında gelişen fikir hareketlerini incelemek gerekir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Meşrutiyet döneminde ortaya çıkan klasik fikirler Osmanlıcılık, İslamcılık, Batıcılık ve Türkçülük olarak tezahür etmiştir. 1925-1930 yılları arasında bu fikirler yeni konjonktür ile birlikte keskin bir değişime uğramıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak olağanüstü şartlarda çıkarılan ka-nunlarla birlikte 1930’lu yıllardan Atatürk sonrası döneme kadar devrimin ideolojisi olan Kemalizm dışında hiçbir siyasi ve ideolojik fikir matbuatta yaşama şansı bulamamıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Atatürk · Basın · Dergiler

Özet

Atatürk döneminde yayımlanan siyasi dergilerin günümüze etkilerini anlayabilmek için Os-manlı Devleti’nin son asrında gelişen fikir hareketlerini incelemek gerekir. II. Meşrutiyet döneminde ortaya çıkan klasik fikirler Osmanlıcılık, İslamcılık, Batıcılık ve Türkçülük olarak tezahür etmiştir. 1925-1930 yılları arasında bu fikirler yeni konjonktür ile birlikte keskin bir değişime uğramıştır. Yani önceki devrin problemlerine getirilen çözüm önerileri ve tartışmalar cumhuriyetin ilanı ve yapılan inkılâplarla birlikte yeni bir hüviyete bürünmüştür. Bu dönemde klasik fikirlerden bazıları yok olmuş bazıları da kendilerini tek parti iktidarının dünya görüşüne uygun şekilde güncelleyerek, Kemalist devrimin ruhuna uygun tezler üretmeye çalışmıştır. Sonuç olarak olağanüstü şartlarda çıkarılan ka-nunlarla birlikte 1930’lu yıllardan Atatürk sonrası döneme kadar devrimin ideolojisi olan Kemalizm dışında hiçbir siyasi ve ideolojik fikir matbuatta yaşama şansı bulamamıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KURUTLU, V. T. (2023). ATATÜRK DÖNEMİ SİYASİ DERGİLER VE FİKİRLER. Ankara Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 6 Sayı: 11, 45–64. https://ajindex.com/articles/951726

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. AKÇURA, Yusuf, Üç Tarz-ı Siyaset, Lotus Yayınları, Ankara 2008.
  2. AYDEMİR, Şevket Süreyya, Tek Adam, Remzi Kitapevi, İstanbul 2011.
  3. ERTAN, Temuçin Faik, Kadrocular ve Kadro Hareketi, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1994.
  4. ERTAN, Temuçin Faik, Atatürk Döneminde Devletçilik-Liberalizm Tartışmaları, Phoenix Yayınları, Ankara 2010.
  5. İNAN, Afet, Atatürk Hakkında Hatıralar ve Belgeler, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2018
  6. İstanbul.
  7. KARPAT, Kemal, Türk Demokrasi Tarihi, Timaş Yayınları, İstanbul 2010.
  8. ORAL, Mustafa, Kemalist Cumhuriyetin İnşası-Bir İdeolojik Aygıt Olarak Ülkü Dergisi, Yeni İnsan Yayınevi, İstanbul 2016.
  9. TOPRAK, Zafer, Türkiye’de Dergiler Ansiklopediler (1849-1983),
  10. Gelişim Yayınları, İstanbul 1984.
  11. TUNÇAY, Mete,, Türkiye Cumhuriyeti’nde Tek Parti Yönetiminin Kurulması (1923-1931),
  12. Cem Yayınları, İstanbul 1989.
  13. COŞKUN, Yahya, “Atatürk Dönemi Fikir Hareketleri”, Tarih ve Gelecek Dergisi, 2009, C.5, S.2, sy. 347. ÇELİK, Hüseyin, “Genç Kalemler”, DİA, C. 14, İstanbul 1996, sy.21-23.
  14. DEMİRCİ, Fatih, “Kadro Hareketi ve Kadrocular”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, s.15, Kütahya 2006, sy. 44-45.
  15. DOĞANER, Yasemin, “Muhit Dergisi’nin Türk Basınındaki Yeri”, Türk Basın Tarihi, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara 2018, sy. 1643-1658.
  16. EFE, Adem, “Sebilürreşad”, DİA, C. 26, İstanbul 2009, sy. 251-153.
  17. EFE, Adem, “Uzun Soluklu İslamcı Bir Dergi; Sebilürreşad –Tarihçesi ve Bazı Sosyo Kültürel Problemlere Yaklaşımı”, Marife Dini Araştırmalar Dergisi, 2008, sy. 158-167.
  18. ERBAY, Erdoğan, “Mihrab” DİA, C.30, İstanbul 2005, 29-30.
  19. ERDAL, İbrahim, “Ülkü Mecmuasına Göre Erken Cumhuriyet Dönemi Nüfus Politikası (1923-1938)”,
  20. Ankara Üniversitesi, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, Ankara 2011, sy.780. ERTAN, Temuçin Faik, “Ahmet Cevat Emre ve Kemalizm’de Öncü Bir Dergi: Muhit”, Kebikeç, Ankara 1997, sy. 23-26.
  21. GÜZ, Nurettin, “Türk Fikir Dergiciliğinde Uluslararasılıktan Milliliğe Türk Yurdu’ndan Halkevleri’ne”, Türki-ye’de Düşünce Dergiciliği Sempozyumu, Ankara 2011, sy. 2-3.
  22. HÜSNÜ, Şefik, “Bizde İçtimai Sınıflar”, Aydınlık, İstanbul 1921, sy.9-16.
  23. İBANOĞLU, Fulya, “Osmanlı’dan Cumhuriyete “Gençlik Dergisi” Meselesine Dair Bazı Notlar”, İstanbul Müftülüğü Din ve Hayat Dergisi, İstanbul 2015, sy. 127. KAYA Yakup, Yücer Rezzan, “Kadro ve Yön Hareketi’nin İdeolojik Analizi” İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, sy. 564. MAZICA, Nurşen, “1930’a Kadar Basının Durumu ve 1931 Matbuat Kanunu”, Ankara Üniversitesi İnkılâp Tarihi Enstitüsü