KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 1

SOSYAL MEDYADA ENFORMASYON YOĞUNLUĞU VE HABERDEN KAÇINMA DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Selman Selim Akyüz(SELÇUK ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-0932-7897
Gönül Akpınar(KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-5906-3458
Sayfa
1–22
Yayın Tarihi
2023-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Haberden kaçınma nedenleri arasında ilk sırada yalan haberlerle karşılaşmama isteği görülürken, sürekli aynı konularda haberlerle karşılaşmak, haberlerin olumsuz konularla ilgili olması ve COVID-19 döneminin oluşturduğu yorgunluğun da haberden kaçınma davranışında önemli etkenler olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İnternet, sosyal medya ve dijital araçlarla birlikte insanların talep ettiğinin ötesinde maruz kaldığı enformasyon yoğunluğu, günümüz haber tüketme davranışlarında önemli değişikliklere neden olmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yaşadığı çevrede ve dünyada olup bitenlerden haberdar olmak isteyen haber tüketicileri, geleneksel ve yeni medyadaki kaynak ve araçların hızlı artışı, sosyal medya uygulamalarının algoritmalarının da etkisiyle özellikle kriz dönemlerinde yoğun bir enformasyona maruz kalmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Haberden kaçınma nedenleri arasında ilk sırada yalan haberlerle karşılaşmama isteği görülürken, sürekli aynı konularda haberlerle karşılaşmak, haberlerin olumsuz konularla ilgili olması ve COVID-19 döneminin oluşturduğu yorgunluğun da haberden kaçınma davranışında önemli etkenler olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Enformasyon yoğunluğu · sosyal medya · haber

Özet

İnternet, sosyal medya ve dijital araçlarla birlikte insanların talep ettiğinin ötesinde maruz kaldığı enformasyon yoğunluğu, günümüz haber tüketme davranışlarında önemli değişikliklere neden olmuştur. Yaşadığı çevrede ve dünyada olup bitenlerden haberdar olmak isteyen haber tüketicileri, geleneksel ve yeni medyadaki kaynak ve araçların hızlı artışı, sosyal medya uygulamalarının algoritmalarının da etkisiyle özellikle kriz dönemlerinde yoğun bir enformasyona maruz kalmaktadır. Bilgi ve haber ekosistemindeki bu sorunun psikolojik olarak yorgunluk, yılgınlık, tükenmişlik, çaresizlik gibi sorunlara yol açtığı ve insanların haber tüketmekten kaçınarak kendisini korumaya çalıştığı son dönemde sıklıkla tartışılmakta ve araştırmalara konu olmaktadır. Bu çalışmada, enformasyon yoğunluğu ve sosyal medya kullanıcılarının haberden kaçınma davranışlarının nedenleri araştırılmıştır. Türkiye’de farklı demografik özelliklere sahip 419 sosyal medya kullanıcısıyla yapılan saha araştırması sonucunda, katılımcıların büyük bölümümün her gün ya da günde birkaç kez haber takip ettiği, karşılaştığı olumsuz konularla ilgili haberlerin kendilerini yorduğu ancak haberden kaçınma davranışının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Haberden kaçınma nedenleri arasında ilk sırada yalan haberlerle karşılaşmama isteği görülürken, sürekli aynı konularda haberlerle karşılaşmak, haberlerin olumsuz konularla ilgili olması ve COVID-19 döneminin oluşturduğu yorgunluğun da haberden kaçınma davranışında önemli etkenler olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Akyüz, S. S., Akpınar, G. (2023). SOSYAL MEDYADA ENFORMASYON YOĞUNLUĞU VE HABERDEN KAÇINMA DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 1, 1–22. https://doi.org/10.53495/e-kiad.1277367

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (28)

  1. Aharoni T., Kligler-Vilenchik N. ve Tenenboim-Weinblatt K. (2021). “Be Less of a Slave to the News”: A Texto-Material Perspective on News Avoidance among Young Adults, Journalism Studies, 22:1, 42-59.
  2. Akyüz, A. (2012). TV Reklamlarından Kaçınma: Davranışsal ve mekanik kaçınmaya etki eden faktörler. Öneri Dergisi, 9 (35), 143-151. Akyüz, S. S., Kazaz, M. ve Gülnar, B. (2021). İletişim Fakültesi Öğrencilerinin Sahte/Yalan Haberlerle İlgili Görüşlerine Yönelik Betimleyici Bir Çalışma. Selçuk İletişim Dergisi 2021; 14(1): 216- 239.
  3. Edgerly, S. (2017). Seeking Out and Avoiding the News Media: Young Adults’ Proposed Strategies for Obtaining Current Events Information. Mass Communication and Society, 20 (3): 358–377.
  4. Karlsen, R., Beyer, A. ve Steen-Johnsen, K. (2020). Do High-Choice Media Environments Facilitate News Avoidance? A Longitudinal Study 1997–2016, Journal of Broadcasting & Electronic Media, 64 (5), 794-814.
  5. Ksiazek, T. B., E. C. Malthouse, and J. G. Webster. (2010). News-seekers and Avoiders: Exploring Patterns of Total News Consumption Across Media and the Relationship to Civic Participation. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 54 (4): 551–568.
  6. Kuşay, Z. (2010), Sosyal Medyanın Gücü ve Uygulama Örnekleri, İstanbul: Alfa
  7. McCombs, M., Holbert, R. L., Kiousis, S., ve Wanta, W. (2011). The News and Public Opinion: Media Effects on Civic Life. Polity.
  8. Napoli, P. M. (2011). Exposure Diversity Reconsidered. Journal of Information Policy, 1, 246–259.
  9. Narin, B. (2018). Kişiselleştirilmiş çevrimiçi haber akışının yankı odası etkisi, filtre balonu ve siberbalkanizasyon kavramları çerçevesinde incelenmesi. Selçuk İletişim, 11(2), 232- 251.
  10. Newman, N., Fletcher, R., Robertson, C. T., Eddy, K., Nielsen, R. K. (2022). Reuters Institute Digital News Report-2022. Reuters Institute, University of Oxford. https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/sites/default/files/2022-06/Digital_News-Report_2022.pdf
  11. Neuman, W. R. (2016). The Digital Difference: Media Technology and The Theory of Communication Effects. Harvard University Press.
  12. Pentina, I., ve Tarafdar, M. (2014). From ‘Information’ to ‘Knowing’: Exploring the Role of Social Media in Contemporary News Consumption. Computers in Human Behavior 35, 211–223.
  13. Portwood-Stacer, L. (2013). Media Refusal and Conspicuous Non-Consumption: The Performative and Political Dimensions of Facebook Abstention. New Media & Society 15 (7): 1041–1057.
  14. Prior, Markus. (2007). Post-Broadcast Democracy: How Media Choice Increases Inequality in Political Involvement and Polarizes Elections. New York: Cambridge University Press.
  15. Ribak, R., ve M. Rosenthal. (2015). Smartphone Resistance as Media Ambivalence. First Monday 20 (11).
  16. Shu, K., Sliva, A., Wang, S., Tang, J., Liu, H. (2017). Fake News Detection on Social Media: A Data Mining Perspective. ACM SIGKDD Explorations Newsletter, September 2017 https://doi.org/10.1145/3137597.3137600
  17. Skovsgaard, M. ve Andersen K. (2020). Conceptualizing News Avoidance: Towards A Shared Understanding of Different Causes and Potential Solutions. Journalism Studies 21 (4): 459–76.
  18. Strömbäck, J., M. Djerf-Pierre, and A. Shehata. (2013). The Dynamics of Political Interest and News Media Consumption: A Longitudinal Perspective. International Journal of Public Opinion Research, 25 (4): 414–435.
  19. Suher, H. & İspir, N. (2013). Televizyon ve Gazetede Reklamdan Kaçınmayı Etkileyen Değişkenler. Selçuk İletişim, 6(2), 5-23. Thorson, K., Cotter K., Medeiros M., and Pak C. (2019). Algorithmic Inference, Political Interest, and Exposure to News and Politics on Facebook. Information, Communication & Society 24 (2): 183–200.
  20. Toff, B., ve Palmer, R. A. (2019). Explaining the Gender gap in News Avoidance: ‘News-is-for -Men’ Perceptions and the Burdens of Caretaking. Journalism Studies, 20 (11): 1563–1579.
  21. Toff, B. ve Nielsen R. K. (2018). “I Just Google it”: Folk Theories of Distributed Discovery. Journal of Communication, 68 (3): 636–657.
  22. Trilling, D., ve Schönbach, K. (2013). Skipping Current Affairs: The Non-users of Online and Offline News. European Journal of Communication, 28(1), 35–51.
  23. Tsfati, Y. ve Cappella, J. N. (2003). Do People Watch What They Do Not Trust? Exploring the Association
  24. Between News Media Skepticism and Exposure. Communication Research, 30 (5): 504–529.
  25. URL 1: Medya Endüstrisi Şampiyonları Araştırması-2022, https://www.gemius.com.tr/972/id-2022-dijital-medya-enduestri-sampiyonlar.html
  26. URL 2: Journo Haber Tüketicisi Araştırması-2022, https://journo.com.tr/medya-reklam-erisim-haber?utm_source=mailpoet&utm_medium=email&utm_campaign=journo-e-bulten-haftanin-ozeti_3
  27. Akyüz, A. (2012). TV Reklamlarından Kaçınma: Davranışsal ve mekanik kaçınmaya etki eden faktörler. Öneri Dergisi, 9 (35), 143-151.
  28. Suher, H. & İspir, N. (2013). Televizyon ve Gazetede Reklamdan Kaçınmayı Etkileyen Değişkenler. Selçuk İletişim, 6(2), 5-23.