Ahterî'nin İslam Mezhepleri ile İlgili Görüşlerinin Eserleri Çerçevesinde Değerlendirilmesi

Özet

Ahterî Mustafa Muslihiddîn XVI. yüzyıl âlimlerindendir. Lügat, fıkıh ve tarih alanlarında çalışmalar yapmış olan Ahterî’nin eserleri İslam mezhepleri ile ilgili bilgileri de içermektedir. Eserleri incelendiğinde özellikle Râfızîlik hakkında diğer mezheplere oranla daha fazla bilgi verildiği, Şîî mezheplerden daha çok bahsedildiği görülür. Hatta muhtevasına bakıldığında dönemin mezhep anlayışının Târih-i Ahterî isimli eserinin yazımında etkili olduğu söylenebilir. Çünkü bu eserinde Ehl-i beyt’e bir bütünün parçası olarak bakmış, bu konuya fazlaca yer vermiş, yeri geldikçe Râfızîler’den bahsetmiştir. Onun fikri arka planının oluşumunda yaşadığı sosyal, dinî, ekonomik çevrenin etkisi söz konusudur. Bunun bir sonucu olarak Osmanlı genelindeki din ve mezhep anlayışının Ahterî’de de bulunduğu görülür. Bu sebeple bu çalışmada İslam Mezhepleri Tarihi açısından Ahterî’nin ve dönemin mezhep anlayışının tanıtılmasını, Devlet’in bu anlayışa karşı tavrını açıklamayı hedefledik. Bunu gerçekleştirmek için Ahterî’nin yazma eserlerini inceleyip, gerektiğinde nüshalar arası karşılaştırmalar yaptık. Ayrıca yeri geldiğinde klasik dönem mezhepler tarihi kaynakları çerçevesinde değerlendirmelerde bulunduk.