Dergiler / ULUM / 2018 / Cilt: 1 Sayı: 1

Sosyolojik Düşüncede Avrupa-merkezcilik, Ötekileştirme ve Oryantalist Söylem Üzerine Post-kolonyal bir Okuma ve Eleştirisi

A Postcolonial Reading on Eurocentrism, Otherization and Orientalist Discourse in Sociological Thought and Its Criticism

Dergi
ULUM
Sayfa
163–188
Yayın Tarihi
2018-07-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Avrupa-merkezci ideolojiyle girişilen suçun iştirakçilerinden bir diğeri de, modernliğin kendi kendini gözleme tarzı olarak ve onunla birlikte gelişen, aralarında totolojik bir görünüm sergileyen sosyolojidir.Modernitenin özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığı, yadsıma, inkâr vs. ötekileştirme nosyonunu kaçınılmaz kılar.Sosyolojik literatürde ötekileştirme, özcü bir yaklaşımla Batıda yaşanan tarihsel sürecin tek doğru ve evrensel olduğu iddiasıyla geliştirilen tarih yazımında, sömürgeleştirme faaliyetlerine koşut olarak geliştirilen oryantalist söylemde, ideal tiplerin oluşturulması gibi konularda referans noktası olmuştur.Bu makale, modernite ve sosyolojideki teorik çerçeve ve anlatının Avrupa-merkezci bir söylem barındırmasındanhareketle post-kolonyal teoriye göreeleştirisini yapmayı amaçlamaktadır.Ötekileştirmeyen bir paradigmanın izini sürerken post-kolonyal teorinin karşılaştığı zorluklar ve açmazlarıortaya koymak da bu çalışmanın bir diğer amacı olacaktır.Çalışma, post-kolonyal teorinin sosyolojideki oryantalist söylem üzerinden hâkim paradigmayı eleştirirken self-oryantalizmin ağına düştüğü hususları belirtmek suretiyle özgün olmayı hedeflemektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Modernite, uzun bir zamandır tüm dünyada, Avrupa-merkezci bir ideolojiyle suç ortaklığı yapmasına ve özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığına rağmen, bilgi üretimi ve disiplinlerin teorik çerçevesini belirlemede hâkim paradigma olmayı sürdürmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Modernite, uzun bir zamandır tüm dünyada, Avrupa-merkezci bir ideolojiyle suç ortaklığı yapmasına ve özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığına rağmen, bilgi üretimi ve disiplinlerin teorik çerçevesini belirlemede hâkim paradigma olmayı sürdürmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Avrupa-merkezci ideolojiyle girişilen suçun iştirakçilerinden bir diğeri de, modernliğin kendi kendini gözleme tarzı olarak ve onunla birlikte gelişen, aralarında totolojik bir görünüm sergileyen sosyolojidir.Modernitenin özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığı, yadsıma, inkâr vs. ötekileştirme nosyonunu kaçınılmaz kılar.Sosyolojik literatürde ötekileştirme, özcü bir yaklaşımla Batıda yaşanan tarihsel sürecin tek doğru ve evrensel olduğu iddiasıyla geliştirilen tarih yazımında, sömürgeleştirme faaliyetlerine koşut olarak geliştirilen oryantalist söylemde, ideal tiplerin oluşturulması gibi konularda referans noktası olmuştur.Bu makale, modernite ve sosyolojideki teorik çerçeve ve anlatının Avrupa-merkezci bir söylem barındırmasındanhareketle post-kolonyal teoriye göreeleştirisini yapmayı amaçlamaktadır.Ötekileştirmeyen bir paradigmanın izini sürerken post-kolonyal teorinin karşılaştığı zorluklar ve açmazlarıortaya koymak da bu çalışmanın bir diğer amacı olacaktır.Çalışma, post-kolonyal teorinin sosyolojideki oryantalist söylem üzerinden hâkim paradigmayı eleştirirken self-oryantalizmin ağına düştüğü hususları belirtmek suretiyle özgün olmayı hedeflemektedir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Din Sosyolojisi · Oryantalizm · Avrupa-merkezcilik

Özet

Modernite, uzun bir zamandır tüm dünyada, Avrupa-merkezci bir ideolojiyle suç ortaklığı yapmasına ve özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığına rağmen, bilgi üretimi ve disiplinlerin teorik çerçevesini belirlemede hâkim paradigma olmayı sürdürmektedir. Avrupa-merkezci ideolojiyle girişilen suçun iştirakçilerinden bir diğeri de, modernliğin kendi kendini gözleme tarzı olarak ve onunla birlikte gelişen, aralarında totolojik bir görünüm sergileyen sosyolojidir.Modernitenin özünde barındırdığı çelişkilerin bağdaşmazlığı, yadsıma, inkâr vs. ötekileştirme nosyonunu kaçınılmaz kılar.Sosyolojik literatürde ötekileştirme, özcü bir yaklaşımla Batıda yaşanan tarihsel sürecin tek doğru ve evrensel olduğu iddiasıyla geliştirilen tarih yazımında, sömürgeleştirme faaliyetlerine koşut olarak geliştirilen oryantalist söylemde, ideal tiplerin oluşturulması gibi konularda referans noktası olmuştur.Bu makale, modernite ve sosyolojideki teorik çerçeve ve anlatının Avrupa-merkezci bir söylem barındırmasındanhareketle post-kolonyal teoriye göreeleştirisini yapmayı amaçlamaktadır.Ötekileştirmeyen bir paradigmanın izini sürerken post-kolonyal teorinin karşılaştığı zorluklar ve açmazlarıortaya koymak da bu çalışmanın bir diğer amacı olacaktır.Çalışma, post-kolonyal teorinin sosyolojideki oryantalist söylem üzerinden hâkim paradigmayı eleştirirken self-oryantalizmin ağına düştüğü hususları belirtmek suretiyle özgün olmayı hedeflemektedir.

Abstract

Modernity has long been a dominant paradigm in producing knowledge and in determining theoretical framework of the disciplines although it is in connivance with a Eurocentric ideology and conflict of paradoxes in itself. The other participant of the crime, committed with Eurocentric ideology, is sociology as an observation method of modernity’s self and developed with it. They also display a tautological view with each other. Compatibility of paradoxes in modernity makes the othering notions of rejection, negation etc. inevitable. Otherization in sociological literature has been a reference point in historiography that is developed with the claim that historical process experienced throughout Europe is the only straight and universal one with an essentialist perspective, in the Orientalist discourse that is established in parallelism with colonial activities and generating ideal tips. This article aims to criticize the framework and the narrative in modernity and sociology as they contain Eurocentric discourse according to post-colonial theory. While chasing a non-othering paradigm inquiring troubles and dilemmas that post-colonial theory faced will also be the other aim of this study. This paper aims to be authentic by determining the problems of post-colonial theory that criticizes the dominant paradigm through orientalist discourse yet falls into clutches of self-orientalism.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KAYA, İ. (2018). Sosyolojik Düşüncede Avrupa-merkezcilik, Ötekileştirme ve Oryantalist Söylem Üzerine Post-kolonyal bir Okuma ve Eleştirisi. ULUM, Cilt: 1 Sayı: 1, 163–188. https://ajindex.com/articles/935214

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Abrams, Philip. Historical Sociology. New York: Cornell University, 1982.
  2. Ahmad, Aijaz. Teoride Sınıf, Ulus, Edebiyat, Jameson, Salman Rüşdi, Edward Said Eleştirisi. Translated by Ahmet Fethi. Istanbul: Alan Publications, 1995.
  3. Aktay, Yasin. Tarih Bozumu, Tarih Sosyolojisi Denemeleri. Istanbul: Açılım Publications, 2010.
  4. Aktay, Yasin. “Modernleşme ve Gelenek Bağlamında Dini Bilgi ve Otoritenin Dönüşümü”. Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, İslamcılık. 345-393. Istanbul: İletişim Publications, 2011.
  5. Al-Azmeh, Aziz.İslamlar ve Moderniteler. Translated by Elçin Gen. Istanbul: İletişim Publications, 2014.
  6. Amin, Samir. Avrupa-merkezcilik, Bir İdeolojinin Eleştirisi. Translated by Mehmet Sert. Istanbul: Chiviyazıları, 2007.
  7. Asad, Talal.Dinin Soykütükleri, Hıristiyanlıkta ve İslamda İktidarın Nedenleri ve Disiplin.Translated by Ayet Aram Tekin. Istanbul: Metis Publications, 2015.
  8. Asad, Talal.Sekülerliğin Biçimleri, Hıristiyanlık, İslamiyet ve Modernlik. Translated by Ferit Burak Aydar. Istanbul: Metis Publications, 2007.
  9. Bhabha, Homi K.Kültürel Konumlanış. Translated by Tahir Uluç. Istanbul: İnsan Publications, 2016.
  10. Bhambra, Gurminder K.“Postcolonial Reflections on Sociology”.Sociology-The Journal of the British Sociolog-ical Association 50, no. 5 (2016): 964 Accessed 20.07.2017. http://wrap.warwick.ac.uk/81982
  11. Bhambra, Gurminder K.Moderniteyi Yeniden Düşünmek, Post-kolonyalizm ve Sosyolojik Tahayyül. Translated by Özlem İlyas. Istanbul: Istanbul Bilgi University Publications, 2015.
  12. Bakic-Hayden, Milica. “Sürekli Çoğalan Oryantalizmler: Eski Yugoslavya Örneği”. Translated by Birgül Koçak Oryantalizm Tartışma Metinleri Edited by Aytaç Yıldız. 355-374. Ankara: Doğu Batı Publications, 2014.
  13. Bauman, Zygmunt. Modernlik ve Müphemlik. Translated by İsmail Türkmen. Istanbul: Ayrıntı Publications, 2014.
  14. Burke, Peter. Afişten Heykele Minyatürden Fotoğrafa Tarihin Görgü Tanıkları. Translated by Zeynep Yelçe. Is-tanbul: Kitap Publications, 2016.
  15. Chibber, Vivek. Post-Kolonyal Teori ve Kapitalizmin Hayaleti. Translated by Afife Yasemin Yılmaz. Istanbul: İletişim Publications, 2016.
  16. Carr, Edward H.Tarih nedir?. Translated by Misket Gizem Gürtürk. Istanbul: İletişim Publications, 2016.
  17. Dirlik, Arif. Postkolonyal Aura, Küresel Kapitalizm Çağında Üçüncü Dünya Eleştirisi. Translated by Galip Doğdu-aslan. Istanbul: Boğaziçi University Publications, 2010.
  18. Dirlik, Arif. “Culture against History: Politics of East Asian Identity”. Development and Society 28/2 (1999): 167-190. Dirlik,