Dergiler / Turkish Studies (Elektronik) / 2010 / Cilt: 5 - Sayı: 1

Eski Oğuz Türkçesinde tıp dilinin oluşumu ve özellikleri

The formation and characteristics of medical language in old Oghuz Turkish

Sayfa
313–373
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada 14. ve 15. yüzyıllarda kaleme alınmış telif ve tercüme ilk tıp metinleri ışığında Eski Oğuz Türkçesi bünyesinde şekillenen tıp dili ve özellikleri üzerine tespit ve değerlendirmeler yapılacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Özel diller, toplumda bireyin içinde bulunduğu sınıfa, yaşa, özellikle de mesleğe göre şekillenen dillerdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Eski Oğuz Türkçesi ve onun devamı olan Osmanlı Türkçesi eserlerinin de özel diller açısından değerlendirilmesi bahse konu dönemlerin dil kullanımı üzerine ilginç sonuçlar verebilir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada 14. ve 15. yüzyıllarda kaleme alınmış telif ve tercüme ilk tıp metinleri ışığında Eski Oğuz Türkçesi bünyesinde şekillenen tıp dili ve özellikleri üzerine tespit ve değerlendirmeler yapılacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Özel diller, toplumda bireyin içinde bulunduğu sınıfa, yaşa, özellikle de mesleğe göre şekillenen dillerdir. Daha çok terimler, alıntı kullanımlar ve bilgin sözcüklerine dayanması bakımından özel diller içerisinde en dikkat çekici olanları hiç şüphesiz meslek dilleridir. Eski Oğuz Türkçesi ve onun devamı olan Osmanlı Türkçesi eserlerinin de özel diller açısından değerlendirilmesi bahse konu dönemlerin dil kullanımı üzerine ilginç sonuçlar verebilir. Bu çalışmada 14. ve 15. yüzyıllarda kaleme alınmış telif ve tercüme ilk tıp metinleri ışığında Eski Oğuz Türkçesi bünyesinde şekillenen tıp dili ve özellikleri üzerine tespit ve değerlendirmeler yapılacaktır.

Abstract

Exclusive language are the languages which are shaped according to the class, age and particularly profession of an individual in certain societies. It is of no doubt that amidst exclusive languages, language of profession is the one that attracts utmost attention since it is mostly based on terms, quotes and wise words. An evaluation of Ottoman Turkish works that succeeds Old Oghuz Turkish within the context of exclusive languages might reveal some interesting findings concerning the use of language in particular periods. Under the light of original medical compilations and translations written in the 14th and 15th centuries, present study shall make deductions and evaluations about medical language and its characteristics that were shaped within the body of Old Oghuz Turkish.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DOĞAN, Ş. (2010). Eski Oğuz Türkçesinde tıp dilinin oluşumu ve özellikleri. Turkish Studies (Elektronik), Cilt: 5 - Sayı: 1, 313–373. https://ajindex.com/articles/91834

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (29)

  1. AKSAN, Doğan (1961), “Anlam Alışverişi Olayları ve Türkçe” TDAY Belleten, s.207-273.
  2. AKSAN, Doğan (2007), Her Yönüyle Dil - Ana Çizgileriyle Dilbilim, TDK yay. Ankara.
  3. BANGUOĞLU, Tahsin (1995),
  4. Türkçenin Grameri, TDK yay. Büyük Türkçe Sözlük, TDK Genel Ağ (http://tdkterim.gov.tr/bts/)
  5. CANPOLAT, Mustafa - Zafer ÖNLER (200), Edviye-i Müfrede, Metin-Sözlük, TDK, Ankara.
  6. CEMİLOĞLU, İsmet (1994), Dede Korkut Hikâyeleri Üzerinde Söz Dizimi Bakımından Bir İnceleme, TDK yay. Ankara.
  7. ÇAĞATAY, Saadet (1963), “Türkçede ki _____ erki”, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten 1963, s.245 – 250. DEVELLİOĞLU, Ferit (1995), Osmanlıca – Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Aydın Kitabevi Yayınları,
  8. Ankara.
  9. DOĞAN, Şaban (2008), “14. – 15. Yüzyıl Tıp Metinlerinde Söz Dizimi Aykırılıkları”, VI. Uluslararası Türk Dili Kurultayı, Ankara, 20-25 Ekim 2008.
  10. DOĞAN, Şaban (2009), Terceme-i Akrabâdîn – Sabuncuoğlu Şerefeddin (Giriş – İnceleme – Metin - Dizinler), (Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, basılmamış doktora tezi) DUMAN, Musa (2008), “Eski Türkiye Türkçesi Devresinde –lA Ekli Zarfların Kullanımı Üzerine”, Turkish Studies, Volume 3/3, p. 345-355, Spring 2008.
  11. ELBİR, Zekiye Gül (2000), Gâyetü’l Beyân fî Tedbiri Bedeni’l-İnsan, Salih bin Nasrullah (Giriş - İnceleme - Metin - Dizin), (Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, basılmamış doktora tezi) ERDAĞI, Binnur (2000), Tuhfe-i Mübârizî – Hekim Bereket (İnceleme - Metin - Sözlük), Ankara, (Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, basılmamış doktora tezi) ERGİN, Muharrem (1993),
  12. Türk Dil Bilgisi, Bayrak yay. İstanbul.
  13. ERGİN, Muharrem (1997),
  14. Ergin Muharrem, Dede Korkut Kitabı II (İndeks - Gramer), TDK yay. Ankara.
  15. GABAİN, A. Von (2003), Eski Türkçenin Grameri (Çeviren: Mehmet Akalın) TDK yay. Ankara.
  16. GÜLSEVİN, Gürer (1990),
  17. Türkçede -SA Şart Gerundiumu Üzerine, Türk Dili, Sayı 467, s. 276 – 279, Kasım 1990.
  18. GÜLSEVİN, Gürer - Erdoğan BOZ (2004),
  19. Eski Anadolu Türkçesi, Gazi Kitabevi yay. Ankara.
  20. GÜVEN, Meriç (2009), Eski Anadolu Türkçesiyle Yazılmış Tıp Yazmalarındaki Türkçe Organ Adları Üzerine Bir İnceleme, Türklük Bilimi Araştırmaları, 26. Sayı, s. 109-141,
  21. Niğde, Güz-2009.
  22. KARAAĞAÇ, Günay (2009a),
  23. Karaağaç Günay, Dil Tarih ve İnsan, Kesit yay. İstanbul.
  24. KARAAĞAÇ, Günay (2009b),
  25. Karaağaç Günay, Türkçenin Söz Dizimi, Kesit yay. İstanbul.
  26. KARAHAN, Leyla (1994), -sa –se Eki Hakkında, Türk Dili, Sayı 516, s. 471-474,
  27. Aralık. KARAHAN, Leyla (2004),
  28. Türkçede Söz Dizimi, Akçağ yay. Ankara.
  29. KARAHAN, Leyla (2006), Esk